YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/916
KARAR NO : 2023/1435
KARAR TARİHİ : 20.02.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/454 E., 2022/1016 K.
…
…
KARAR : Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı… İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, Kurum sigortalısı …‘in davalı şirket bünyesinde çalışmakta iken, 30.12.2010 tarihinde maruz kaldığı iş kazası neticesinde yaralandığını, bu iş kazası nedeniyle kurum sigortalısına 2.822,37 TL hastane tedavi gideri ve 13.189,79 TL geçici iş göremezlik ödemesi yapıldığını, toplamda 16,012,16 TL kurum zararı meydana geldiğini, sözkonusu kurum zararının % 60’ına tekabül eden 11.208,51 TL’nin 5510 sayılı Kanun’un 21 inci maddesi uyarınca davalıdan tahsili gerekeceğini belirterek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkili kurum zararından şimdilik 11.208,5l TL’nin sarf ve ödeme tarihinden itibaren işleyecek kanunî faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı … şirketi vekili, müvekkili şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, davacı kurum sigortalısının sadece sigortasının müvekkili şirketçe yatırıldığını, sözkonusu hizmetin tamamen … İnt. Ltd. Şti. isimli şirketin ifa ettiğini, adı geçen şirketin asıl işveren olduğunu, iş kazasının meydana geldiği yerdeki iş makbuzlarının asıl işverene ait olduğunu, belirtilen nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, mahkeme masraf ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalı … şirketi vekili, müvekkilinin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, … ile müvekkili arasında herhangi bir hukuki ilişki mevcut olmayıp, dosyadaki bilgilerden de anlaşılacağı üzere …’in işvereninin … şirketi olduğunu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, Müvekkilinin İş Kanunu, SSK ve İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği uyarınca gerekli tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, gerekli tüm eğitimlerin işçilere verildiğini, iş güvenliği kapsamında gerekli tüm iş kıyafetleri ve aksesuarların işçilere temin edildiğini, meydana gelen iş kazasında sigortanın atmamasının, tamamen makineden kaynaklı teknik bir arızadan kaynaklandığını, 3.şahısların herhangi bir kusur veya ihmalinin bulunmadığının rapor ile de sabit olduğunu, haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddine karar verilmesini, mahkeme masraf ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 10.05.2016 tarihli ve 2013/177 E. 2016/439 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davacı kurum ve davalı… İnş. Tic. Ltd. Şti. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 20.03.2019 tarihli ve 2016/16642 E. 2019/2628 K. sayılı ilamında; dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda sondaj çalışmasının … İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından … İnternational Ltd. Şti. adına yapıldığı, bu nedenle … İnternational Ltd. Şti.’nin asıl işveren, … İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti.’nin alt işveren olduğu tespit edilmiştir.İşin yapımıyla ilgili sözleşmelerin dosya içerisinde yer almadığı görüldüğünden öncelikle ilgili bütün bilgi, belge ve sözleşmeler celp edilmek suretiyle her iki şirket arasındaki iş ilişkisi tespit edilmeli, asıl ve alt işverenlik durumu belirlenmeli, sigortalıya ait işe giriş bildirgesi … İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından verilmiş olmakla birlikte fiili durumda sigortalının hangi işverenin nezdinde çalıştığı,kazanın meydana geldiği sondaj çalışmasında davalı… şirketinin çalışmasının olup olmadığı irdelenmeli, bu şekilde davalı şirketlerin işverenlik durumu tespit edilmeli, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle hüküm kurulmalıdır gerekçesiyle karar bozulmuştur.
B. İkinci Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 28.09.2021 tarihli ve 2019/695 E. 2021/558 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı davacı kurum ve davalı … İnternational Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.
2.Dairemizin 21.03.2022 tarihli, 2022/70 E. 2022/3958 K. sayılı ilamında; bu nedenle … İnt. Ltd. Şti.’ne ait tescil dosyası ile ilgili bilgi ve belgeler kurumdan celp edilmeli, kazanın meydana geldiği sahada petrol arama izninin hangi şirkete verildiği araştırılmalı, bu şekilde davalı şirketler arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin olup olmadığı tespit edilmeli, elde edilecek sonuca göre karar verilmelidir yönünden bozulmuştur.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Mahkemece SGK ve Ticaret Sicil Müdürlüklerine müzekkere yazılarak davalı … Şirketinin tescil dosyasının ve şirket kayıtları ile Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü’ne müzekkere yazılarak 2010 yılında verilen tüm petrol arama izinlerine ilişkin ilgili belgeler celbedilmiştir. … 1. İş Mahkemesi 2018/377 Esas sayılı dosyasında davalılar arasında muvazaa olduğu tespiti yapılmış ve dosya kesinleşmiştir. Toplanan tüm belgeler birlikte değerlendirildiğinde dava dışı …’in asıl işverenin davalı … İnternational Ltd. Şti. olduğu, sigortalı adına … İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından işe giriş bildirgesi verildiği, iş kazası bildirim formunun da aynı şirket tarafından düzenlendiği, sigortalının… Ltd.Şti.’den 04.05.2009 – 30.03.2013 tarihleri arasında bildirimlerinin olduğu, kurum raporunda… Ltd. Şti.’nin işveren olarak tespit edildiği, 24.12.2013 tarihli iş güvenliği eğitimi formunda … şirketinin yazıldığı ve kazalı sigortalı …’in de isim ve imzasının bulunduğu hususları ile davalılar arasında muvazaa sebebiyle davalıların alacaktan müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmış ve davanın kabulüne, 11.208,51 TL tedavi gideri ve geçici iş göremezlik ödeneğinin davalılardan müştereken ve müteselsilen her bir ödeme ve sarf tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı… İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı… İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. vekili yeterli araştırma yapılmadığını, işveren olmadığını belirterek mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 30.12.2010 tarihinde meydana gelen iş kazasında yaralanan sigortalıya ödenen geçici iş göremezlik ve tedavi giderinin tahsili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 5510 sayılı Kanun’un 21 inci maddeleridir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davalı… İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı… İnş. Taah. Nak. Tic. Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
20.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…
…