YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/9233
KARAR NO : 2023/10823
KARAR TARİHİ : 06.11.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/19 E., 2023/1114 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: Salihli İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/221 E., 2021/238 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı ve fer’i müdahil SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı feri müdahil SGK vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalıya ait işyerinde 01.09.2006 ile 21.01.2016 tarihleri arasında geçen çalışmasının tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı aleyhine açılan hizmet tespiti davasını kabul etmediklerini beyan etmiştir.
Fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekili; resmi yazılı belge vasfındaki Kurum kayıtlarının aksinin aynı nitelikteki belgelerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davalıya ait 1162313.45 sicil sayılı iş yerinden 21.01.2016-18.05.2018 tarihleri arasında sigorta bildiriminin yapıldığı, davalıya ait iş yeri kayıtlarına göre, iş yerinin “kahvehane-çay ocağı” niteliğinde olduğu, 21.01.2016 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı, Salihli Vergi Dairesi’nden gelen müzekkere cevabında davalı iş yerinin vergi kaydının 01.09.2006 tarihi itibariyle başladığının ve davalı iş yerinde yapılan tespit sonucunda düzenlenen tutanağa göre 6 adet masa, 30 adet sandalye ve 1 adet çay ocağının bulunduğunun belirtildiği, davalıya ait iş yerinin 21.01.2016 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına girdiği ve anılan tarihe kadar iş yerinden hizmet bildirimi yapılan bir kişi bulunmadığı, bordro tanığı bulunmadığı, kolluk marifetiyle tespit edilen komşu iş yeri sahibi ve çalışanlarının tanık sıfatıyla beyanlarının alındığı, ayrıca tanıkların vergi ve SGK kayıtlarının dosyaya celp edildiği, tanıkların anlatımlarının görgüye dayalı somut ve ayrıntılı olduğu, beyanlarının dava edilen tarih aralığını kapsadığı ve davacının iddialarını doğruladığı, iş yerinin niteliği ve çalışma kapasitesinin tespit edilebilmesi için … Elektrik A.Ş.’ye müzekkere yazılmış, gelen yazı cevabında 2015 yılına ait elektrik tüketim değerlerinin oldukça yüksek olduğu ve davalı iş yerinin en az bir çalışanın istihdam edilebileceği büyüklükte olduğunun anlaşıldığı, görgüye dayalı, somut ve objektif tanık beyanları ile dosya kapsamına uygun ve itibara değer görülen bilirkişi raporu doğrultusunda karar verildiği gerekçesi ile “davanın kabulü ile davacının 01.09.2006- 21.01.2016 tarihleri arasında davalıya ait 1162313.45 sicil numaralı iş yerinde toplam 3381 gün süreyle asgari ücret karşılığında SGK’ya bildirilmeksizin çalıştığının tespitine ” karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile feri müdahil Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı … vekili; çay ocağının büyüklüğü araştırılırken su faturalarının celbinin istenmediğini, Vergi Dairesinden gelen yazı cevabında 6 masa ve 30 sandalye bulunduğu belirtilen işyerinin büyük olmadığını beyan ederek istinaf talebinde bulunmuş ve 10.04.2023 tarihli dilekçesiyle (20.11.2018 tarih, 17671 sayılı … 1. Noterliğince düzenlenmiş bulunan vekaletnamesindeki yetkiye dayanarak) istinaf başvurusundan feragat etmiştir.
Fer’i müdahil Kurum vekili, davanın kabulüne elverişli yazılı delil olmadığını, işe giriş bildirgesinin tek başına fiili çalışmayı ortaya koymaya yeterli olmadığını; eylemli çalışmanın hizmet tespitine ilişkin davalarda geçerli yöntem ve kanıtlarla kanıtlanamadığını ve davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yetersiz tanık anlatımlarına dayanılarak kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve Kanun’a aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının uyuşmazlık konusu dönemde vergi kaydının faal olduğu, komşu işyeri tanıklarının, davacının eylemli çalışmasına yönelik beyanları dikkate alındığında, istinaf Kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların, sıralanan gerekçeler ışığında yerinde olmadığı, ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile feragat beyanı uyarınca davalı … vekilinin istinaf başvurusunun reddine, fer’i müdahil SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Feri müdahil Kurum vekili, kamu düzenine ilişkin davada fiili çalışmanın varlığı açısından yeterince araştırma yapılmadığını belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.09.2006 ile 21.01.2016 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde geçen hizmetinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun’un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un 86/9 uncu maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve Kanun’a uygun olup feri müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
06.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.