YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/484
KARAR NO : 2020/4846
KARAR TARİHİ : 09.11.2020

MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ

Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 29.03.2018 tarih ve 2016/359 E- 2018/152 K. sayılı kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nce verilen 25.10.2019 tarih ve 2018/1594 E- 2019/1063 K. sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili şirketin 2015/56177 sayılı “OTO SHOPS” markasını 35., 37. ve 39. sınıflarda yer alan hizmetlerde tescil ettirmek için başvuruda bulunduğunu, ancak başvurunun 7/1-a,b ve c bentleri uyarınca 35. ve 39. sınıfa ait bazı hizmetler bakımından kısmen reddedildiğini, söz konusu karara ilişkin itirazları sonrasında dava konusu YİDK kararı neticesinde 556 sayılı KHK’nın 7/1-b bendi yönünden itirazlarının kabul edildiğini ve marka başvurusu kapsamından çıkartılan 39. sınıf hizmetler yönünden iade kararı verildiğini, YİDK kararında 7/1-a bendi kapsamındaki başvurunun reddi kararının yerinde görüldüğünü ancak bu bent kapsamında çıkarılan hizmetlerin kapsamının yerinde bulunmadığını ve 35. sınıftaki bir kısım hizmetlerin iadesine karar verildiğini, 35. sınıfta 7/1-a bendi kapsamında reddine karar verilen diğer hizmetlerin aynı zamanda 7/1-c bendi kapsamında da reddedildiğini, müvekkilinin markasının 7/1-a bendi yönünden reddi kararının yerinde olmadığını, müvekkilinin markası bir bütün olarak incelendiğinde, söz konusu markanın çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade edilebilen, baskı yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltılabilen stilize yazı karakterlerinin ayırt edici renk unsurları ile farklı bir kompozisyonla bir araya getirilerek meydana gelmiş olduğunun anlaşılabileceğini, bu kapsamda müvekkilinin markasının 35. sınıfta yer alan dava konusu hizmetler için alışılagelmiş işaretlerden olmadığını, marka ile koruma altına alınmak istenen unsurun tek tek kelime unsurları değil, markanın bütünü olduğunu, bir markanın tescil edilebilecek derecede ayırt edici olup olmadığı değerlendirmesinin markanın bütünü üzerinden yapılması gerektiğini, başvurunun 7/1-c bendi uyarınca ret kararının da yerinde olmadığını ileri sürerek 2015/56177 sayılı “OTO SHOPS” marka başvurusunun 556 sayılı KHK’nın 7/1-a ve c bentleri gereğince kısmen reddine konu bir kısım emtialar bakımından YİDK kararının kısmen iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı kurum vekili, müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun bulunduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, başvuruyla “OTOshops” ibaresinin asıl korunma altına alınmak istendiği, oto ibaresinin otomobili ifade ettiği, shops ibaresinin de mağaza veya dükkanın çoğul halini ifade ettiği, bütün olan otoshops ibaresinin otomobil mağazaları anlamını taşıdığı, oto veya oto ile ilgili ürünlerin satıldığı mağaza olarak anlamlandırılacağı, belirlenen ürünler için bir tanımlama olduğu, zira ortalama tüketicilerin işareti gördüklerinde belirlenen ürünlerin satıldığı işletme ile ürün ve hizmetler arasında doğrudan bir bağlantı kuracakları, “OTOshops” ibaresinin bir bütün olarak belirtilen mallar için vasıf bildirici ve ticaret hayatında herkesin kullanımına açık bulunduğu, ürün ve hizmetlerin bir vasfını tanımladığından jenerik ve tasviri bir sözcük olduğu, “OTOshops” ibaresinden müteşekkil işaretin, başvuru kapsamında yer alan “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için… Araç tekerlekleri için metal takozlar. kara taşıtlarında kullanılan ve bu sınıfta yer alan parçalar: taşıtlar için yağ, yakıt ve hava filtreleri, egzozlar, egzoz manifoldları, silindirler, silindir başları, pistonlar, karbüratörleri, yakıt dönüşüm cihazları, enjektörler, yakıt tasarruf cihazları, pompalar, valfler, marşlar, dinamolar, bujiler. Rulmanlar, bilyalı veya masuralı yataklar. Lastik sökme ve takma makineleri. Motorlu kara taşıtları (motosikletler, mobilet dahil) ve bu taşıtlar için motorlar, kavramalar ve transmisyon bağlantıları, transmisyon kayışları ve zincirleri, dişliler, frenler, fren disk ve balataları, şaşiler, kaportalar, süspansiyonlar, darbe emiciler, şanzımanlar, direksiyonlar, jantlar. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları. Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araç örtüleri (aracın şeklini almış), güneşlikler. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları. Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar, taşıt lastikleri için supaplar. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar. Patinaj zincirleri. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kaynak taşıyıcıları, seleler. Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar. Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar. boyalar, vernikler, pas önleyiciler, boyalar için bağlayıcı ve inceltici maddeler, boya pigmentleri, metali koruyucu maddeler, Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Sınai amaçlı yağlar, gresler, kesme sıvıları, toz emici – ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler. Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış, petrol gazı, doğa gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı tazeletici kokular. araç yıkama makineleri ve yukarıda sayılan makine ve araçlarla aynı işleve sahip robotlar. