YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2022/9927
KARAR NO : 2023/1942
KARAR TARİHİ : 01.06.2023
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararların; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 286 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca temyiz edilebilir oldukları, 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı kararı ile sanıklar …, …, … hakkında taksirle öldürme suçundan 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince ayrı ayrı beraatlerine, temyiz dışı sanık … hakkında ise, taksirle öldürme suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 85 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesinin birinci fıkrası, 50 nci maddesinin dördüncü fıkrası atfıyla birinci fıkrasının (a) bendi ile 52 nci maddesi uyarınca 36.400,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.
2. … Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesinin, 07.07.2022 tarihli ve 2022/1359 Esas, 2022/1563 Karar sayılı kararı ile sanıklar …, …, … ve temyiz dışı sanık … hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlere yönelik sanık … müdafii ile katılanlar vekilinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
3. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca özet olarak; katılanlar vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren 08.12.2022 tarihli ve 2022/143103 sayılı Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Katılanlar Vekilinin Temyiz İsteği;
1. Somut olayda sanıkların kusurlarının bulunduğuna,
2. Söz konusu vinci imal eden ve garantisini veren … Hidrolik Ltd Şti.’dir. Vinç de halat kopması olayından dolayı imalatçı firmanın sorumluluğu bulunması gerektiğine, çünkü vinci imal eden firma aynı zamanda vincin garantisini de verdiğine,
3. Bilirkişi raporları hükme esas alınmış olmakla birlikte, bilirkişi raporlarının hükme esas alınacak yeterlilikte olmadığına, bilirkişi incelemesinde … Şirketinin yetkililerinin sorumlu olmadığını belirtse de açık ve net olarak neden sorumlu olmadıklarının ayrıntılı değerlendirmesini yapılmamış olduğuna,
4. Eksik incelemeye, bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerekirken giderilmediğine,
5. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğundan bozulması gerektiğine,
ilişkindir.
III. OLAY VE OLGULAR
Temyizin kapsamına göre;
A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü;
1. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı kararı ile;
“…Her ne kadar sanıklar …, … ve … haklarında taksirle ölüme ve yaralamaya neden olma suçundan cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açılmış ise de; hükme esas alınan 24/12/2018 ve 26/08/2019 tarihli bilirkişi raporlarında da belirtildiği gibi, somut olayda bu sanıkların kusurlarının bulunmadığı anlaşılmakla, yüklenen suç açısından taksirlerinin bulunmaması nedeniyle CMK’nun 223/2-c maddesi uyarınca…” gerekçeleriyle ayrı ayrı beraatlerine karar verilmiş olup, bu karara karşı katılanlar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
2. Gençlik ve Spor Bakanlığı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün Söğütözü Mah. 2176. Sokak No. 25 … Yolu üzeri … … adresinde bulunan Hizmet Binasının dış cephe temizlik işlerinin yapılmasını … Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. Şirketinin üstlendiği ve bu firmanın da üstlendiği bu işin yapılmasını CleanWorld isimli firma aracılığı ile yaptırdığı, bu kapsamda CleanWorld isimli firmanın sahibi olan ve … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 Esas sayılı dosyasında hakkındaki mahkumiyet hükmü kesinleşen sanık … ‘ ın 20.10.2013 tarihinde … Yolu üzerinde bulunan hizmet binasının yapılacak dış cephe temizliğinde kullanılmak üzere … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/317 Esas sayılı dosyasında hakkındaki beraat kararı kesinleşen sanık … Kiraz’ ın yetkilisi olduğu … Vinç İşl. Nak. