YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/9390
KARAR NO : 2021/908
KARAR TARİHİ : 02.02.2021

Borçlunun ödeme şartını ihlâl suçundan sanık …’ın, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun 340. maddesi uyarınca 3 aya kadar tazyik hapsi cezası ile cezalandırılmasına dair … 1. İcra Ceza Mahkemesinin 05/11/2019 tarihli ve 2019/986 Esas, 2019/1425 Karar sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii … 2. İcra Ceza Mahkemesinin 08/11/2019 tarihli ve 2019/23 değişik iş sayılı kararı aleyhine … Bakanlığı’nın 20/10/2020 gün ve 94660652-105-25-339-2020-Kyb sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04/11/2020 gün ve KYB- 2020/96439 sayılı ihbarnamesi ile Dairemize gönderilmekle okundu.
Anılan ihbarnamede;
Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 29/09/2009 tarihli ve 2009/16.HD-188 Esas, 2009/205 Karar sayılı ilâmında yer alan, ”… Hapsen tazyik yaptırımında amaç, bir yükümlülüğün yerine getirilmesini sağlamak olduğundan, alt sınırdan belli bir ceza belirlenmesi gerekmemekte, yükümlülük yerine getirilene kadar ve en çok 3 ay süreyle kişinin yükümlülüğüne uygun davranması için zorlanması söz konusu olmaktadır… Ancak, ilk taksitin ödenmemesi üzerine 3 aya kadar hapsen tazyik kararının tamamının infazı halinde takip eden taksitlerin ödenmemesi durumunda artık borçlunun cezalandırılması olanağı kalmayacaktır. Bir başka anlatımla, ilk taksitin ödenmemesi nedeniyle maddede öngörülen cezanın tamamının infazı hâlinde, yaptırım uygulama olanağı kalmadığından, diğer taksitlerin ödenmemesi ayrıca bir taahhüdü ihlâl kabahatini oluşturmayacaktır… Zira, her bir taksit için ayrı ayrı hapsen tazyik kararı verilmesi halinde, bu kararların her biri infaz yeteneğine sahip olup, usulüne uygun bir şekilde kaldırılmadığı sürece, Yasanın aradığı en çok 3 aya kadar tazyik hapsi verilebileceği kuralını aşacak şekilde infaz edilmeleri söz konusu olabilecektir. Yerel Mahkemece yapılması gereken, borçlunun ilk taksiti ödememek suretiyle ödeme taahhüdüne aykırı davranması nedeniyle 3 aya kadar hapsen tazyikine ilişkin ilk hükmün infazını bekleyerek, eğer kabahatli, bu hapsen tazyik kararının yerine getirilmesinden sonra borcu öder ise, ödenmeyen diğer taksit yönünden kalan süre kadar hapsen tazyik kararı vermektir. Yerel Mahkemece, ilk taksitin ödenmemesi nedeniyle verilen hapsen tazyik kararının infaz edilip edilmediği araştırılmadan, son taksitin ödenmemesi nedeniyle yapılan şikâyet üzerine, borçlunun yeniden 3 aya kadar hapsen tazyik ile cezalandırılması yasaya aykırı olup, kararın bu nedenle yasa yararına bozulması gerekirken, Özel Dairece yasa yararına bozma isteminin reddine karar verilmesi isabetli değildir.” şeklindeki açıklamalar nazara alındığında;
2004 sayılı Kanun’un “Borçlunun ödeme şartını ihlali halinde ceza” başlıklı 340. maddesinin “111 inci madde mucibince veya alacaklının muvafakati ile icra dairesinde kararlaştırılan borcu ödeme şartını, makbul bir sebep olmaksızın ihlal eden borçlunun, alacaklının şikâyeti üzerine, üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir. Hapsin tatbikine başlandıktan sonra borçlu borcun tamamını veya o tarihe kadar icra veznesine yatırmak
zorunda olduğu meblağı öderse tahliye edilir; ödemelerini tekrar keserse, hakkında tazyik hapsine yeniden karar verilir. Ancak, bir borçtan dolayı tazyik hapsinin süresi üç ayı geçemez.” hükmü karşısında, sanığın … 5. İcra Müdürlüğünün 2017/9677 Esas sayılı dosyası kapsamında vermiş olduğu 20/05/2019 tarihli taahhüde ilişkin olarak 30/05/2019 tarihli taksiti ödemeyerek taahhüdü ihlal etmesi nedeniyle yapılan şikayet üzerine, … 1. İcra Ceza Mahkemesinin 22/10/2019 tarihli ve 2019/830 Esas, 2019/1340 Karar sayılı kararıyla 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılmasına karar verilmesini mütakip, sanık hakkında bu kez de 01/07/2019 tarihli taksitin ödenmemesi nedeniyle yapılan yargılama sonucunda … 1. İcra Ceza Mahkemesinin 05/11/2019 tarihli ve 2019/986 Esas, 2019/1425 Karar sayılı kararı ile sanığın 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılmasına karar verilmiş ise de; bahse konu Ceza Genel Kurulu kararında belirtilen şekilde anılan Mahkemenin 22/10/2019 tarihli ve 2019/830 Esas, 2019/1340 Karar sayılı dosyasında sanık hakkında verilen hapsen tazyik kararının infaz edilip edilmediğine ilişkin sonucun beklenilmesi gerektiği gözetilmeden, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;
Sanığın … 5. İcra Müdürlüğünün 2017/9677 Esas sayılı dosyası kapsamında vermiş olduğu 20/05/2019 tarihli taahhüde ilişkin olarak 30/05/2019 tarihli taksiti ödemeyerek taahhüdü ihlal etmesi nedeniyle yapılan şikayet üzerine, … 1. İcra Ceza Mahkemesinin 22/10/2019 tarihli ve 2019/830 Esas, 2019/1340 Karar sayılı kararıyla 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılmasına dair verilen karar üzerine, … 1. İcra Ceza Mahkemesinin 30/01/2020 tarihli ve 2019/830 Esas, 2019/1340 Karar sayılı ek kararıyla şikayetçi vekilinin feragati nedeniyle İcra ve İflas Kanunu’nun 354. maddesi uyarınca, sanık hakkındaki cezanın bütün neticeleri ile düşürülmesine karar verildiği cihetle; incelenen dosyada hükmün infazını engelleyen düşme kararının bulunması nedeniyle kanun yararına bozma isteği konusuz kaldığından, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin REDDİNE, 02/02/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.