YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6118
KARAR NO : 2023/6755
KARAR TARİHİ : 13.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2800 E., 2023/799 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 12. İş Mahkemesi
SAYISI : 2015/609 E., 2022/216 K.
Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali-itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı-karşı davada davacı kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı-karşı davada davacı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Asıl davada davacı – karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı Kurum tarafından davacıya bağlanan yaşlılık aylığının 5335 sayılı Kanun’un 30 uncu maddesi sebebiyle kesilmesine ilişkin işlemin hukuka aykırılığının tespiti ile aylığın devamına, tahakkuk ettirilen borcun iptali ve borcun tahsilatının dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulmasına ve durdurulan aylığın dava tarihinden itibaren tedbiren tahsisi ile müvekkiline ödenmesini ve 25.05.2015 tarihinden itibaren ödenmeyen aylıklarının hesaplanarak yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davacı – karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı aleyhine … 21.İcra Müdürlüğü’nün 2016/13997 Esas sayılı takip dosyası üzerinden başlatıkları icra takibine davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla, itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20’den az almamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II.CEVAP
Asıl davada davalı – karşı davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; kurum tarafından yasanın emredici hükümlerinin uygulandığını, Kurum işleminin yasaya uygun olduğunu, yapılan yersiz ödemelerin 5510 sayılı Kanun’un 96 ncı maddesi uyarınca geri alındığını, Kurum tarafından yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla, davanın reddini talep etmiştir. Birleşen davada davalı -karşı davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava yasal süresi içerisinde açılmadığından zamanaşımı itirazında bulunduklarını, 5335 sayılı Kanun’un 30 uncu maddesi uyarınca müvekkilinin yaşlılık aylıklarının kesilmesine ilişkin işlemin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin Ege Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak göreve başladığında, doldurduğu formlarda emekli olduğunu belirttiğini, müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile durdurulan aylığın ödemesinin devamı istemli açtıkları … 12. İş Mahkemesi’nin 2015/609 Esas sayılı dosyasının ve aynı mahiyette olan … İş Mahkemesi’nin 2015/450 Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla alacak miktarı likit olmadığından müvekkilinin kötüniyetli itirazından bahsedilemeyeceğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının aylığı 2015 /Mayıs ayı çalışma döneminde borç bildirim belgesinin 20.06.2015 tarihindeki düzenlendiği kurumun hatalı işlemi 2015/Mayıs çalışma döneminde tespit ettiği, tespit tarihinden geriye doğru en fazla 5 yıllık sürede yapılan ödemeler tutarı 66.532,80 TL tutarındaki yaşlılık aylıklarını 6111 sayılı Kanun’un 44 üncü maddesine istinaden ilgiliye tebliğ edildiği tarihten itibaren 24 ay içinde yapılacak ödemelerde faizsiz, 24 aylık sürenin dolduğu tarihten sonra yapılacak ödemelerde ise bu sürenin sonundan itibaren hesaplanacak olan kanuni faizi ile birlikte tahsilinin gerektiği 5335 sayılı Kanun’un 30 uncu maddesinin ilk fıkrası dışındaki düzenlemeler yönünden bir inceleme yapılması gereği bulunmadığı, davalı kurumdan 01.11.1991 tarihinde itibaren … tahsis numaralı dosyadan 506 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı almakta iken 21.02.1992 tarihinde Ege Üniversitesi İletişim Fakültesinde yardımcı doçent kadrosunda tam zamanlı çalışmaya başlayan davacının yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren ödenmesi gerektiği ve davalı kurumun borç tahakkuk işleminin iptalinin gerektiği anlaşılmakla;
Davacının davasının kabulü ile,
Davacı-karşı davalı, … TC Kimlik nolu …’nın, … tahsis numaralı dosyadan ödenen yaşlılık aylığının kesilmesine dair Kurum işleminin ve aylık iptalinden dolayı borç tahakkuk işleminin iptali ile yaşlılık aylığının kesildiği tarihten ödenmesi gerektiği ve dava tarihine kadar ödenmeyen aylıkların taleple bağlı kalınarak 8.484,00 TL ödenmediği tarihlerden itibaren işleyecek yasal faizleri ile birlikte davalıdan tahsili gerektiğinin tespitine, karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı – karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
1.Davalı – Karşı Davacı Kurum Vekilinin İstinaf Sebepleri
Kurum işleminin usul ve yasaya aykırılık bulunmadığını, tespit edilen ödenmeyen aylık miktarının hatalı olduğunu ve hükme esas alınan bilirkişi raporunun usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme ve araştırma sonucunda karar verildiğini beyanla, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak asıl dava yönünden davanın reddine, birleşen dava yönünden davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 506 sayılı Kanun kapsamında kendisine 01.11.1991 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanan ve konuya ilişkin mevzuat kapsamında yetkili makamların kararları uyarınca yükseköğretim kurumundaki kadroya açıktan ataması yapılıp, T.C. Emekli Sandığı Kanunu kapsamında tescili gerçekleştirilerek, sürekli çalışmaya dayalı biçimde sigortalılık bildirimi ve prim ödemesi yapılmış olan davacının yaşlılık aylıklarının, 5335 sayılı Kanun’un 30/2 nci maddesi hükümlerine dayalı olarak kesilmesine olanak bulunmadığı; davacının yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren ödenmesi gerektiği, bu nedenle Kurumun borç tahakkuk ettiren işleminin iptali ile, birleşen davada borçlunun … 21.İcra Müdürlüğü’nün 2016/13997 sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazında haklı olduğu, kurumca girişilen icra takibinin ise yersiz olduğunu tespit ederek, asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine karar veren ilk derece mahkemesi kararının yerinde olduğu anlaşılmakla;
… 12. İş Mahkemesi’nin 06.09.2022 tarih, 2015/609 Esas ve 2022/216 Karar sayılı kararına yönelik davalı-birleşen dosya davacısı SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı – karşı davacı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı – karşı davacı kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl dava; kurum işleminin iptali; birleşen dava itirazın iptali istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2- 5510 sayılı Kanun’un 96 ncı maddesinin 1’inci fıkrası, 5335 sayılı Kanun’un 30 uncu maddesi, 5277 sayılı Kanun’un 25 inci maddesi ile 6111 sayılı Kanun’un 44 üncü maddesi
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı – karşı davacı kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.