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nden … plakalı vinci kiraladığı, kiralanan bu vincin operatörlüğünü … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 Esas sayılı dosyasında hakkındaki mahkumiyet hükmü kesinleşen sanık …’ün yaptığı, olay günü … plakalı vinci kullanan sanık …’ün sabah saatlerinde dış cephe temizliği yapılacak binaya geldiği ve vinci temizlik işinde kullanılmak üzere hazır hale getirdiği, bu sırada sanık … ‘ ın da temizlik işi yapılacak yerde olduğu ve temizlik işini yapacak personel ile birlikte olduğu, sanık vinç operatörü … ile temizlik şirketi yetkilisi … ‘ın aynı binana diğer cephesinde temizlik yapan diğer ekibin yanına gidip geri döndükleri ve sonrasında sanık …’ ın temizlik işini yapacak olan maktül … ve katılan … ile vincin sepetine bindikleri sırada konuştuğu, sonrasında sanık …’ ün kullandığı vinci çalıştırarak vincin sepetini binanın temizliği yapılacak dış cephesine doğru yükselttiği, vincin dört bomunun açıldığı ve sepetle birlikte temizlik işçileri maktül … ve katılan …’ ın zeminden yaklaşık 20 metre kadar yükseldikleri sırada vincin alışan bomblarındaki zincir bağlantı noktasının koptuğu ve bomların hızla iç içe geçerek kapanması neticesinde vincin sepetininde bulunan temizlik işçileri maktül … ve katılan …’ın sepetle birlikte yere doğru düştükleri, maktül …’ in bu düşme sırasında sepette tutunamayarak sepetten dışarı beton zemine düştüğü ve sonrasında Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldığı, ancak hastaneye ulaştığında ölmüş olduğu, aynı sepette bulunan katılan …’ın da olay sonrasında içinde asılı kaldığı sepetten çıkarılarak tedavi için Dr. … … Hastanesine kaldırıldığı ve alınan rapora göre meydana gelen olayda …’ın hayati tehlike geçirecek surette yaralandığı, sanıklar …, … ve …’nın da vincin imalatçısı … Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd Şirketinin yetkililerinin (şirket müdürü ile tasarım ve imalat sorumluları) anlaşılmaktadır.
3. Maktulün kesin ölüm sebebini belirleyen Adli Tıp Kurumu … Morg İhtisas Dairesi Başkanlığına ait 31.01.2014 tarihli otopsi raporunda;
“…1) Kişinin ölümünün künt kafa ve genel beden travmasına bağlı kafa kubbe, kaide, boyun omur, çok sayıda kot ve iskelet sistemi kemik kırıkları ile karakterli beyin doku harabiyeti ve kanaması, iç organ yaralanması ve iç kanama ile medulla spinalis harabiyeti sonucu sonucu meydana gelmiş olduğu,
2) Kişiye ait kan ve mide muhteviyatında sistematik olarak aranan maddelerin bulunmadığı, idrarda uyarıcı uyuşturucu maddelerin bulunmadığı, kanda alkol bulunmadığını bildirir rapordur…” olarak belirtildiği, kazada yaralanan katılan … ‘ın Dr. … … Hastanesince düzenlenen rapora göre; meydana gelen olayda hayati tehlike geçirecek şekilde yaralandığının bildirildiği görülmüştür.
4. … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 esas, 2014/171 karar sayılı dosyasında; olayın vinç imalat hatası (zincir bağlantı saplama kırılmasını önleyici tedbirler ile kırılma halinde gerekli güvenlik önlemlerinin alınmaması), vincin kullanılmasından önce kontrolünün yapılmaması ve işçilere emniyet kemeri verilmemesi, emniyet kemeri kullanılmaması nedeniyle gerçekleştiğinin tespit ve kabul edilmesine göre; işçilere emniyet kemeri vermediği anlaşılan işveren … Endüstriyel Temizlik-… firması yetkilisi sanık … ile emniyet kemerleri bulunmayan işçilerin işe başlamasına göz yuman ve … Ekipmanlarının Kullanımında … ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği’nin 7/1-a maddesine aykırı olarak vincin kullanılmadan önce kontrolünü yapmayan vinç operatörü sanık …’ün asli kusurlu olduklarının kabul ve tespit edilerek mahkûmiyetlerine karar verildiği ve Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 25.04.2016 tarihli, 2015/11050 Esas, 2016/7094 Karar sayılı kararı ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği, … Vinç Ltd Şirketi müdürü sanık … Kiraz ile kontrol mühendisi sanık … hakkında ise; mahkemece verilen mahkûmiyet kararlarına ilişkin olarak ise,