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil), araç örtüleri (araç şeklini almamış olanlar)” mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, kataloglar ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)” bakımından soyut ve somut olarak ayırt edicilik vasfı bulunmadığından, başvurunun 556 sayılı KHK’ nin 7. maddesinin a, c ve d bendi hükümleri gereğince reddinin gerektiği, buna karşın başvuru konusu işaretin, kapsamındaki yukarıda belirtilenler dışındaki hizmetler için, münferit unsurlardan ziyade, işaretin bir bütün olarak bıraktığı genel intibâının nazara alındığında, kullanılacağı ürün ve hizmetler için marka olarak tescilinin mümkün bulunduğu, doğrudan doğruya ve derhal ürün ve hizmetlerin bir niteliğini, cinsini ve çeşidini belirtmediği, tescili olunan işaretin, sunulan ürünlerin/hizmetlerin kaynağını gösterebilmesi sebebiyle ayırt ediciliği haiz olduğu, marka kapsamındaki ürünleri/hizmetleri ferdileştirdiği ve bunları ürünlerin/hizmetlerin yararlanıcıları için piyasada teşhis edilebilir hâle getirmeye elverişli bulunduğu, anılan hizmetler için işaretin ayırt edicilik taşıdığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, Türk Patent YİDK’nın 2016/M-7575 sayılı kararının, “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için… Araç tekerlekleri için metal takozlar. kara taşıtlarında kullanılan ve bu sınıfta yer alan parçalar: taşıtlar için yağ, yakıt ve hava filtreleri, egzozlar, egzoz manifoldları, silindirler, silindir başları, pistonlar, karbüratörleri, yakıt dönüşüm cihazları, enjektörler, yakıt tasarruf cihazları, pompalar, valfler, marşlar, dinamolar, bujiler. Rulmanlar, bilyalı veya masuralı yataklar. Lastik sökme ve takma makineleri. Motorlu kara taşıtları (motosikletler, mobilet dahil) ve bu taşıtlar için motorlar, kavramalar ve transmisyon bağlantıları, transmisyon kayışları ve zincirleri, dişliler, frenler, fren disk ve balataları, şaşiler, kaportalar, süspansiyonlar, darbe emiciler, şanzımanlar, direksiyonlar, jantlar. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları. Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araç örtüleri (aracın şeklini almış), güneşlikler. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları. Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar, taşıt lastikleri için supaplar. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar. Patinaj zincirleri. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kaynak taşıyıcıları, seleler. Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar. Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Araç tekerlekleri için metalden olmayan takozlar, boyalar, vernikler, pas önleyiciler, boyalar için bağlayıcı ve inceltici maddeler, boya pigmentleri, metali koruyucu maddeler, Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Sınai amaçlı yağlar, gresler, kesme sıvıları, toz emici – ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler. Sıvı ve gaz yakıtlar: benzin, mazot, sıvılaştırılmış, petrol gazı, doğa gaz, fueloil ile bunların kimyasal olmayan katkıları. İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı tazeletici kokular. araç yıkama makineleri ve yukarıda sayılan makine ve araçlarla aynı işleve sahip robotlar. Trafikte kullanım amaçlı sinyalizasyon, işaretle bildirme cihazları ve araçları. Yangın söndürme amaçlı taşıtlar dahil yangın söndürme aletleri ve cihazları (yangın söndürme hortumları ve yangın söndürme vanaları dahil), araç örtüleri (araç şeklini almamış olanlar) mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, kataloglar ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)” haricinde kalan hizmetler bakımından iptaline, sair yönden iptal isteminin reddine karar verilmiştir.
Karar, taraf vekilleri tarafından istinaf edilmiştir.
Ankara Bölge Adliye Mahkemesince, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
1-Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda aşağıda belirtilen hususlar dışında bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK’nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin karara yönelik davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, YİDK kararının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının başvurusuna konu “OTOshops” ibaresindeki oto ibaresinin otomobili, shops ibaresinin de mağaza veya dükkanın çoğul halini ifade ettiği, bu ibarenin otomobil mağazaları anlamına geleceği ve belli ürünler için bir tanımlama olduğu, somut ayırt ediciliğinin bulunmadığı, ancak belirlenen diğer mal ve hizmetler bakımından somut olarak ayırt edicilik vasfının bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Ancak, mahkemece YİDK kararının iptaline karar verilen sınıflardaki mal ve hizmetler incelendiğinde, otomobil mağazalarında satışı olan ya da olabilecek mal ve hizmetler olduğu anlaşılmaktadır. Bu haliyle ortalama tüketicilerin işareti gördüklerinde ürünlerin satıldığı işletme ile ürün ve hizmetler arasında doğrudan bir bağlantı kuracaklarının kabulü gerekir. Dolayısıyla davaya konu ibarenin, kurum tarafından tescil talebi reddedilen mal ve hizmetlerin tamamı yönünden ayırt ediciliği sağlamaktan yoksun olduğu aşikardır. Bu durumda mahkemece açıklanan gerekçeler gözönünde bulundurularak, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamış ve bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, HMK’nın 373/1. maddesi uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı bakiye 10,00 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 09.11.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.