YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/6065
KARAR NO : 2023/7368
KARAR TARİHİ : 13.12.2023
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1472 Esas, 2021/1646 Karar
DAVALILAR : 1. … vekili Avukat …
2.Adsal Loj. …. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat …
3…. …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat …
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2014/2625 E., 2017/844 K.
Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı Samir Metal San. ve Tic. A.Ş.’ye ait olan … katod emtiasının müvekkili şirket nezdinde (dövizli) nakliyat emtia kati sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, sigorta konusu olan 21.000 kg … katod emtiasının sevki için müvekkili şirket sigortalısı olan dava dışı şirket ile davalılardan Adsal Lojistik Uluslararası Taşımacılık Ltd. Şti. arasında navlun sözleşmesi imzalandığını, davalının sözleşmeye taşıtıcı firma sıfatı ile taraf olduğunu, … katod emtianın Kazakistan’dan Türkiye’ye sevk edilmek üzere araca yüklendiğini, yükleme yapılan ve nakliyeyi gerçekleştiren aracın davalılardan Bostanoğlu Uluslararası Nakliyat Ltd. Şti.’nin CMR’sine kayıtlı olduğunu ve araç şoförünün de adı geçen şirkette çalışan diğer davalı … olduğunu, taşıyıcı aracın yüklü malı boşaltma yerine getirmemesi ve araç hakkında herhangi bir bilgi alınamaması sebebiyle sigortalı şirket tarafından davalı şirketlere ihtarname gönderildiğini emtianın başına gelecek herhangi bir hasar veya çalıntı durumunda belirtilen şirketlerin sorumluluğuna gidileceğinin ihtar edildiğini, emtianın nakliye sırasında çalınmak suretiyle kaybolduğu, olayda bilerek yapılan sahte ihbar şüphesi bulunduğunu, belirtilen emtia sebebiyle davacı … şirketi tarafından sigortalısına toplam 184.690,00 USD hasar tazminatının ödendiğini ileri sürerek 166.221,00 USD’nin ödeme tarihi olan 15.01.2013 tarihinden itibaren Merkez Bankasının 1 yıl vadeli mevduata uyguladığı USD bazındaki en yüksek döviz faizi üzerinden işleyecek faiz ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı … vekili cevap dilekçesinde; zarardan müvekkilinin sorumlu olmadığını, zarara konu yükü taşıyan aracın şoförü olduğunu, müvekkilinin anılan aracı ile yükün sevki sırasında aracın arızalandığını ve müvekkilinin aracın arızasının giderilmesi için usta bulmak için gittiğini ve geldiğinde aracın çalınmış olduğunu gördüğünü, araç bulunduğunda ise yükün üzerinden alınmış olduğunu, aracın arızasının müvekkili kaynaklı olmadığı gibi bizzat diğer davalı araç sahibinin işletenin ihmalinden kaynaklandığını savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı Adsal Loj. …. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; dava dışı Samir Metal San. ve Tic. A.Ş.’ne ait … katod emtiasının sevki için navlun sözleşmesi imzalandığını, müvekkili firmanın navlun sözleşmesinin gereği olarak emtianın taşınması için … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. ile 26.11.2012 tarihli protokol imzalandığını, taşıma işleri komisyonculuğu yapan müvekkili ile diğer davalıların müteselsilen sorumlu tutulmalarının mümkün olmadığını, dava konusu emtianın çalınmış olmasının müvekkilinin de ticari itibarının zedelenmesine yol açtığını, sorumluluğun münhasıran … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. ve şoför …’a ait olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
3.Davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davalının olayda kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, tüm önlemleri almış olmasına rağmen hırsızlığın gerçekleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taşımanın başlangıç ve bitiş ülkeleri nazara alındığında somut olayın Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyat için Mukavele Sözleşmesi (CMR) esaslarına göre değerlendirilmesi gerekmektiği, CMR Konvansiyonunun 17 nci maddesinin birinci ve üçüncü fıkrası hükümleri dikkate alındığında davalı Adsal Loj. …. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin oluşan zarardan sorumlu olduğu, davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. her ne kadar husumetin kendisine yöneltilemeyeceğini ileri sürmüş ise de CMR Konvansiyonunun 34 ve 17 nci maddesinin üçüncü fıkrası hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, oluşan zarardan … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.’nin de sorumlu olduğu, davalı şoför …’ın sorumluluğunun haksız fiil hükümleri kapsamında olduğu, dava dışı şirketin haklarına halef olan davacıya karşı sorumlu olduğu, … koşullarının önceden bilinebileceği, öngörülebilecek bu tip aksaklıklara karşı hiçbir tedbir alınmadığı ve aracın terk edilerek yol kenarında bırakıldığı dikkate alındığında şoförün de sorumlu olduğu, 23.02.2016 tarihli raporda davalıların sorumluluğu konusunda ulaşılan sonuca tamamen itibar edilmemiş ise de; sorumluluk miktarının belirlenmesi açısından yapılan hesaplamaya itibar edildiği ve davalı şirketlerin sorumlu olduğu miktarın (166.221,00 USD), üst sınırı (269.340,05 USD) aşmadığı, hak sahibine ödenecek tazminat konusunda CMR’nin 27 nci maddesinin uygulanması gerekmekle beraber davacının gönderen firmanın nakliyat emtia sigortacısı olduğu nazara alındığında 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun (3095 sayılı Kanun) uyarınca faize hükmedildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, 166.221,00 USD’nin 15.01.2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi gereğince işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde ve İlk Derece Mahkemesince belirtilen müvekkili aleyhine değerlendirilen kusur durumunu kabul etmediklerini, müvekkilinin somut olayda kusurun söz konusu olmadığını, bahsi geçen taşımacılıkta uygulanan CMR Konvansiyonu hükümleri gereği yine davanın reddinin gerektiğini, bu konvansiyonda belirtilen şekil şartlarının da olayda yerine gelmediği gibi İlk Derece Mahkemesince de bu konuda yeterli araştırma yapılmadığını, müvekkilinin kusurlu olduğu kabul edilse dahi CMR Konvansiyonu hükümleri gereği, hesabın bu konvansiyona göre yapılması gerektiğini, hükmedilen tutarı da kabul etmediklerini, bu miktarın tespitinin davalının yokluğunda yapıldığını, oysa zarar miktarının ayrıca yargılamayı gerektiren bir durum olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, emtianın istinaf eden davalıya ait araçla taşınması sırasında tamamen zayi olduğu, CMR Konvansiyonu’nun 17 … maddesinin üçüncü fıkrası, 34 ve 36 ncı maddelerine davacının eş zamanlı olarak davalıya dava açabileceği gerekçesiyle davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekilince, istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve re’sen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istenmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, uluslararası … taşımacılığı sırasında emtianın ziyaı nedeniyle oluşan zararın rücuen tazmini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 … maddeleri.
2.CMR Konvansiyonu’nun 34 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 … maddesinde yer … sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Davacı … Sigorta A.Ş.’nin 19.09.2014 tarihinde Allians Sigorta A.Ş. ile birleştiği, Allianz Sigorta A.Ş. vekilinin Dairemizin 06.07.2023 tarihli geri çevirme kararından sonra vekaletnamesini sunmuş olduğu görülmüştür. Mahkemece verilen hükmün Allians Sigorta A.Ş. hakkında hüküm ifade edeceği ve onun tarafından icra edilecek olmasına göre, karar başlığında davacı olarak yazılmaması bozma sebebi sayılmamıştır.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı … …. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 … maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.