YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/7272
KARAR NO : 2023/8651
KARAR TARİHİ : 25.09.2023

MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2431 E., 2022/792 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/202 E., 2021/675 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer’i müdahil kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer’i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili; davacının 01.03.1998 tarihinde davalı iş yerinde direksiyon öğretmeni olarak işe başladığını, 19.12.2001 yılına kadar çalışmaya devam ettiğini, daha sonra bu tarihte davalı iş yerinden ayrıldığını, davacının bu tarihler arasında kesintisiz olarak davalı iş yerinde çalıştığını ancak davalı iş yerinin davacının sigorta primlerini eksik olarak ödediğini, davacının davalı iş yerinde asgari ücret karşılığında çalıştığını, 01.03.1998 tarihinden 19.12.2001 tarihine kadar davacının davalı iş yerinde kesintisiz olarak 30 tam gün asgari ücret karşılığında çalıştığını tespitini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı asil …, davacının 01.05.1998 tarihinde direksiyon usta öğreticisi olarak çalışmaya başladığını, 10.01.2000 tarihinde kurumdan ayrıldığını, tekrar 01.09.2000 tarihinde tekrar işe girdiğini, 28.02.2001 tarihinde ise tekrardan işten çıktığını, davacının direksiyon usta öğreticisi olması sebebi ile kursiyerlerin eğitim saati kadar sigorta günlerinin yatırıldığını, davacının emekli olmak amacı ile bu davayı açtığını, çalıştığı süre zarfı boyunca yatırılmayan sigorta priminin bulunmadığını, davanın reddini talep etmiştir.

Fer’i müdahil vekili; davacının açtığı dava sonucunda araştırılan kurum kayıtlarında, ……………, T.C. kimlik numaralı davacının 1016367.31 sicil numaralı iş yeri sahibi …’un iş yerinde 01.05.1998 tarihinde işe girdiği, 28.02.2001 tarihinde işten ayrıldığı tespit edildiğini, davanın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle mahkemenin delilleri re’sen toplamakla yükümlü olduğunu, davacının iş yeri dosyası maaş bordoları ve davacı ile birlikte çalışan bordro tanıklarının dinlenilmesini hiçbir kuşku ve tereddüde yer vermeyecek biçimde yazılı delillerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini, talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davanın kısmen kabulüne, davacının 1016367 işyeri sicil numaralı, …….,T.C. Kimlik numaralı davalı …’a ait (…) iş yerinde 16.04.1998 – 19.12.2001 tarihleri arasında çalışmasının kesintisiz ve tam zamanlı olduğunun ve bu tarihler arasında eksik bildirilen 899 gün asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer’i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili; davanın 5 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğunu, yerel mahkemece bozma ilamında belirtilen hususlar yerine getirilmeye çalışılsa da gerçek çalışma olgusunun tespit edilemediğini, dinlenen bordro tanıkları ve komşu iş yeri tanıklarının davacıyı tanımadıklarını beyan ettiğini, davacının çalışmayı kanıtlar nitelikte herhangi bir belge sunmadığını, davacının direksiyon usta öğreticisi olarak çalıştığını, direksiyon usta öğreticilerinin çalışmaları kurumda eğitim gören kursiyerlerin eğitim saati kadar olduğunu, eğitim saatine göre ücretlerin ödenip primlerin yatırıldığını, tanıkların da çalıştıkları gün sayısı kadar davalı iş yerinde sigortalı gösterildiklerini beyan ettiğini, hatalı tanzim edilen bilirkişi raporuna istinaden karar verilmesinin hatalı olduğu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Fer’i müdahil Kurum vekili; tanık beyanlarının somut olgulara dayanmadığını, çalışma olgusunun tam olarak belirlenmediğini, bağımlılık, süreklilik, devamlılık ve ücret hususlarının hiç bir duraksamaya yer vermeden kesin bir şekilde ispatlanamadığını, dosya kapsamında davacının işe başlama ve işten ayrılma tarihiyle ilgili hiç bir delilin bulunmadığını ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; Hatay İl Milli Eğitim Müdürlüğünün yazı cevabında davacının sürücü kursunda 16.04.1998-16.04.1999 tarihleri arasında çalışabileceğine ilişkin çalışma izin onay belgesi sebebiyle davacının davalı yanında çalışma başlangıcının 16.04.1998 tarihi olarak kabulü yerindedir. Yine davacının 19.12.2001 tarihli istifa dilekçesinin 21.01.2002 tarihinde valilik oluru bulunduğundan çalışmanın sonuçlandığı tarihin 19.12.2001 olarak kabulü yerindedir. Davacı iş ve çalışma koşullarını bilen dönem bordro tanık beyanlarıyla, yine Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından bildirilen dönemde sürücü kursunda çalışmış tanık beyanlarıyla dönemde kesintisiz çalışma olgusunu ispatlamıştır. Tanık beyanlarında davacının haftalık ders saatinin 40 saat olduğu ve çalışmanın kesintisiz olduğu anlaşıldığından dönemde kuruma bildirilmeyen gün sayısının 899 olduğu anlaşılmaktadır. Davalı ve fer’i müdahil vekilinin bu yönleri amaçlayan istinaf talepleri yerinde değildir. Dosya üzerinden, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak, istinaf başvurularının esas yönünden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer’i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Davalı ve fer’i müdahil Kurum vekilleri istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.03.1998-19.12.2001 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı ve fer’i müdahil Kurum vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.