YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12227
KARAR NO : 2023/4163
KARAR TARİHİ : 12.06.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Uşak İcra Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki meskeniyet şikayetinden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı borçlular vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Borçlular vekili şikayet dilekçesinde; Uşak İcra Dairesinin 2017/5611 Esas sayılı dosyasında müvekkilleri aleyhine takip başlatıldığını, müvekkillerinin taşınmazları üzerine haciz konulduğunu 103 davet kağıdının tebliği ile öğrendiklerini, hacze konu taşınmazların haline münasip evleri olduğunu beyan ederek İİK’nın 82/1-12. maddesi uyarınca müvekkillerine ait 1643 ada 107 parsel, 732 ada 349 parsel, 60 ada 270 parselde kayıtlı 8 numaralı bağımsız bölüm üzerine konulan hacizlerin kaldırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Alacaklı vekili cevap dilekçesinde; haczedilmezlik şikayetinin süresinde ileri sürülmediğini beyan ederek haksız şikayetin reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile …tarafından borçlular …, …, … aleyhine Uşak 3. İcra Dairesi’nin E.2017/5611 sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığı, takibin kesinleşmesi üzerine borçlulara ait Uşak ili Merkez ilçe …Mahallesi 60 ada 270 parsel, Uşak ili Merkez ilçe Kemalöz Mahallesi 1643 ada 107 parsel ve…., ili Merkez ilçe ….., Mahallesi 732 ada 349 parsel sayılı taşınmaz üzerine haciz konulduğu, borçluların haline münasip evlerinin tespiti için alınan bilirkişi raporuna göre, borçlu …’nin maliki bulunduğu Uşak ili Merkez ilçe Kemaöz Mahallesi B blok K:2 No:4 1643 ada 107 parsel sayılı taşınmaz değerinin 883.937,54 TL, taşınmazının bulunduğu parselin çevresinde 1+1 meskenin 195.000 TL, 2+1 meskenin 275.000 TL, 3+1 meskenin 325.000 TL civarında olduğu, bu durumda borçlunun hacizli taşınmazının haline münasip evi olmadığı, borçlu …’nin maliki bulunduğu …., ili Merkez ilçe …..,Mahallesi 732 ada 349 parsel saylı taşınmazda, borçlunun hissesine düşen değerin 939.004,76 TL olarak tespit edildiği, davacı borçlunun taşınmazının bulunduğu parselin çevresinde 1+1 meskenin 195.000 TL, 2+1 meskenin 275.000 TL, 3+1 meskenin 325.000 TL civarında olduğu, taşınmazının haline münasip ev olmadığı, borçlu …’nin maliki bulunduğu Uşak ili Merkez ilçe …Mahallesi 60 ada 270 parsel sayılı taşınmazın değerinin 488.298,38 TL olarak tespit edildiği, taşınmazının bulunduğu parselin yakın çevresinde 1+1 meskenin 130.000 TL, 2+1 meskenin 270.000 TL, 3+1 meskenin 340.000 TL civarında olduğu, taşınmazın haline münasip ev olmadığı, tespit edildiği alınan raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, a)Uşak ili Merkez ilçe Kemalöz Mahallesi 1643 ada 107 parsel sayılı taşınmazın 325.000 TL’den yüksek bedele satılmasına izin verilmesine, satış bedelinin 325,000 TL’sinin davacı …’ye verilmesine, b)Uşak ili Merkez ilçe …Mahallesi 732 ada 349 parsel sayılı taşınmazın 1/2 hissesinin 120.000,00 TL’den yüksek bedele satılmasına izin verilmesine, satış bedelinin 120.000,00 TL’sinin davacı …’ye verilmesine, c)Uşak ili Merkez ilçe …Mahallesi 60 ada 270 parsel 8 nolu bağımsız bölümde bulunan taşınmazın 120.000,00 TL’den yüksek bedele satılmasına izin verilmesine, satış bedelinin 120.000,00 TL’sinin davacı …’ye verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı borçlular vekili; bir meskenin borçlunun haline uygun olup olmadığı, borçlunun haciz anındaki sosyal durumuna ve borçlu ile ailesinin ihtiyaçlarına göre belirleneceği, müvekkillerinin Türkiye’nin ekonomisine büyük katkı sağlayan ve ‘dünya kalite ödülü’ alan şirketlerin ortakları olduğu, bilirkişi raporu alınırken