YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/608
KARAR NO : 2023/7323
KARAR TARİHİ : 13.12.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2020/29 Esas, 2022/544 Karar
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM : Kısmen kabul
Taraflar arasındaki tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ORİENT Denizcilik Tur. San. ve Tic. A.Ş.’nin acenteliğini yaptığı, Yunanistan Bayraklı WORLD RENAİSSANCE isimli geminin 05.09.2004 tarihinde müvekkiline ait 3 adet usturmaçaya hasar vererek kullanılmaz hale getirdiğini ileri sürerek, 21.000,00 TL’nin kaza tarihinden itibaren en yüksek yasal temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; haksız fiil sebebiyle muhatabın gemi donatanı olduğu, davanın asaleten ve izafeten müvekkili acenteye yöneltilemeyeceğini, hasara WORLD RENAİSSANCE isimli geminin sebep olduğunun ispatlanması gerektiğini, talebin fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen İlk Karar
Mahkemece 18.12.2012 tarih, 2012/124 E. ve 2012/286 K. sayılı kararı ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6762 sayılı Kanun) 117 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince davalı Orient Den. A.Ş.’nin acente hükümlerine tabi olduğu, hasarın WORLD RENAİSSANCE isimli gemi tarafından verildiği, 618 sayılı Limanlar Kanunu’nun (618 sayılı Kanun) üçüncü maddesine göre acentenin bu tür hasardan donatan ile birlikte sorumlu olduğu, zarar gören usturmaçaların garanti süresi olan 11,5 yılda ömürlerini tamamlayacağının kabulü gerektiği, fiilen kullanımın 26.05.1998 tarihi olduğu, buna göre yıpranma payının %55, tazminatın %45 oranında olacağı, bozma ilamı doğrultusunda usturmaçaların TL cinsinden fiyat araştırması yapıldığını, benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kısmen kabulü ile 10.800,00 TL ve KDV’si toplamı olan 19.440,00 TL’nin 05.09.2004 tarihinden itibaren değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
B. Birinci Bozma Kararı
Dairemizin 11.11.2013 tarih, 2013/4814 E. ve 2013/20124 K. sayılı kararıyla dava konusu usturmaçların haksız fiil tarihi itibariyle Türk Lirası üzerinden değeri belirlenerek hüküm kurulması gerekirken, 2012 yılı birim fiyatlarına göre usturmaçaların değerini belirleyen bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmuş olmasının yerinde olmadığına işaret edilerek bozulmuştur.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 15.03.2017 tarih, 016/1094 E. ve 2017/242 K. sayılı kararı ile bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada, dava konusu hasarın oluştuğu 05.09.2004 tarihi itibari ile zararın 10.800,00 TL olarak hesaplandığı ve 10.800,00 TL’nin KDV’sinin 1.944,00 TL olarak tespit edildiği, davanın kısmen kabulü ile 10.800,00 TL’nin ve KDV’si toplamı olan 1.944,00 TL’nin 05.09.2004 tarihinden itibaren yasal faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
D. İkinci Bozma Kararı
Dairemizin 18.09.2019 tarih, 2018/3777 E. ve 2019/5580 K. sayılı kararıyla bozma ilamına uyulmasına karar verildiği halde, bozma ilamının gereği yerine getirilmediği, bozma ilamında istenen inceleme ve değerlendirme yapılmadığı, mahkemenin hükme esas aldığı bozmadan önce alınan 12.11.2012 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında usturmaçaların hasar tarihi itibariyle değerinin 10.800,00 TL+KDV olarak tespit edildiği belirtilmişse de, bilirkişinin rapor ekinde sunmuş olduğu ve usturmaçaların değerinin hesabında dayanak olarak gösterdiği firmaların cevabi yazılarında bildirmiş oldukları satış fiyatlarının 2012 yılı satış fiyatları olduğu anlaşıldığı, bu durum karşısında mahkemece, 1998 tarihinde usturmaçaların alınıp 2004 yılına kadar kullanıldığı da göz önüne alınarak 2004 yılındaki dava konusu usturmaçaların değerinin bulunması gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığına işaret edilerek bozulmuştur.
E. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hasarın oluştuğu 05.09.2004 tarihi itibari ile usturmaçalarda meydana gelen zararın 11.705,00 TL olarak hesaplandığı, Yargıtay bozmasında belirtildiği şekilde tazminat miktarının olay tarihi itibari ile TL üzerinden belirlendiği ve bilirkişi … ve ek raporlarının gerekçeli ve hüküm kurmaya yeterli olduğu ve bilirkişinin dava konusu hasarın oluştuğu tarihi itibari ile Türk Lirası üzerinden dava konusu usturmaçaların değerini belirlediği ve buna göre 11.705,00 TL tazminatın, hasar tarihi olan 05.09.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava dosyasında mübrez 01.05.2006 tarihli bilirkişi ek raporunda usturmaçaların 26.11.2004 tarihindeki yıpranma payı düşüldükten sonraki üç adet usturmaçanın değeri 14.252,77 euro olarak tespit edilip, yıpranma payı düşüldükten sonra 21.292,00 TL. (KDV Dahil) olarak hesaplandığını, aynı raporda 17.02.2005 dava tarihi itibariyle tazminat miktarı yıpranma payı düşüldükten sonra 19.306,00 TL olarak tespit edildiğini, zararın en gerçekçi yaklaşımla bu bilirkişi raporunda tespit edildiğini ileri sürerek kabul edilmeyen kısım yönünden kararın bozulmasını istemiştir.
2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; meydana gelen olayda, davalı şirketin kusurunun bulunduğunun tespit edilemediğini, dayanaksız, belgesiz ve varsayıma dayalı olarak verilen kusur oranının kabulü mümkün olmadığını, hak sahibinin hakkını acenteden almasına olanak verecek biçimde hüküm tesis olunamayacağını, dava konusu usturmaçaların değer tespitinin uzak yol kaptanının uzmanlık alanı olmadığını, konunun uzmanı olan bir … inşaat mühendisi tarafından incelenmesi taleplerinin mahkemece dikkate alınmadığını, usturmaçalar için tespit edilen zararlar ve fiyatlar kabul edilemeyecek şekilde fahiş olduğunu, bilirkişi raporunda belirlenen yıpranma tenzilinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalının donatanı olduğu ve acenteliğini yaptığı WORLD RENAİSSANCE isimli geminin davacı tarafından işletilen Salıpazarı 1 no.lu rıhtımdan kalkışı esnasında üç adet usturmaçaya hasar vererek kullanılamaz hale getirmesi nedeniyle 21.000,00 TL’nın tazmini istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6762 sayılı Kanun’un 117 nci maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz edenlere yükletilmesine
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
13.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.