YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/4744
KARAR NO : 2023/5070
KARAR TARİHİ : 09.05.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/6 E., 2022/325 K.
HÜKÜM/KARAR : Kabul
Taraflar arasında Mahkemesinde görülen rücuan tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen karar davacı SGK ve davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı SGK vekili dava dilekçesinde özetle; Kurum sigortalısı Salim Dolama’nın 19.09.2010 tarihinde … Büyükşehir Belediyesinin çöp döküm sahasında geçirdiği iş kazası sonucu vefat ettiğini, bu nedenle Kurum zararının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle, şirkete çöp toplama işini Adapazarı Belediye Başkanlığının ihale ettiğini, bu nedenle husumet itirazında bulunduklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2.Davalı Erenler İnşaat Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ihale ile aldığı kişi eksiksiz ve kusursuz olarak yerine getirdiğini, işçilere gereken eğitimleri verdiğini, disiplin kuralların sigortalı işçi tarfından da imzalandığını, araç arkası eğitimlerin verildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
III.MAHKEME KARARI
Mahkemenin 26.12.2012 tarihli ve 2012/166 E., 2012/1210 K. sayılı kararıyla; “I-Davalı Erenler İnşaat Malzemeleri Tic. San. Ltd. Şti.’ye karşı açılan davanın kabulü ile, 25.273,29.-TL’nin 30.04.2011 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte bu davalıdan tahsili ile davacı Kuruma verilmesine,
II-Davalı … Başkanlığına karşı açılan davanın reddine,” karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davacı SGK ve davalı Erenler İnş. Malz. Tic. ve San. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 26.09.2013 tarihli ve 2013/1782 E. 2013/17427 K. sayılı ilamı ile;”19.09.2010 tarihinde gerçekleşen iş kazasında yaşamını yitiren sigortalının hak sahiplerine bağlanan ölüm gelirleri nedeniyle uğranılan Kurum zararının davalılardan teselsül hükümlerine göre rücuan alınması için açılan davada mahkemece yapılan yargılamada ilgililerin kusur oranları saptanmasına karşın hak sahiplerinin gerçek zararları belirlenmeksizin gelirlerin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerleri gözetilerek yazılı şekilde karar verilmiştir.
Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanun’un 21 inci maddesinin birinci fıkrasında, iş kazası ve meslek hastalığı, işverenin kastı veya sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı bir hareketi sonucu meydana gelmişse, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine bu Kanun gereğince yapılan veya ileride yapılması gereken ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamının, sigortalı veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarlarla sınırlı olmak üzere, Kurumca işverene ödettirileceği açıklanmıştır. Anlaşılacağı üzere, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen 506 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesindeki ibareler, kanun koyucu tarafından 21 inci maddeye aynen yerleştirilmekle, buna göre, sigortalı veya hak sahipleri tarafından açılan tazminat davasında kesinleşen kusur raporunun, Kurumca açılacak rücu davası bakımından da benimsenmesi, sonrasında, gelirlerin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerleri ile yargılamada yöntemince hesaplanacak maddi zarar karşılaştırması yapılıp, düşük (az) olan tutarın, sorumluların kusur oranı toplamına uygulanarak hüküm kurulması gerekmektedir.
Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulduğunda, hak sahiplerinin gerçek zararları (dış tavan tutarları) saptanarak gelirlerin ilk peşin sermaye değerleriyle gerekli karşılaştırma yapılmaksızın, mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.” hususlarına işaret edilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “Davanın kabulü ile, toplamda 35.382,60 TL peşin sermaye değerinin tahsis onay tarihi olan 30.04.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,” karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı SGK ve davalılar vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı SGK vekili temyiz dilekçesinde; eksik incelemeye dayalı bilirkişi kusur raporuna istinaden Mahkemece kabul kararı verildiği, kazazedeye atfedilecek herhangi bir kusurun bulunmadığı, iş kazasına davalı işverenlerin sebebiyet verdiği belirtilerek kararın bozulmasını istemiştir.
2.Davalı Erenler İnş. Malzemeleri San. Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece zararın müştereken müteselsilen tahsili yönünde verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu, hükme esas alınan raporun eksik inceleme sonucu hazırlandığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davalıların kusurları oranında sorumlu tutulması gerektiği, iş kazasının meydana gelmesinde sorumluluklarının olmadığı, davacının ıslah talebine itirazlarının ve zamanaşımı itirazlarının dikkate alınmadığı belirtmiştir.
3.Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine yöneliktir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ve 5510 sayılı Kanun’un 21 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı SGK ve davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin davalılardan alınmasına,Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
09.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.