YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/9096
KARAR NO : 2023/12808
KARAR TARİHİ : 13.12.2023

MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/3262 E., 2023/880 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bismil 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/299 E., 2021/974 K.

Taraflar arasındaki prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı, davalı … ve Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı, davalılar Belediye Başkanlığı ve Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı işveren bünyesinde 1997 ile 2014 tarihleri arasında aralıksız şekilde çalışmasına rağmen prime esas kazancının düşük ücret üzerinden bildirildiğini ileri sürerek eksik bildirilen prime esas kazancının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı işveren ve davalı … Başkanlığı vekili davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile
1-Dava konusu 17/03/1997 ile 30/04/2000 tarihleri arasındaki döneme ilişkin istemin tümden reddine

2-Davacı … (…..) ‘ın 01.05.2000 ile 20.12.2014 tarihleri arasındaki döneme ilişkin istemin kısmen kabul kısmen reddi ile
A) Mayıs 2000, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 267,81 TL
Ağustos 2000, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 276,37 TL
Aralık 2000, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 276,37 TL
Ocak 2001, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 276,37 TL
Haziran 2001, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 267,81 TL
Aralık 2001, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 425,79 TL
Ocak 2002, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 478,19 TL
Haziran 2002, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 527,12 TL
Aralık 2002, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 542,42 TL
Ocak 2003, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 542,42 TL
Haziran 2003, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 727,12 TL
Aralık 2003, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 742,42-TL
Ocak 2004, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 742,42 TL
Haziran 2004, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.017,10 TL
Aralık 2004, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.040,00 TL
Ocak 2005, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.040,00 TL
Haziran 2005, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.196,80 TL
Aralık 2005, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.224,16 TL
Şubat 2006, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.142,08 TL
Haziran 2006, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.349,00 TL
Aralık 2006, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.380,20 TL
Ocak 2007, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.380,20 TL
Haziran 2007, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.550,00 TL
Aralık 2007, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.056,90 TL
Ocak 2008, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.056,70 TL
Haziran 2008, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.767,75 TL
Aralık 2008, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.809,52 TL
Ocak 2009, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.809,52 TL
Haziran 2009, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.767,75 TL
Aralık 2009, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.023,82 TL
Ocak 2010, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.023,87 TL
Haziran 2010, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.183,60 TL
Aralık 2010, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.236,32 TL
Ocak 2011, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.078,16 TL
Haziran 2011, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.421,20 TL
Aralık 2011, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.480,24 TL
Ocak 2012, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.480,24 TL
Haziran 2012, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 3.571,62 TL
Aralık 2012, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 3.639,48 TL
Ocak 2013, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 3.639,48 TL
Haziran 2013, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 4.076,16 TL
Aralık 2013, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 3.218,38 TL
Ocak 2014, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 3.218,38 TL
Şubat 2014, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 2.984,44 TL
Mart 2014, 30 gün üzerinden olması gereken PEK 1.674,68 TL
Olarak prime esas kazançla çalıştığının tespiti ile bu süreler içerisinde davalı … Belediyesince eksik ödenmiş primlerin ödenmesi gerektiğinin tespitine

B)Bu döneme ilişkin hükmedilmeyen tarihler yönünden talebin reddine
3-09.07.2019 havale tarihli bilirkişi raporunun kararın eki sayılmasına, “karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece tam kabule dair hüküm kurulması gerekli iken eksik inceleme sonucu kısmen kabule karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; eksik inceleme ve araştırma neticesinde hüküm kurulduğunu, kamu düzeni kapsamında inceleme yapılması gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

3.Davalı … Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece verilen kararın doğru olmadığını, eldeki davada Kurumun sıfatının feri müdahil olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ” Taraf vekillerinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine” karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı … ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı, davalı … ve davalı Kurum vekilleri temyiz dilekçesinde istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, prime esas ücretin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun’un 80 ıncı maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, taraf vekillerinin aşağıda yer alan paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesinde “Hüküm sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir”, hükmü öngörülmüştür. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması kamu düzeniyle ilgilidir. Bilirkişi raporuna hükümde atıf yapılarak, bilirkişi raporunun kararın eki sayılması, yukarıda anılan Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297 nci maddesine aykırılık teşkil etmekte olup, bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeple;
1. Davacı ve davalılar vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3. İlk Derece Mahkemesi hüküm fıkrasının 3 üncü bendinde yer alan “09.07.2019 havale tarihli bilirkişi raporunun kararın eki sayılmasına” ibaresinin silinerek, hüküm fıkrasından çıkartılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.