YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/4459
KARAR NO : 2022/8042
KARAR TARİHİ : 10.11.2022
MAHKEMESİ : BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ
Taraflar arasında görülen davada Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 17.04.2019 tarih ve 2018/258 E- 2019/188 K. sayılı kararın davalı kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf isteminin esastan reddine dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi’nce verilen 26.03.2021 tarih ve 2019/1248 E- 2021/408 K. sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalı kurum vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin KİNETİX markasının tanınmış marka olup, Türkiye’de en çok satılan spor markası olduğunu,davalılardan …’in 2017/33503 başvuru numarası ile ‘‘X-Jİ’’ markasını 25. ve 26. sınıflarda tescil ettirmek istediğini, davalı başvurusuna yaptıkları itirazın Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu tarafından reddedildiğini, davalının müvekkiline ait ‘‘X,X, KNX, KİNETİX, X KINETIX, KINETEKS, KENETEKS, KNX, X KNX, KNX KİNETİX Şekil, KINETEKS’’ markalarındaki logoları aynen kullanmak suretiyle ‘‘X-Jİ’’ markasını meydana getirdiğini, her iki marka arasında aynilik derecesinde benzerlik bulunduğunu, tüketici nezdinde davalı markasının müvekkiline ait markaların serisi olarak değerlendirilebileceğini ileri sürerek TPMK YİDK’nın 2018-M-4820 sayılı kararının iptaline, dava konusu markanın tescil edilmesi halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı kurum vekili, kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı …, davanın reddini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesi’nce yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, taraflara ait markalardaki asıl unsurun “X” ibaresi olduğu, her iki taraf markalarında da, X ibaresini öne çıkarabilmek adına, büyük fontta vurgulayarak asıl unsur olduğunun ifade edilmeye çalışıldığı, X ibaresinin Türk Alfabesinde yer almadığı, taraflara ait markalarda ise, bir anlam taşımadığı, davalı taraf markasında yer alan “Ji” ibaresinin bir anlam taşımadığı, davacı tarafın sektöründe tanınmış bir kuruluş olduğu dikkate alındığında, taraf markalarını aynı anda ya da ayrı ayrı gören, markanın hitap ettiği ortalama bir tüketicinin de bu markaların ilişkili markalar olduğunu sanması ve bu markaların farklı markalar olduğunu anlasa bile, aynı kişiye ait seri markalar olduğunu düşünme ihtimalinin bulunacağı; bu durumda davalı markası ile karşılaşan bir tüketici, davacı markalarına ilişkin seri marka kanaatini davalı markasına aktaracağı; markaların hitap ettiği tüketici kesimi bu markaları aynı işletmeye ait seri markalar ya da farklı işletmelere ait ilişkili markalar zannetmesinin mümkün olacağı, davalı markasını gören bir tüketicinin bu markanın, davacı markasının bir türevi yahut alt/yan markaları olduğunu düşünmesi de bağlantı kurma ihtimalinin olacağı görüş ve kanaatine varıldığı, davacının muhtelif markaları ile davalıya ait 2017/33503 sayılı markasının emtia karşılaştırma listesi yapılan inceleme neticesinde davacının itiraz için mesnet gösterdiği markaların ve davacıya ait markanın 25. sınıfta tescilli olduğu anlaşılmış olup, “Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler” mal ve hizmet sınıflarının aynı olduğu açıkça tespit edildiği, ayrıca, davalı taraf markasında bulunan 26. sınıf kapmasında ilişkili olduğu tespit edilen “giysiler için kumaştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar. Giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar,” mal ve hizmetlerin varlığının da görüldüğü, davalının dava konusu marka başvurusunun ilişkin olduğu hizmetlerin bazıları ile davacı markası arasında mal/hizmet ayniyetinin/benzerliğinin gerçekleştiği , somut olayda 6769 s. SMK m. 6/1 kapsamında koşulların oluştuğu YİDK’nın 19.06.2018 Tarih ve 2018-M-4820 sayılı kararının 25. sınıfın tamamında aynı, 26. sınıfın ise, “giysiler için kumaştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar. Giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar,” emtialarında iptali ve hükümsüzlük koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne TPMK YİDK’nın 19/06/2018 tarihli 2018/M-4820 sayılı TPMK YİDK’nın 25. sınıfın tamamı ve 26. sınıfın “giysiler için kumuştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar, giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar” emtiaları bakımından davacının itirazının reddi yönünden iptaline, belirtilen emtialar yönünden davaya konu markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmiştir.
