YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6474
KARAR NO : 2023/7739
KARAR TARİHİ : 10.07.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1714 E., 2023/367 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 33. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/360 E., 2021/205 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti ve sigorta primine esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı, davalı … ve davalı SGK Başkanlığı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı işverenlere ait işyerinde daimi ev hizmetlisi sıfatı ile 31.07.2006-07.10.2011 tarihleri arasında asgari ücretin 1.82 katı ücret ile çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı kurum vekili; çalışma olgusunun hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde ispatı gerektiğini, ücret iddiasının yazılı belge ile ispatı gerektiğini ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı … vekili; davacının davalı ile tek ilişiğinin arada sırada eski sekreteri Mine vasıtası ile diğer davalı …’nın evine haftada bir temizlik yapacak birini aradığını söylemiş olmasından kaynaklandığını, davacıya hiçbir ödeme yapmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı … vekili; davacının sürekli çalışmasının olmadığını, son 1-2 yıldır haftada bir ihtiyaç duyulduğunda eve gelip evin temizlik işlerini yaptığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen tanık anlatımları ve kargo, banka kayıtları, davacının … Hastanesinin acil servisinde 17.10.2011 tarihinde gittiğine dair kayıtlar birlikte değerlendirildiğinde davacının …’ın yanında çalıştığı hususunun çekişmesiz görüldüğü, davacı tanıklarının tam zamanlı çalışmayı doğruladığı, kamu tanıklarından site görevlisinin çalışma olgusunu doğruladığı, incelenen banka kayıtları ve kargo evraklarına göre; haftanın hemen hemen her gününe denk gelen davacının imzasını taşıyan ödeme ve kabul belgeleri olduğu, diğer davalı …’ın davacının davalı …’ın yanında çalışmasına aracılık ettiği, ancak işveren sıfatı bulunmadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile davacının davalı … yanında 31.07.2006-07.10.2011 tarihleri arasında prime esas asgari kazanç üzerinden hizmet sözleşmesine dayalı çalıştığının tespitine, davalı …’ın davada pasif dava ehliyeti bulunmadığından aleyhine açılan davanın usulden reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı … ve davalı SGK vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, ücrete ilişkin olarak duruşmada dinlenen tanıkların beyanları da dikkate alınmak suretiyle asgari ücret yerine, asgari ücretin 1,82 katı üzerinden tespit hükmü kurulması gerektiğini belirterek, kısmen kabul kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalı SGK vekili, davacı ile kurum arasında hizmet akdi olmadığından prim ödetilmesinde kurumun sorumluluğu bulunmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını, davanın reddini istemiştir.
Davalı … vekili, mahkemece eksik inceleme neticesinde davalı aleyhine hüküm kurulduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını, davanın reddini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dinlenen tanık beyanları, kargo kayıtları bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının davalı …’a ait evde hüküm altına alınan şekilde çalışmasının sabit olduğu, davalı …’ın işveren sıfatı bulunmadığı,davacının prime esas gerçek kazancının asgari ücretten fazla olduğu yönündeki iddiasının ispatlanamadığı gerekçesi ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, davacıyı işe alan ve aylık ücretlerinin bir kısmını ödeyen diğer davalı … aleyhine açılan davanın pasif husumetten reddine karar verilmesinin isabetsiz olduğunu ve 5 yılı aşkın süre davalılar yanında çalışan davacıya asgari ücret ödenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.
Davalı Kurum vekili, mahkemece usulüne uygun araştırma yapılmadan karar verildiğini belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun’un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un 86 ıncı maddeleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili ile davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
10.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.