“…1-Sanık … Kiraz’ın, … süresi henüz dolmamış bulunan vincin zorunlu periodik kontrolünü makine mühendisi sanık … ’a 26.08.2013 tarihinde yaptırmış bulunması ve sanığın görevlendirmiş olduğu operatörlük belgesi bulunan sanık …’ün de ifade ettiği üzere, söz konusu vinci olaydan bir hafta kadar önce imalatçı firmaya kontrol ettirmiş bulunması nazara alınarak, sanığın, imalat hatası olduğu tespit ve kabul edilen vincin kazaya neden olmaması bakımından alabileceği başkaca bir tedbir bulunmadığı, dolayısıyla dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık teşkil eden bir eylemi olmadığı, bu nedenle atfı kabil kusuru bulunmayan sanığın beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi,
2-Sanık … ‘ın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının verdiği yetkiye binaen … araçlarının yılda bir kez yapılması zorunlu olan periyodik muayenelerini bağımsız olarak yapan makine mühendisi olması, mevzuat gereği üstlenmiş olduğu görevin, bakım ve onarım niteliğinde bulunmaması, … makinesinin teknik yapısı ve imalatında kullanılan malzeme konusunda değerlendirmeyi içermemesi, … makinesinin (vincin) kullanılacağı amaca hizmet edebilirliğinin, standartlara uygunluğunun denetim ve tespitinden ibaret olması ile söz konusu … makinesinin sanığın uygunluk belgesi düzenlemesinden sonra, imalatçı firmanın denetim ve kontrolünden geçmiş olması nazara alındığında sanık … ’ın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırılık teşkil eden bir eyleminin, dolayısıyla sanığa atfı kabil kusur bulunmadığı gözetilip, beraati yerine yazılı şekilde mahkumiyetine karar verilmesi…” gerekçeleri ile beraatlerine yönelik bozma kararı verilmiş olup, … bu … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 esas, 2014/171 karar sayılı dosyada Mahkemece “…Vinc imalatçısı … Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şirketi yetkililerinin (şirket müdürü ile tasarım ve imalat sorumlularının) bilirkişi raporunda birinci derecede asli kusurlu oldukları anlaşılmakla, karar kesinleştikten sonra gereğinin taktir ve ifası için … Cumhuriyet Başsavcılığına suç ihbarında bulunulmasına, … Temizlik yetkilisi …’nın bilirkişi raporunda kazanın oluşumunda kusurlu olduğu anlaşılmakla, karar kesinleştikten sonra gereğinin taktir ve ifası için … Cumhuriyet Başsavcılığına suç ihbarında bulunulmasına…” karar verilmiş olup suç duyurusu üzerine … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyada yargılamanın yapıldığı anlaşılmaktadır.
5. 20.10.2013 tarihli olay yeri görgü ve tespit tutanağında; her iki şahsın üzerinde emniyet kemeri olmadığı, olay yeri ve civarında da yine emniyet kemerinin olmadığı tespiti yapılmış, daha sonra vincin arka kasasında 2 adet emniyet kemetinin olduğu görülmüş olduğu ve kemerleri kimin ne şekilde ve ne zaman bıraktığı tespit edilmediği hususu ile CD izleme tutanağında … ve …’ın üzerilerinde vince biniş sırasında emniyet kemeri ve baret olmadığı, sepet içerisinde 2 adet kovanın olduğunun belirtilmiş olduğu görülmektedir.
6. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyasının soruşturma aşamasında alınan … Güvenliği Uzmanı Makine Mühendisi bilirkişi tarafından keşfe binaen hazırlanan 08.11.2013 tarihli bilirkişi raporunda; a) Makinanın otomatik durdurucularından kaynaklanan bir kaza olduğunun, makinanın bomlarını arka arkaya sürdüğünü, son bomda ise kontektörün görevini yapmadığı gibi operatöründe dikkatsizliği seonucu bomun sürüm işinin devam etmesi sonucu tanıkların ifade ettiği gibir kopmanın meydana geldiğini, bunun malzeme hatası olmadığını, kullanım ve ayar hatası olduğunu, kopan parçanın tarafından sertlik ölçme cihazında incelendiğini, sertliğin 33 rocvel olarak tespit edildiğini, sertliğinde uygun malzeme olduğunu, kopmanın hidroliğin basıncı ve son bomda durdurulamaması sonucu meydana geldiğini, b) Vinç operatörü … ve Vinç firması … Vinç İşletme Tic. Ltd. Şti.’nin sorumluluklarını yerine getirmediğinden ASLİ kusurlu olduklarının, c) Makine Mühendisi … TALİ kusurlu, d) Maktul … ve …’ın emniyet kemerini takmadan vincin sepetine binmelerinden dolayı TALİ kusurlu olduklarının, e)… Erduran’ın olayda her hangi bir kusurunun bulunmadığının belirtildiği görülmektedir.
7. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyasında dava dışı sanık … Kiraz müdafinin talebi üzerine Makine Mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 19.12.2013 tarihli uzman mütalaasında; meydana gelen olayda, vinçte oluşan arızanın imalat hatasından kaynaklandığı, … Firmasının imalatçı sıfatıyla birinci derecede asli kusurlu olduğu, mağdur ve ölenin kusurlu oldukları, sanıklar Ömer, … ve …’in kusurunun bulunmadığı, sanık …’ın ise olayda tali kusurlu olduğu bildirilmiştir.
8. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama aşamasında alınan 25.04.2014 tarihli bilirkişi raporunda; a) … Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şti.’nin şirket müdürü ile Tasarım, İmalattan sorumlu Birim Sorumlusunun ayrı ayrı olmak üzere birinci derecede ASLİ kusurlu, b) … Vinç San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin şirket müdürü … Kiraz ile …’ün ayrı ayrı olmak üzere ikinci derecede TALİ kusurlu, c) Makine Mühendisi … ‘ın 2. derecede TALİ kusurlu, d) … Temizlik ….Ltd. Şti.nin şirket Müdürü …’nın 2. derecede TALİ kusurlu, e)… Temizlik firmasının Sahibi … Erduran’ın 2. derecede TALİ kusurlu, f)Maktul … ve yaralı kazalı …’ın ise 2. derecede TALİ kusurlu oldukları şeklinde görüş bildirilmiştir.
9. … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyasının yargılama aşamasında alınan 24.12.2018 tarihli ve A sınıfı … güvenliği uzmanları tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda yüklenici firma olan … Temizlik Gıda İnş. Teks ve San. Tic. Ltd. Şti’nin sahibi sanık …’nın asıl işveren konumunda olmasından ötürü alt işverenin … güvenliği tedbirlerini alması hususunda gerekli kontrol, denetim ve koordinasyonu yapmaması, vincin emniyetli şartlarda kullanılmasını sağlamamış olması nedeniyle TALİ KUSURLU olduğunun, imalatçı … Hidrolik Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin ve yetkilileri olan şirket müdürü …, üretim imalat sorumlusu … ve tasarım sorumlusu …’nın vincin tasarlanması, projelendirilmesi, imal edilmesi ve piyasaya sürülmesi aşamalarında tespit edilebilmiş herhangi bir teknik eksiklik olmadığından sanıklar …, … ve …’nın cezai yönden tespit edilebilmiş kusurlarının olmadığının belirtildiği, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmiş için alınan 26.08.2019 tarihli bilirkişi raporunda da somut olayda meydana gelen … kazasında … Hidrolik Makine San. Tic. Ltd. Şti yöneticisi …, üretim sorumlusu … ve proje sorumlusu …’ya kusur atfedilemeyeceğinin, … Temizlik Gıda Ltd. Şti yetkilisi …’nın TALİ KUSURLU olduğunun belirtildiği ve Mahkemece bu rapor hükme esas alınarak sanıklar hakkında beraat kararı verildiği anlaşılmıştır.
