YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/9155
KARAR NO : 2023/3306
KARAR TARİHİ : 29.05.2023
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1469 Esas, 2021/1306 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/89 E., 2021/162 K.
Taraflar arasındaki tasfiye memurunun azli davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili …’in Vizyon Plastik İthalat İhracat San. ve Tic. A.Ş.’nin şirketin %65 hissedarı ve en büyük pay sahibi olduğunu, tasfiye memuru olarak atanmış olan …’nin %15 hisseye, diğer ortak Hüseyin Ateşçi’nin ise %20 hisseye sahip olduğunu, müvekkilinin Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2019/184 E. – 2019/314 K. ve 27.05.2019 tarihli kararıyla hakim ortağı olduğu şirketi ile ilgili olarak ihya davası açıldığını ve bu davanın kabul edilerek en küçük ortaklardan davalı … Ateşçi’nin tasfiye memuru olarak atandığını, şirketin hakim ortağı olan müvekkiline Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2019/184 E. sayılı dosyasından yargılama sürecinde herhangi bir bildirim yapılmadığını ve davaya dahil edilerek beyan savunma imkanları ile tasfiye memuruna ilişkin taleplerinin kendilerine sorulmadığını, tasfiye memuru olarak görevlendirilen …’nin bizzat şirketin bu duruma gelmesine neden olan, şirketi zarara uğratan şirket aleyhine işlemler yaptığını ve halen yapmaya çabalayan biri olduğunu, tasfiye memuru atanmasına ilişkin dava sürecinde şirketin %65 hissedarı ve hakim ortağı olan davacı …’e herhangi bir bildirim de yapılmadığını, hukuksuz bir kararın kesinleşmesi sağlandığını ileri sürerek davanın kabulü ile Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2019/184 E. – 2019/314 K. ve 27.05.2019 tarihli kararıyla görevlendirilen tasfiye memuru …’nin görevinden alınarak ticaret sicilden kaydının silinmesine, yerine Vizyon Plastik İhr. İth. San. ve Tic. A.Ş.’nin %65 hissedarı ve hakim ortağı olan davacı …’in tasfiye memuru olarak görevlendirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum, davaya cevap vermemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2019/184 E. sayılı dosyasında, Vizyon Plastik İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin ihyasına karar verilerek, tasfiye memuru olarak … ‘nin atandığı, tasfiye memurunun değiştirilmesi talebinin, kararı veren mahkemeden ek kararla her zaman istenebileceği (“mahkemece dosya üzerinden bir ek karar ile her zaman tasfiye memuru değiştirilebilecek iken” SAMSUN BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2018/1284 KARAR NO: 2018/1299) değerlendirilerek eldeki davanın açılmasında hukuki yarar bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesince davanın tasfiye memurunun ek karar ile her zaman değiştirilebileceği gerekçesiyle hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmişse de bu hususun dava açılmasına engel teşkil etmediğini, Anayasa’nın 36 ncı maddesinde hak arama hürriyetinin düzenlendiğini, 6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 33 üncü maddesine göre hakimin hukuku resen uygulayacağının düzenlendiğini, tasfiye memurunun yapacağı işlemlerden pay sahiplerinin de etkileneceğini, bu sebeple azil davası açma hakkı tanındığını, …’nin tasfiye memuru olarak atandığı Sinop 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2019/184 E. sayılı dosyasında yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunduklarını ancak mahkemece bu taleplerinin reddedilmesi üzerine işbu davanın açılmak durumunda kaldığını, mahkemece birleştirme kararı da verilmediğini, müvekkilinin dava açmaya hak ve ehliyetinin bulunduğu gibi dava açmakta hukuki yararının da bulunduğunu, ihya davasından müvekkilinin haberdar edilmediğini, müvekkilinin beyanlarına göre ihya talep eden İklim Gıda … Ltd. Şti. ile tasfiye memurunun muvazaalı işlemler yaptığını, ihya davasının da bu işlemlerin devamında açıldığını, şirket aleyhine işlemler yapan …’nin tasfiye memuru olarak atanmasının hukuka aykırı olduğunu, bu kişinin şirketin haklarını koruyamayacağını, Vizyon Plastik Ltd. Şti.’nin 15.10.2015 tarihinde sicil kayıtlarından terkin edildiğini, şirket yetkililerinin ve ortaklarının da temsil ve ilzam yetkilerinin son bulduğunu, ancak …’nin yetkisi olmamasına rağmen şirket menfaatlerini koruyan avukatları 19.09.2016 tarihinde azilname gönderdiğini, yine …’nin Sinop İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/3 E. sayılı dosyasından usulsüz bir şekilde feragat ettiğini, ihya davasında ileri sürülen İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün 2011/25059 E. sayılı dosyasındaki borcun gerçekte var olmayan bir borç olduğunu, …’nin şirketi zarara uğratmak maksadıyla ve kendine menfaat sağlamak amacıyla alacaklı şirket ile danışıklı tesis ettiği bir takip olduğunu, müvekkilinin ise şirket menfaatlerini koruyarak hareket ettiğini, yapılan düşük kıymet takdirleri miktarlarını artırdığını, şirketin yerinin son yıllarda lojistik anlamda çok fazla geliştiğini bu nedenle ele geçirilmeye çalışıldığını, şirket içerisinde müvekkilinin şahsına ait olan makinelerin bulunduğunu, mahkemece yazılı yargılama usulüne uymaksızın basit yargılama usulüymüşcesine yargılama yapılarak karar verildiğini ileri sürerek davanın esasına girilerek karar verilmesini, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle; tasfiye memurunun değiştirilmesi talebinin, kararı veren mahkemeden her zaman istenebilecek olması nedeniyle davacının ayrı bir dava açmakta hukuki yararının bulunmamasına göre; kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; mahkemece verilen ihya kararı ile şirkete tasfiye memuru olarak atanan …’nin tasfiye memuru görevine son verilmesi talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
Dava, ihyasına karar verilen anonim şirkete atanan tasfiye memurunun azli ile yeni bir tasfiye memuru atanması talebine ilişkindir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) 537 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca pay sahiplerinden birinin istemi ile ve haklı sebeplerin varlığında Mahkemece tasfiye memurunu görevden alınabilir ve yerine yenisinin atanmasına karar verilebilir. Dava konusu talebe ilişkin, şirketin ihyasına ve tasfiye memurunun atanmasına aynı mahkemece karar verilmiş olması nedeniyle pay sahipleri ek talep veya ayrı bir dava yoluyla tasfiye memurunun görevden alınmasını talep edebilirler. Bu husus dikkate alınarak Mahkemece işin esasına girilerek esas hakkında deliller toplanarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Bozma sebebine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
29.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.