YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/7859
KARAR NO : 2022/8387
KARAR TARİHİ : 28.11.2022
MAHKEMESİ :TİCARET MAHKEMESİ
Taraflar arasında görülen davada İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 07.05.2019 tarih ve 2017/651 E. – 2019/511 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi asıl ve birleşen davalarda davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Asıl davada davacı vekili, müvekkilinin davalı … Ltd. Şti. ile ticari ilişkisinin bulunduğunu, davalının 200.000 TL bedel karşılığında müvekkiline bir daire sattığını, müvekkilinin de karşılığında cari hesaptan 50.000 TL bedeli düşüp geri kalan 150.000.- TL’lik bedeli 10 adet çek olarak davalıya verdiğini, 4 adet çekin süresinde müvekkili tarafından ödenmesine rağmen davalının daireyi teslim etmediği, müvekkilinin dolandırıldığını anlaması üzerine kalan 6 adet çeki ödemediğini, haricen yapılan araştırmada çeklerin banka ve faktoring şirketlerinde olduğunun öğrenildiğini ileri sürerek, 6 adet çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada davalı … Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.
Birleşen İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/332 Esas sayılı davasında davacı vekili, dava konusu çeklerin hile ile alındığını, sahte faturalar düzenlenerek bir kısım çekin faktoring şirketine verildiğini, aralarında bu faturalardaki gibi bir ticari ilişkinin olmadığını belirterek faturalardan dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/332 Esas sayılı davasında davalı … Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.
Birleşen İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/104 Esas sayılı davasında davacı vekili, dava dışı Eğinç Mobilya isimli şirketin müvekkiline mal satmış gibi sahte faturalar düzenleyip müvekkilinin elinden rızası dışında çıkan davaya konu çekleri davalı Eko Faktoring A.Ş.’ye verdiğini, müvekkilinin söz konusu çeklerden 15.01.2012 tarihli bir adet çeki davalıya ödemek zorunda kaldığını, 15.04.2012 tarihli diğer çek yönünden ise davalının müvekkiline karşı icra takibi başlattığını ileri sürerek, icra takibinin iptaline ve daha önce davalıya ödenmek zorunda kalınan 15.01.2012 tarihli çek bedelinin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/104 Esas sayılı davasında davalı Eko Faktoring A.Ş. vekili, 15.01.2012 tarihli çekin müvekkiline hiçbir zaman verilmediğini 15.04.2012 tarihli çek yönünden ise müvekkilinin iyiniyetli 3. kişi hamil olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece usule ilişkin bozma ilamına uyularak, gerek asıl davada gerekse birleşen 2012/104 Esas sayılı dosyasında, dava konusu çeklerin taşınmaz satımı karşılığında verildiği taşınmazın teslim edilmemesi nedeni ile dava konusu çeklerin bedelsiz kaldığı iddiasına dayanıldığı, ancak davacının kayıtsız şartsız borç ikrarı özelliği taşıyan çekler sebebi ile borçlu olmadığı iddiasını yazılı belge ile ispat etmesi gerektiği, davalı … Dekorasyon Limited Şirketi davaya cevap vermemekle davanın reddini istemiş sayıldığı, davacı tarafın elinde iddilarını ıspata yarar yazılı belge olmadığı ve bu nedenle subut bulmayan her iki davanın reddine ve birleşen dosyada kötü niyet koşulu olmadığından davalı tarafın tazminat taleplerinin reddine karar vermek gerektiği, birleşen 2012/332 Esas sayılı dosyasında ise davaya konu 2 adet faturaların sahte olduğundan bahisle davacının davalıya borçlu olmadığının iddia edildiği, dava konusu 2 adet faturanın mobilya ve dolap yapımı karşılığında düzenlendiği, dosyaya ibraz edilen davalı … şirketinin düzenlendiği 27/10/2011 tarihli kambiyo senedi tevdii formunda dava konusu faturaların karşılığında 15/02/2012 keşide tarihli, 15.000,00 TL bedelli 6828451 no.lu ve 15/04/2012 keşide tarihli tarih, 6828453 no.lu çeklerin verildiğinin belirtildiği, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının 2012/111498 soruşturma 2015/9524 karar sayılı soruşturma evrakının sonucunda dava konusu 2 adet faturanın davacı ile davalı şirket arasında herhangi bir mal alım satımına dayanılmaksızın ve sahte olarak düzenlendiğine dair delil elde edilemediğinden kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, böylece dosyada toplanan tüm delillerden dava konusu 2 adet faturanın sahte olduğunun da ispat edilemediği gerekçeleriyle asıl davanın reddine, birleşen 2012/104 esas sayılı dosyasında davanın reddine, yasal şartları oluşmadığından davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin reddine, birleşen İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/332 Esas sayılı dosyasında davanın reddine karar verilmiştir.
Karar, asıl ve birleşen davalarda davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Asıl ve birleşen davalar çek veya fatura nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda mahkemece asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
1- Asıl dava bakımından 6 adet çekin bedelsiz olduğu kanıtlanamadığından bu hususta verilen ret kararına yönelik davacının temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2- Birleşen İzmir 5 Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/332 Esas ve 2012/301 Karar sayılı dosyasına yönelik temyiz itirazlarına gelince, davalı şirket tarafından düzenlenen faturalara konu malların davacıya teslim edildiğini ispat yükümlülüğü faturayı düzenleyen davalıda olmakla, davalı bu yükümlülüğü yerine getirmediği için bu faturalar nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığına karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle davanın reddine karar verilmesi de doğru görülmemiştir.
3- Birleşen İzmir 3 Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2012/104 Esas ve 2012/352 Karar sayılı dosyaya yönelik temyiz itirazlarına gelince, faktoring şirketinin dava konusu çekleri usulüne uygun satış işlemi sonucunda alması gerekirken, çeklerin teslimine konu faturalara ilişkin mal ve hizmetlerin davalı … tarafından davacıya karşı yerine getirildiğini kanıtlayamadığı, böylece hakiki bir hukuki ilişkiye dayalı olarak çeklerin faktoring şirketine verildiği hususu faktoring şirketi tarafından tevsik edilmemiş olduğundan, davacının faktoring şirketine karşı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekirken hatalı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) ve (3) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle asıl ve birleşen davalara yönelik davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden asıl ve birleşen davalarda davacıya iadesine, 28/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.