10. Tanıklar T.V., Y.K., B.K., E.S., C.A., D.P., İ.A.’nın ve katılan …’ın anlatımları, olay yeri inceleme raporu, olay yeri güvenlik kamera kayıtları, CD izleme tutanağı, olay yeri görgü ve tespit tutanağı, …’nin 2013/439 esas, 2014/171 karar sayılı dosyası ve bu dosyadan yazılan suç duyurusu yazısı, vinç Operatörü …’ün 10.05.2005 tarih ve 1233908 Belge Nolu “e” sınıfı sürücü belgesi, 04.05.2011 tarihli ve 2011-3019 Belge Nolu … Makinası (Operatörlük – belgesi) olduğuna ilişkin belge, Bais … Mak.Müh. Taş. D.Ş. Müş. San. Tic. A.Ş. … Hidrolik … tarafından kontrol edilerek düzenlenen 06.06.2014 tarihli Servis Hizmeti Tutanağında; 06DP 9544 plakalı Hidrolik Teleskopik Platform aracı ile ilgili şikayetlerde; Elektrik kontrol sistemimin çalışmadığı, tesisatın kontrol edileceği, moment kontrol sisteminin devre dışı, emniyet ayak pedalının çalışmadığı hususlarının kontrolleri yapılıp test edilerek aracın sorunsuz bir şekilde teslim edildiğinin belirtildiği, Makina Mühendisi … tarafından 26.08.2013 tarihinde MAN Marka … plakalı ve Takoğraf Sepetli Vinç monteli mobil vincin periyodik kontrolünün yapıldığına dair rapor düzenlendiği, İdare Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğü ile Yüklenici … Temizlik Gıda İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında Hizmet Binasını Dış Cephe … temizlik işinin yapılması konusunda 10.04.2013 tarihli Hizmet Alımına Ait Sözleşme yapıldığı bu sözleşmede güvenlik önlemlerinin yükleniciye ait olduğunun belirtildiği, Makina Mühendisi … tarafından 26.08.2013 tarihinde MAN Marka … plakalı ve Takoğraf Sepetli Vinç monteli mobil vincin periyodik kontrolünün yapıldığına dair rapor düzenlendiği, CleanWorld firması tarafından vinçte çalışacak personele yapılan tebligatı içeren ve … tarafından tebliği edildiği anlaşılan güvenlik önlemleri listesi, … takip formu, kazanın meydana geldiği işe ait hizmet alım sözleşmesi örneği, kazada kullanılan vince ait trafik tescil belgesi, … Ltd. Şirketine ait ticaret sicil kayıtları, … Firmasına ait vinç tanıtım broşürü, … Firması ile … Vinç arasında imzalanan 31.1.2012 tarihli sözleşme, bir kısım teknik belgeler, sanık … tarafından hazırlanan … Vinç Ltd. Şirketine hitaben yazılan … sağlığı ve güvenliği risk değerlendirme raporu, ilk yardımda yapılacak işlerle ilgili belgeler, … plakalı 2000 model Özel amaçlı MAN kamyonun … Vinç …. Nak. İnş. Otom. San.ve Tic. Lt. Şti.’ye ait olduğuna ilişkin ilgili soruşturma evrakları, bilirkişi raporları ve tutanaklar dava dosyasında bulunmaktadır.
11. Sanıkların üzerilerine atılı suçlamaları kabul etmedikleri ve yargılama aşamasında alınan savunmalarında;
… Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şirketinin sahibi ve yöneticisi olan sanık …’in; “…Biz meydana gelen kazanın vinçte imalat hatası bulunmasından kaynaklı olduğunu kabul etmiyoruz, buradaki vinç ibaresinin aslında platform olması gerekir, biz bu platformları firma olarak üretiyoruz, ben … Hidrolik Sanayi Lim. Şti’nin hep sahibi hem yöneticisiyim. Suça konu vinç (platformun) üretildiği tarihtede firmanın yöneticisi ve sahibiydim. Bu platform bizim üretimimizdir ancak üretim hatası yoktur. Suçlamayı kabul etmiyorum, olayda kusurum yoktur…”,
… Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şirketinin üretim sorumlusu olan sanık …’in; “…Ben imalat hatası nedeniyle kazaya meydan olduğu iddia edilen platformun yani vincin üretildiği … Hidrolik Makine Ticaret Lmt Şti’de 2011 yılının 5. ayından 2012 yılının 8. ayına kadar üretim müdürü ve sorumlusu olarak görev yapıyordum. Bu vinçte benim görevde olduğum tarihler arasında üretilmiştir, vinçte imalat hatası yoktur. Standartlara uygun üretilmiştir, bu vinç ile en fazla 250 kg insan kaldırılabilir, ancak kazaya karışan vinç ile yük taşındığını ve hatalı kullanıldığını öğrendim ve hatalı kullanmadan kaynaklı kaza meydana gelmiştir, suçlamayı kabul etmiyorum, kusurum yoktur…”,
… Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şirketinde tasarım sorumlusu olan sanık …’nın; “…Ben olay tarihinde … Hidrolik Makine San. Tic. Ltd Şti’de çalışıyordum. Kazaya neden olan makinenin imalatı yapılırken işyerinde çalışıyordum ancak 2013 yılının başlarında işyerinden ayrıldım. Kazanın olduğu tarihte işyerinde çalışmıyordum. Benim makinenin imalatında bir görevim yoktur, bu nedenle olayda kusurum yoktur, suçlamaları kabul etmiyorum, ben makinenin siparişi geldiğinde işe yeni başlamıştım, herhangi bir tasarımda bulunmadım. Görevim teknik resimdi ancak proje sorumlusu olarak gösterildim ve bu şekilde imzaladım. Suçlamayı kabul etmiyorum…” şeklinde savunma yaptıkları görülmüştür.