Karara karşı, davalı TPMK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Bölge Adliye Mahkemesi’nce davalı …’in marka tescil başvurusuna konu 25. sınıftaki malların tamamının, davacının itiraza mesnet markalarının kapsamında da aynen yer aldığı gibi, davacının markalarının kapsamındaki 25. sınıf malların, davalının başvurusunun kapsamındaki 26. sınıfta yer alan “giysiler için kumaştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar. Giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar,” malları ile benzer bulunduğu, yine davalının marka tescil başvurusu “X-Jİ” ibaresinden oluşsa da başvuruda “X” harfinin büyük puntoyla yazıldığı gibi “Jİ” hecesinden de “-” işareti ile ayrıldığı, davalı başvurusunda bu şekilde öne çıkarılan “X” ibaresi ile davacının itiraza mesnet markalarının bir kısmının asıl bir kısmının da münhasır unsurunu oluşturan “X” ibaresinin aynı olduğu, anılan ibarenin Türk alfabesinde de yer almadığı, tüketicilerin iki farklı marka karşısında olduklarını algılayabilse bile, özellikle işletmesel bağlantılandırma ihtimalinin, iltibas kavramı içerisine dahil edilmesi gerektiği de nazara alındığında, davalı başvurusunun davacı markalarının serisi içerisine sızdığının ve her iki tarafın markalarında kullandıkları işaretlerin benzer olduğunun kabulünün gerektiği, dolayısıyla mahkemece tarafların markaları arasında 6769 sayılı SMK’nın 6/1. maddesi anlamında iltibas tehlikesinin bulunduğu gerekçesiyle davalının başvurusunun kapsamındaki 25. sınıftaki malların tamamı ile 26. sınıfta yer alan “giysiler için kumaştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar. Giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar,” malları yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizliğin olmadığı gerekçesiyle davalı Türk Patent ve Marka Kurumu vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
Kararı, davalı TPMK vekili temyiz etmiştir.
Dava marka başvurusuna itirazın reddine dair YİDK kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.
YİDK kararının iptaline yönelik temyiz istemi yönünden; davacının itiraza gerekçe markalarının ‘‘X KİNETİX’’, ‘‘KİNETİX’’ , ‘‘KNX’’,‘‘X’’ şeklinde vb. markalardan oluştuğu, davalı başvurusuna konu markanın ise ‘‘X-ji’’ ibaresinden oluştuğu anlaşılmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları doğrultusunda harfler ve sayılar tek başına marka olarak kimsenin tekeline bırakılamayacak işaretlerden olup bu ifadelerin ancak ilave unsurlarla tescili ya da kullanımı sonucu ayırt edici kılınması suretiyle tescili mümkün olan işaretlerdendir. Tescil sağlandığında bile ayırt edicilik düzeylerinin düşük olduğu gözden kaçırılmamalıdır.
Somut olayda davacının ‘‘X’’ ibareli markasının şekil olarak tescil olunduğu anlaşılmıştır. Mahkemece ortalama tüketici kitlesinin umumi bakış açısı dikkate alınarak karşılaştırmaya tabi tutulduğunda her iki markanın karıştırılamayacak işaretler olarak değerlendirilmesi ve YİDK kararının iptali yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken hatalı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı TPMK vekilinin temyiz isteminin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi’nce verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, HMK’nın 373/1. maddesi uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesi’ne, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalı kuruma iadesine, 10.11.2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.