YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2021/6544
KARAR NO : 2023/3989
KARAR TARİHİ : 16.10.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2019/1231 E., 2019/680 K.
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi kararı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama
İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 04.12.2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının Balıkesir Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/10282 soruşturma sayılı soruşturma kapsamında silahla terör örgütüne üye olmak suçundan 10/08/2016 tarihinde sabaha karşı 05.30’da evine gelen görevli polis memurları tarafından gözaltına alındığı, 7 gün gözaltında tutulduktan sonra Balıkesir 2. Sulh Ceza Mahkemesinin 2016/179 sorgu sayılı kararı ile adli kontrolle serbest bırakıldığı, yargılandığı Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/143 esas, 2015/111 karar sayılı dosyasında beraat ettiği, 7 gün haksız yere tutuklu kaldığını belirterek haksız olarak tutuklu kaldığı sürelere ilişkin 200.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesini talep etmiştir.
2. Davalı vekili 06.12.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini talep etmiştir.
3. Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 08.02.2019 tarihli ve 2018/654 Esas, 2019/39 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
4. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 04.04.2019 tarihli ve 2019/1231 Esas, 2019/680 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.
5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 02.10.2021 tarihli, davacı vekilinin temyiz talebinin esastan reddi ile hükmün onanması görüşünü içerir Tebliğname ile Daireye tevdi olunmuştur.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz sebepleri
Hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğuna, ilişkindir.
III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü:
Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/35 Esas 2018/388 Karar sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabı incelendiğinde; davacı …’in 10/08/2016-16/08/2016 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, davacı hakkında 17/07//2018 tarihinde beraat kararı verildiği, kararın 04/09/2018 tarihinde kesinleştiği, kararın davacıya 11/09/2018 tebliğ edildiği,gözaltında geçirdiği sürelerin başka bir cezasından mahsup edildiğine ilişkin dosyada ve uyap kayıtlarında herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanılmadığı tespit edilmiştir.
Davacı hakkında verilen beraat kararının 04/09/2018 tarihinde kesinleştiği, davacı vekili tarafından 04/12/2018 tarihli dilekçe ile davanın açıldığı bu nedenle davanın süresinde açıldığı tespit edilmiştir.
Manevi tazminat miktarı belirlenirken objektif bir kriter olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, gözaltına alınmasına neden olan olayın cereyan tarzı, gözaltında kaldığı süre, tazminat davasının kesinleştiği tarihe kadar davacının elde edeceği parasal değer ve benzeri hususlar da gözetilmek suretiyle, hakkaniyet ölçüsünü aşmayacak bir şekilde, hak ve nasafet kurallarına uygun makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerektiği, her ne kadar davacı haksız gözaltı nedeniyle 200.000,00 TL manevi tazminat talep etmişse de bu manevi tazminat talebinin fahiş olduğu, yerleşmiş Yargıtay kararları gereğince tayin edilen manevi tazminat tutarının eylemi özendirici miktarda olmaması gerektiği göz önünde bulundurularak davanın kısmen kabulüyle, davacının zenginleşmesine sebebiyet vermeyecek düzeyde, ancak manevi olarak yaşadığı acıların tazminini de karşılayacak bir miktarda manevi tazminatın davacı tarafa verilmesi gerektiği mahkememizce değerlendirilmekle; davacının aldığı maaş, gözaltında kaldığı süre ve yargılanmış olduğu suçun niteliği gözetilerek 3.000,00 (Üç bin Türk Lirası) TL manevi tazminatın davalı … hazinesinden alınarak gözaltı tarihi olan 10.08.2016 itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya verilmesine karar verilmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü:
Hükmedilen manevi tazminat miktarının 1.000,00 TL’ye düşürülmesi suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan Balıkesir 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/35 Esas, 2018/388 Karar sayılı ceza dava dosyasında davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 10.08.2016-16.08.2016 tarihleri arasında 6 gün gözaltında kaldığı, yapılan yargılama üzerine 17.07.2018 tarihinde beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 04.09.2018 tarihinde kesinleştiği ve davanın 5271 sayılı Kanun’un 142 nci maddesinin birinci fıkrasında belirlenen süre içerisinde yetkili ve görevli mahkemede açıldığı anlaşılmıştır.
Davacı Vekilinin Temyiz İstemi Yönünden;
Hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğuna ilişkin temyiz sebebi yönünden;
Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilen manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, gözaltına neden olan olayın cereyan tarzı, gözaltında kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti yapıldığından davacı vekilinin hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğuna ilişkin temyiz nedeni reddedilmiştir.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 04.04.2019 tarihli ve 2019/1231 Esas, 2019/680 Karar sayılı kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca Balıkesir 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.10.2023 tarihinde karar verildi.