YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/5976
KARAR NO : 2023/2378
KARAR TARİHİ : 04.07.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2019/61 E., 2019/204 K.
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 14.09.2018 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; Konya Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/59838 nolu adli soruşturması kapsamında davacıya ait cep telefonuna 24.08.2016 tarihinde el konulduğunu, cep telefonunun zamanında teslim edilmemesi nedeniyle ödenen fatura bedelleri karşılığı olarak 873,40 TL maddi, ayrıca davacının tüm malvarlığı değerlerine yasal koşulları oluşmadığı halde 02.08.2016 tarihinde el konulması ve malvarlığı üzerinde tasarrufta bulunamaması nedeniyle ailesinin geçimini sağlayamadığından 100.000,00 TL manevi tazminatın el koyma tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
2. Davalı vekili 18.10.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı hakkındaki yargılamaya konu kararın halen kesinleşmediğini, yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğundan tazminat koşullarının oluşmadığını, talep edilen miktarın fahiş olduğunu öne sürererek davanın reddini talep etmiştir.
3. Konya 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 11.12.2018 tarihli ve 2018/407 Esas, 2018/484 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
4. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 19.02.2019 tarihli ve 2019/61 Esas, 2019/204 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 18.09.2021 tarih, 2019/27219 sayılı tebliğnamesi ile temyiz isteminin reddiyle hükmün onanması talep edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz istemi; yasal koşulları oluşmadığı halde davacının malvarlığı değerlerine ve cep telefonuna el konulup zamanında iade edilmediğine, el koyma kararı sebebiyle davacı ve ailesinin büyük mağduriyetler yaşadığına dolayısıyla tazminat koşullarının oluşması sebebiyle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğine ilişkindir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü:
Davacının Konya 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/3 E. sayılı dosyasında Mahkeme tarafından verilen karara yönelik istinaf kanun yoluna başvurulması nedeniyle dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderildiği ve kararın henüz kesinleşmediği, el koyma kararlarının usul ve yasaya aykırı olduğuna dair herhangi bir tespitin de olmadığı anlaşıldığından, yasal şartları oluşmayan maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü:
İlk Derece Mahkemesince verilen kararla ilgili olarak Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE
Tazminat davasının dayanağını oluşturan Konya 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/127 Esas sayılı dosyası kapsamında davacının tüm malvarlığına 02.08.2016, cep telefonuna 24.08.2016 tarihinde el konulduğundan ve malvarlığına yapılan el koymanın 24.01.2017 tarihinde kaldırıldığından cep telefonunun ise; 05.10.2017 tarihinde iade edildiğinden bahisle davacının 5271 sayılı Kanunun 141 inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi uyarınca tazminat talebinde bulunduğu, davacı hakkında Konya 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2021/127-2022/5 sayılı kararıyla silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan mahkumiyetine karar verildiği, kararın 20.09.2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Manevi tazminat davaları kişilik hakkını koruyan, haksız tecavüzün doğurmuş olduğu olumsuz sonuçları, yani zararın giderilmesini, telafi edilmesini amaçlamaktadır. Manevi tazminat davası için, kişilik haklarının ihlal edilmesi özellikle sosyal ve duygusal kişilik değerlerinin ihlali ve hukuka aykırı bir fiilin bulunması gerekir. Yakalanan veya tutuklanan kimsenin gerek aile, gerekse iş çevresinde itibarının sarsılması, aile, çocuk ve yakınları için tutukevinde hasret çekilmesi, kişinin tutuklanması nedeniyle ruhi sıkıntılar çekmesi, cezaevi şartları, buralarda duyduğu acı ve ızdıraplar kişinin manevi zararının giderilmesini gerekli kılmaktadır. Tutuklanan kimseye verilecek manevi tazminatın tespitinde; tutukluluk süresi, kişinin sosyal ve ekonomik yeri, üzerine yüklenen ve ceza kovuşturmasına konu olan suçun nitelik ve kapsamı göz önünde bulundurulmalıdır. Bu açıklamalar ışığında, yalnızca haksız yere yakalanan ya da tutuklanan kişinin çektiği acının karşılığı olarak manevi zarar ödenmesi gerektiği, haksız el koyma nedeniyle manevi tazminat şartlarının oluşmayacağı gözetilerek manevi tazminat talebinin reddine, el konulan cep telefonu ile ilgili olarak da el konma sürecinde ödenen faturaların doğrudan zarar kapsamında bulunmadığı, ayrıca cep telefonunun iade edildiği telefonda herhangi bir zarar oluştuğuna dair tespit veya iddia bulunmadığı bu nedenle maddi tazminat talep etme koşulları oluşmadığından maddi tazminat talebinin de reddine karar verilmesi gerekirken değişik gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi sonuca etkili olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 19.02.2019 tarihli ve 2019/61 Esas, 2019/204 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Konya 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 04.07.2023 tarihinde karar verildi.