YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/4429
KARAR NO : 2023/4821
KARAR TARİHİ : 04.05.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: … 20. İş Mahkemesi
Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve davacının sosyal güvenlik destek prim borcu olmadığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile kararın kaldırılmasına davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının … Danışmanlık ve Site Yönetim Org. Ltd. Şti’nin 02.03.2009-30.08.2013 tarihleri arası şirket ortağı ve imza yetkili ortaklarından olduğunu, şirketin belirtilen tarihler arasında ticari faaliyeti bulunmadığını, gelir elde etmemesine rağmen davacının emekli maaşından SGDP kesildiğini, 01.12.2017 tarihine kadar 6.435,89 TL daha kesinti yapılacağını, davacının maaşında SGDP kesintisi yapılmasının yerinde olmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.155,46 TL’sinin ödeme gününden başlayacak yasal faizi ile davalıdan tahsilini, SGDP kesintisi işleminin iptalini talep etmiştir.
Davacı ıslah dilekçesiyle; emekli maaşından yapılan 14.177,61 TL’nin davalıdan tahsilini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; SGDP kesintilerinin 2009/11-2013/08 dönemlerine ilişkin olduğunu, davacı vekilinin bahsettiği kesinti dönemlerinin, davacının başvurusu nedeniyle 5510 sayılı Kanun’un geçici 60 ncı maddesine istinaden 06.11.2014 tarihinde borcun yapılandırılması sonrası oluşan ödeme taksit günleri olduğunu, şu an davacı aleyhine SGDP kesintisi yapılmamakla birlikte en son kesintinin davacının şirket ortaklığından ayrıldığı 2013/08 tarihinde yapıldığının yapılandırma ödeme planından anlaşıldığını, 5510 sayılı Kanun’un geçici 14 üncü maddesi gereğince ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından alınacak belgelerle doğrulamak kaydıyla faaliyette bulunulmadığına ilişkin süreler hariç olmak üzere çalışılan süreler için, sosyal güvenlik destek primi oranı olarak bu Kanun’un 30 uncu maddesinin 3 üncü fıkrasının (b) bendinde belirtilen hükümlerin uygulanacağını, 5510 sayılı Kanunda ve kurumun 27.01.2015 tarihli genel yazısında şirketin faal olmadığının ispatı ile ilgili kurumlardan alınacak gayri faal yazısının davacı tarafından kuruma sunulmasına bağlı olduğunu, davacı tarafın bu hususu kuruma ispat edemediği gibi dava dosyasına da ilgili şirketin gayri faal olduğuna ilişkin herhangi bir resmi yazı sunmadığını, davacının 02.03.2009-14.08.2013 tarihleri arasında İnci Danışmanlık ve Site Yönetimi Organizasyon Ltd. Şti.’nde ortaklığının mevcut olup, 15.01.2003 tarihinde 4/1-c kamu emeklisi olduğundan 5510 sayılı Kanun’a istinaden SGDP tescili yapıldığını, kurum işleminde kanuna ve usule aykırılık teşkil eden bir husus olmadığını beyanla açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasının kabulü ile; Davacının yaşlılık aylığından sosyal güvenlik destek primi kesintisine ilişkin kurum işleminin iptaline, Yapılandırmadan evvel yapılan toplam 2111,16 TL lik davacının yaptığı ödemelerin ve yapılandırma sebebi ile ödediği 12,066,45 TL’nin davacıdan tahsil edildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde, davanın hakdüşürücü süre içinde açılmadığını, şirketin gayri faal olduğunun ispatlanamadığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyada bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının 4/c emeklisi olduğu, … Danışmanlık ve Site Yönetimi Org. Ltd. Şti. şirketinin 06.03.2009 tarihinde kurulduğu, davacının kurucu ortak olduğu, 5 yıl süre ile şirket müdürlüğüne seçildiği, davacının Büyükçekmece 2.Noterliği’nin 21.09.2012 tarih 33669 yevmiye numaralı hisse devir sözleşmesi ile …’a devrettiği, 21.08.2013 tarihinde ticaret sicil gazetesinde ilan edildiği, Vergi Dairesi kayıtlarına göre şirketin 2009-2010-2011-2012 yıllarındaki vergi beyannamelerinden faaliyetinin olmadığının anlaşıldığı, Kamu Görevlileri Ödemeler Dairesi Başkanlığı’nın 15.12.2016 tarihli yazısı ile davacının 02.03.2009-14.08.2013 tarihleri arası vergi kaydının olduğu tespit edildiğinden 01.04.2009-31.08.2013 tarihleri arası 11.765,64 TL birikmiş SGDP borcu bulunduğu, 4.377,81 TL ile birlikte toplam 16.103,45 TL borç çıkarıldığı, davacının Ağustos-Kasım 2014 arası aylıklar toplam 2.111,16 TL kesinti yapıldığı, 6552 sayılı Kanun’a göre 18 taksit üzerinden yapılandırılmış olup 5 taksit 4.022,15 TL borcunun kaldığının bildirildiği görülmüştür.
Davacının hisse devrine ilişkin kararın 15.08.2013 tarihinde ortaklar kurulu tarafından tespit edildiği, 02.03.2009-14.08.2013 tarihleri arası vergi kaydı olması nedeniyle davacıya sosyal güvenlik destek primi borcu çıkarılmasının yerinde olduğu, şirketin faal olmadığı gerekçesiyle davanın kabul edilmesinin hatalı olduğu kanaatine varılarak davalı Kurumun istinaf başvurusunun kabulüne; … 20. İş Mahkemesi’nin 2019/138 Esas, 2020/27 Karar 20.02.2020 tarihli kararının kaldırılmasına, davanın reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; şirketin faal olmadığını, gelir elde edilmediği hususu değerlendirilmeden ve eksik incelemeye dayalı verilen kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 1479 sayılı Kanun’un Ek Madde 20’ye göre sosyal güvenlik destek primi ödemekle yükümlü olup olmadığı ile Kurum’ca yapılan tahsilatların faiziyle davacıya iadesi gerekip gerekmediği hususlarına ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun’un 6 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (k) bendi ve Geçici 14 üncü maddesi uyarınca 1479 sayılı Kanun’un Ek 20 nci maddesinin 3 üncü fıkrası hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.