12. Katılanların her aşamada sanıklardan şikayetçi olduklarını beyan ettikleri ve Mahkemece 10.10.2017 tarihinde haklarında katılma kararı verildiği anlaşılmaktadır.
13. Sanıklara ait güncel adli sicil kaydı ve nüfus kaydı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunarak dava dosyasına eklenmiştir.
B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü;
İlk Derece Mahkemesince kabul edilen olay ve olgularda, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE
… Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesinin, 07.07.2022 tarihli ve 2022/1359 Esas, 2022/1563 Karar sayılı kararında yapılan inceleme neticesinde, olayın kabulünde herhangi bir isabetsizlik bulunmamıştır.
Katılanlar Vekilinin Temyiz Sebepleri Yönünden;
1. Eksik İnceleme İle Karar Verildiğine İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden
Gençlik ve Spor Bakanlığı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumu Genel Müdürlüğünün Söğütözü Mah. 2176. Sokak No. 25 … Yolu üzeri … … adresinde bulunan Hizmet Binasının dış cephe temizlik işlerinin yapılmasını … Temizlik Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin üstlendiği ve bu firmanın da üstlendiği bu işin yapılmasını … isimli firma aracılığı ile yaptırdığı, bu kapsamda … isimli firmanın sahibi olan ve … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 Esas sayılı dosyasında hakkındaki mahkumiyet hükmü kesinleşen sanık … ‘ın 20.10.2013 tarihinde … yolu üzerinde bulunan hizmet binasının yapılacak dış cephe temizliğinde kullanılmak üzere … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/317 Esas sayılı dosyasında hakkındaki beraat kararı kesinleşen sanık … ‘ ın yetkilisi olduğu … Vinç İşl. Nak. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’den … plakalı vinci kiraladığı, kiralanan bu vincin operatörlüğünü … 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 2013/439 Esas sayılı dosyasında hakkındaki mahkumiyet hükmü kesinleşen sanık …’ün yaptığı, olay günü … plakalı vinci kullanan sanık …’ün sabah saatlerinde dış cephe temizliği yapılacak binaya geldiği ve vinci temizlik işinde kullanılmak üzere hazır hale getirdiği, bu sırada sanık … ‘ ın da temizlik işi yapılacak yerde olduğu ve temizlik işini yapacak personel ile birlikte olduğu, sanık vinç operatörü … ile temizlik şirketi yetkilisi … ‘ın aynı binana diğer cephesinde temizlik yapan diğer ekibin yanına gidip geri döndükleri ve sonrasında sanık …’ ın temizlik işini yapacak olan maktül … ve katılan … ile vincin sepetine bindikleri sırada konuştuğu, sonrasında sanık …’ ün kullandığı vinci çalıştırarak vincin sepetini binanın temizliği yapılacak dış cephesine doğru yükselttiği, vincin dört bomunun açıldığı ve sepetle birlikte temizlik işçileri maktül … ve katılan …’ ın zeminden yaklaşık 20 metre kadar, katılan …’in ifadesine göre 30 metreye yükseldikleri sırada vincin alışan bomblarındaki zincir bağlantı noktasının koptuğu ve bomların hızla iç içe geçerek kapanması neticesinde vincin sepetininde bulunan temizlik işçileri maktül … ve katılan …’ın sepetle birlikte yere doğru düştükleri, maktül …’ in bu düşme sırasında sepette tutunamayarak sepetten dışarı beton zemine düştüğü ve sonrasında Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesine kaldırıldığı, ancak hastaneye ulaştığında ölmüş olduğu, aynı sepette bulunan katılan …’ın da olay sonrasında içinde asılı kaldığı sepetten çıkarılarak tedavi için Dr. … … Hastanesine kaldırıldığı ve alınan rapora göre meydana gelen olayda …’ın hayati tehlike geçirecek surette yaralandığı, sanıklar …, … ve …’nın da vincin imalatçısı … Hidrolik Mak. San. Tic. Ltd. Şirketinin yetkililerinin (şirket müdürü ile tasarım ve imalat sorumluları) oldukları olayda; oluş, dosya kapsamı, yargılama aşamasında alınan 24.12.2018 ve 26.08.2019 tarihli bilirkişi heyet raporları ile birlikte Mahkemece, dava dosyası tekemmül ettirilerek karar verildiği belirlendiğinden, hükümlerde bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamış olup, katılanlar vekilinin eksik incelemeye, bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerekirken giderilmediğine ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.