sosyoloğunda haline münasip ev konusunda görüş bildirmesi gerektiğini, müvekkillerinin sosyal statülerinin dikkate alınması gerektiğini, müvekkili Perihan yönünden kendisinin ve eşinin yaşlı olması sebebiyle, çocuklarına ihtiyaç duydukları ve oğlunun yaklaşık 6 yıldır ceza evinde bulunması sebebiyle gelini ve torunlarının müvekkil ile yaşadığı dikkate alınarak haline münasip evin tespit edilmesi gerektiğini, beyan ederek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı alacaklı vekili istinaf dilekçesinde; borçluların üzerine kayıtlı başkaca taşınmazları olduğunu, hacze konu evlerin hallerine münasip olmadıklarını, ekonomik ve sosyal durum araştırma tutanaklarınında gerçeği yansıtmadığını beyan ederek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Uşak 3. İcra Dairesi’nin 2017/5611 E. sayılı dosyasında davacı borçlular aleyhine başlatılan ilamsız icra takibinde borçluların süresinde meskeniyet iddiasında bulundukları, İİK’nın 82/12. maddesi gereğince, borçlunun “haline münasip” evi haczedilemeyeceği, bir meskenin borçlunun haline uygun olup olmadığı adı geçenin haciz anındaki sosyal durumuna ve borçlu ile ailesinin ihtiyaçlarına göre belirleneceği, somut olayda, davacı borçluların ekonomik ve sosyal durumlarının araştırıldığı, borçlu …’nin bekar olduğu, diğer borçluların eşleri ile birlikte yaşadığı, bakmakla yükümlü kişilerin bulunmadığı tespit edildiği, haline münasip evin tespiti için alınan bilirkişi raporunda, hacizli taşınmazların değerinin tespitine yönelik veriler ve emsal karşılaştırma yöntemi ile hesaplama yapıldığı, Uşak İlinin mütevazi semtleri yönünden ve şikayete konu parsellerin çevresinde borçluların alabileceği haline münasip ev değerlerinin tespit edildiği bu haliyle raporun usul ve yasaya uygun olduğu, hükme esas alınmasının isabetli olduğu ancak mahkemece borçlu … yönünden 24.02.2021 tarihli bilirkişi raporunda şikayet konusu taşınmazın çevrisinde 3+1 mesken değeri olan 325.000,00 TL yönünden karar verilmişse de, borçlunun eşi ile birlikte yaşadığı, her biri reşit olan işsiz çocuklarına bakmakla yükümlü olmadığı dikkate alınarak 1+1 mesken değeri olan 120.000,00 TL üzerinden karar verilmesi gerekirken, dava konusu taşınmazın çevresindeki 3+1 mesken değeri üzerinden karar verilmesi yerinde değilse de alacaklı vekilinin istinaf dilekçesinde bu yönde açık bir istinaf sebebi bulunmadığından bu durumun kararın kaldırılması sebebi yapılmadığı gerekçesiyle Uşak İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/329 Esas, 2021/458 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, tarafların istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b/1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlular vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Bir meskenin borçlunun haline uygun olup olmadığı, borçlunun haciz anındaki sosyal durumuna ve borçlu ile ailesinin ihtiyaçlarına göre belirleneceği, müvekkillerinin Türkiye’nin ekonomisine büyük katkı sağlayan ve ‘dünya kalite ödülü’ alan şirketlerin ortakları olduğu, bilirkişi raporu alınırken sosyoloğunda haline münasip ev konusunda görüş bildirmesi gerektiğini, haline münasip ev olarak hükmedilen bedellerle şu anda ev alamayacaklarını beyan ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, meskeniyet şikayetine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
İİK’nın 82/1-12. maddesi
3. Değerlendirme
1-Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2-Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı borçlular vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK’nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenlerden tahsiline,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.