YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/5164
KARAR NO : 2023/5027
KARAR TARİHİ : 08.05.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
HÜKÜM/KARAR : Kısme kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı … Müh. Mak. San. Koll. Şti., fer’i müdahil Kurum ve … vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, davacının davalı şirkete ait iş yerinde 20.06.1984 – 01.01.1988 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Fer’i müdahil kurum vekili, hizmet tespiti davasında Sosyal Güvenlik Kurumunun feri müdahil konumunda olduğunu, bu davalarda 5 yıllık hak düşürücü sürenin söz konusu olduğunu, bu 5 yıllık sürenin çoktan geçtiğini, davanın esas yönden de haksız olduğunu, davacının iddia ettiği dönemde çalıştığına ilişkin kurumdan yazılı belge bulunmadığını, bu nedenle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Fer’i müdahil … vekili, dava konusu edilen hizmetlere ilişkin hak düşürücü sürenin geçmiş olduğunu, bu nedenle … Ltd. Şti. ve daha sonrasında haksız ve hukuka aykırı olarak davalı kabul edilip ihya edilen … Mühendislik Makina San. Tic. Koll. Şti. …-… unvanlı kollektif şirketin yönetici ortağı olması ve huzurdaki dava sonucunda şahsi sorumluluğunun gündeme gelmesi ihtimali bulunan müvekkili adına, başka husumet yokluğundan ve devam ile hak düşürücü süre, zamanaşımı süresi ve davanın esası bakımından yapılan itirazların nedeni ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Tasfiye memuru … tasfiye memuru sıfatıyla … Müh. Mak. San. Koll. Şti. …-… ortaklığı adına vermiş olduğu beyan dilekçsesinde özetle; … Kollektif Şirketi ortakları … ve …’in halen hayatta ve farklı tüzel kişilikleri ile ticari faaliyetlerine devam ettiğini, ancak davacının iddia ettiği 1984-1988 yıllarına ait hiçbir muhasebe evrak ve kaydın temin edilemediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 28.09.2018 tarihli ve 2015/337 Esas, 2018/236 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı … Müh.Mak.San.Koll.Şti., fer’i müdahil kurum ve … vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 25.12.2018 tarihli ve 2018/186 Esas, 2018/185 Karar sayılı kararıyla; Mahkemece iş yeri dönem bordrolarının, ticaret sicil kayıtlarının, davacıya ait kurum kayıtlarının getirtildiği, davalı şirketin ihya ettirildiği, bordrolarda isimleri bulunan yeterli sayı ve nitelikte tanıkların beyanlarının alındığı, tanıkların çalıştığı toplam sürelerin davacının dava konusu ettiği süreyi kapsadığı, mahkeme karar gerekçesinde delillerin isabetli bir şekilde tartışıldığı, objektif, mantıksal ve hayatın olağan akışına uygun sonuçlara varılarak davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmakla davalı … Mühendislik Makine Sanayi Kollektif şirketinin, fer’i Müdahil … ve fer’i müdahil SGK vekilinin istinaf başvurularının HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esasdan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2.Daire kararında; Somut dosyada; davacının davalı iş yerindeki çalışmasının varlığı anlaşılmakta ise de çalışmanın süresinin belirlenmesine yönelik yapılan araştırma yetersizdir. Bu nedenle mahkemece öncelikle davacıya hangi birimlerde çalıştığı, hangi işleri yaptığı, arkadaşlarının kimler olduğu tam olarak açıklattırılmalı, aynı birimde çalışan ustabaşı, şef gibi çalışanlar tespit edilerek tanık olarak dinlenilmeli, iş yerinde çalışan bordro tanıkları re’sen tespit edilerek tanık olarak beyanları alınmalı, tanık beyanları arasında çelişki oluşması halinde çelişki giderilmeli, bu şekilde çalışmanın süresi tereddütsüz bir şekilde tespit edilmelidir yönlerinden karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Tanık beyanları ve tüm dosya kapsamından; davacının 20.06.1984 – 31.12.1987 tarihleri arasında 42356.41 sicil sayılı davalı … Mühendislik Makina San. ve Tic. Koll. Şti.’ne ait iş yerinde kesintisiz hizmet akti ile çalıştığı, davalı şirket tarafından çalışmalarının kuruma tam olarak bildirilmediği, bozma ilamı doğrultusunda beyanları alınan tanık anlatımlarından davacının davalı … Mühendislik Makina San. ve Tic. Koll. Şti.’nde 20.06.1984 – 31.12.1987 tarihleri arasında hizmet akti ile çalıştığı kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne, davanın 20.06.1984 – 31.12.1987 tarihleri arasında 42356.41 sicil sayılı davalı şirkete ait iş yerinde hizmet akdi ile çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … Müh.Mk.San.Koll.Şti., fer’i müdahil kurum ve … vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Fer’i müdahil Kurum vekili, mahkeme kararının yerinde olmadığı, çalışmanın ispatlanamadığı yönünden, davalı … Müh. Mak. San. Kol. Şti. ve fer’i müdahil … ise eksik inceleme ile hüküm kurulduğu, davacının iş yerinde çalışmadığı, hak düşürücü sürenin geçtiği, davanın reddine karar verilmesi gerekirken davanın kabulüne hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyanla kararın bozulmasını istemişlerdir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 20.06.1984 – 01.01.1988 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin 2 inci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7,8,9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 inci fıkrası ve 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddeleridir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 inci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı … Müh.Mk.San.Koll.Şti., fer’i müdahil kurum ve … vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı … Müh. Mk. San. Koll. Şti., fer’i müdahil Kurum ve … vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,08.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.