2. Sanıkların Kusurlu Olduğuna İlişkin Temyiz Sebebi Yönünden
Olay günü saat 09:40 sıralarında, hakkında verilen mahkûmiyet kararı kesinleşmiş olan sanık …, binanın dış cephe temizliğini yapmak üzere sepetinde … ve …’ın bulunduğu kamyona monteli platformun sepetini yukarıya kaldırmaya başlamış ve ifadelere göre binanın 8. katına gelindiğinde bomların açılmasını sağlayan zincirin bağlı olduğu zincir bağlantı saplamasının kopması, kopmanın akabinde gevşeyen zincir nedeniyle açılmış olan bomların hızla içi içe geçerek bomların kapanması ve sabit hidrolik boma çarpan sepetin sarsıntısıyla müteveffa … sepetten zemine düşmesi sonucu öldüğü, katılan … ise nitelikli şekilde yaralandığı olayda; sanıkların (şirket müdürü ile tasarım ve imalat sorumluları) oldukları … Hidrolik Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti tarafından 2012 yılında imal edilen platformun, kamyona monteli, 36 metre bom yüksekliğine çıkabilen, dördü zincirli biri silindirli beş bomlu, 250 kg taşıma kapasiteli, sepetli ve insan taşıma amaçlı olduğu, Olay ve Olgular başlığı altında ayrıntılarına yer verilen bilirkişi raporları ve teknik tespitler dikkate alındığında, kazanın sebeplerinden biri; kazaya sebep olan kaldırma aracının elektro hidrolikle donatılmış moment kontrol sisteminin kapatılmış olması, bu sebeple, vince azami kaldırma kapasitesinin üzerinde yük yüklenmesi ve dolayısıyla, normal periyotundan erken yıpranmış olması, olay günü azami kaldırma kapasitesinin üstünde zorlanmamış olmasına rağmen (vincin fazla yıpranmış olmasından dolayı) vincin bu ağırlığa da dayanamayarak, … plakalı hidrolik mobil vincin teleskopik bomunun platformunu (sepeti) yükselten zincirli sisteminin kırılıp, bomlar iç içe geçerek aşağıya düşmesidir. Diğer sebepleri ise çalışanların emniyet kemeri takmaması ve … sağlığı ve … güvenliği konusunda eğitim almamaları olarak anlaşılması karşısında; ihbara esas … 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 19.12.2019 tarihli ve 2017/180 Esas, 2019/534 Karar sayılı dosyasında yapılan yargılama aşamasında alınan 25.04.2014 ve 19.12.2013 tarihli bilirkişi raporlarının oluşa, dosya kapsamına ve teknik tespitlere uygun olmadığı, 24.12.2018 ve 26.08.2019 tarihli bilirkişi heyet raporları hükme esas alınarak sanıklar hakkında beraat kararları verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış ve hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamış olup, katılanlar vekilinin somut olayda sanıkların kusurlarının bulunduğuna, söz konusu vinci imal eden ve garantisini veren … Hidrolik Ltd. Şti.’dir. Vinç de halat kopması olayından dolayı imalatçı firmanın sorumluluğu bulunması gerektiğine, çünkü vinci imal eden firma aynı zamanda vincin garantisini de verdiğine, bilirkişi raporları hükme esas alınmış olmakla birlikte, bilirkişi raporlarının hükme esas alınacak yeterlilikte olmadığına, bilirkişi incelemesinde … Şirketinin yetkililerinin sorumlu olmadığını belirtse de açık ve net olarak neden sorumlu olmadıklarının ayrıntılı değerlendirmesini yapılmamış olduğuna ilişkin temyiz sebepleri yerinde görülmemiştir.
3. Diğer Temyiz Sebepleri Yönünden
Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, Mahkemenin yargılama sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dava dosyası içeriğine göre, katılanlar vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle, … Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesinin, 07.07.2022 tarihli ve 2022/1359 Esas, 2022/1563 Karar sayılı kararında, katılanlar vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMLERİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKÜMLERİN ONANMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca … 7. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise … Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
01.06.2023 tarihinde karar verildi.