YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/4887
KARAR NO : 2021/10623
KARAR TARİHİ : 24.11.2021
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü :
Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;
Örnek 4-5 takipte borçlunun icra mahkemesine başvurusunda; davanın kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat niteliğinde olduğunu, 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun Geçici 14.maddesinde “Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 4/11/1983 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiilî el konulması veya hukuki el atılması sebebiyle mülkiyet hakkından doğan taleplere dair bedel ve tazminata ilişkin davalarda verilen mahkeme kararları kesinleşmedikçe icraya konulamaz. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, kesinleşmemiş mahkeme kararlarına dayanılarak başlatılan icra takipleri kesinleşmiş mahkeme kararı ibraz edilinceye kadar durdurulur.” şeklinde düzenleme yapıldığını, anılan madde uyarınca icra takibinin kesinleşmiş mahkeme kararı ibraz edilinceye kadar durdurulması gerektiğini, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminata hükmedilen hallerde ödenecek olan bedelin tahsili sebebiyle idarelerin mal, hak ve alacaklarının haczedilemeyeceğini, icra emrinde faiz başlangıç tarihleri belirtilmediğini bildirerek icra emrinin iptalini talep etmiştir.
İlk derece Mahkemesince takip dayanağı ilamın kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminata ilişkin olduğu, kanunda yapılan değişikliğin yürürlük tarihi 12/06/2019 olup bu tarihten sonra ilgili mahkeme kararları kesinleşmedikçe icraya konulamayacağından takip dayanağı 29. Asliye hukuk Mahkemesi’nin 2019/561 E – 2019/493K sayılı 19/11/2019 tarihli kararının kesinleşmeden takibe konu edildiği gerekçesiyle şikayetin kabulü ile taleple bağlılık ilkesi uyarınca icra emrinin iptaline karar verildiği, alacaklının istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; takip dayanağı ilamın, 3194 Sayılı Kanun uyarınca yapılan imar uygulaması nedeniyle oluşan zararın tazminine ilişkin olduğu, tazminatın mülkiyet hakkından kaynaklandığı, dayanak ilamın niteliği gereği tazminat hesabının, kamulaştırmasız el atma hükümlerine göre yapıldığı ve mahkemece 7176 Sayılı Kanunun 21. maddesi ile 2942 Sayılı Kanuna eklenen geçici 14. maddeye dayanılarak, taleple bağlı kalınıp, icra emrinin iptaline karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden bahisle alacaklının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, alacaklı tarafından temyiz talebinde bulunulduğu görülmektedir.
19.06.2021 Tarihli ve 31516 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7327 Sayılı İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik yapılmasına dair Kanunun 21.Maddesi ile 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’na eklenen Geçici 16.Maddesinde ”Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 4/11/1983 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihe kadar fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiilî el konulması veya hukuki el atılması sebebiyle mülkiyet hakkından doğan taleplere dair bedel ve tazminata ilişkin davalarda verilen kararlar taşınmaz mal ile ilgili ayni haklara ilişkin kararların icrasına ilişkin hükümlere göre yerine getirilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce, kesinleşmemiş mahkeme kararlarına dayanılarak başlatılan icra takipleri kesinleşmiş mahkeme kararı ibraz edilinceye kadar durdurulur.” denilmekte olup anılan maddenin hukuki el atmaları da kapsadığı anlaşılmaktadır.
Buna göre, şikayete konu takip tarihi 23/12/2019 olup, 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununun 21.Maddesine eklenen Geçici 16.Madde’nin yürürlük tarihi olan 19.06.2021 tarihinden önce olmakla, anılan madde doğrultusunda takibin durdurulmasına karar verilmesi gerekirken davacının talebine bağlı kalınarak icra emrinin iptaline karar verilmesi doğru olmayıp Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nin 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nun 373/1. maddesi uyarınca, … Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 31/03/2021 tarih ve 2020/1657 E. – 2021/940 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, … 13. İcra Hukuk Mahkemesinin 05/03/2020 tarih ve 2020/3 E. – 2020/121 K. sayılı kararının BOZULMASINA, bozma nedenine göre alacaklının sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 24/11/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.