Yargıtay Kararı 12. Hukuk Dairesi 2022/13329 E. 2023/5359 K. 26.09.2023 T.

Yayınlanma Tarihi: 22.01.2024 21:18


YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/13329
KARAR NO : 2023/5359
KARAR TARİHİ : 26.09.2023

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi


Taraflar arasındaki borçlu olarak gösterilen idarenin taraf ehliyeti olmadığına dair yapılan yargılama üzerine İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulü ile İl Milli Eğitim Müdürlüğü adına düzenlenen ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, kamu düzenine aykırılık bulunmayan İlk Derece Mahkemesince verilen kararın yerinde olduğu anlaşılmakla, istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.TALEP
Borçlu idare, icra mahkemesine başvuru dilekçesinde; hakkında takip başlatılan Milli Eğitim Müdürlüğünün tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyeti olmadığını belirterek ödeme emrinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Alacaklı cevap dilekçesinde, icra dosyasında taraf teşkilinin usulüne uygun olarak sağlandığını, her ne kadar icra takibinde Sorgun İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü taraf gösterilmiş ise de bu hatanın kabul edilebilir bir yanılgı olduğunu, kurum ile Sorgun İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü arasında yapılan toplum yararına program sözleşmesinde taraf olarak yüklenici sıfatının bulunmasından dolayı icra takibine sehven yazıldığını ileri sürerek şikayetin reddini istemiştir.

III. İCRA MAHKEMESİ KARARI
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; alacaklının genel haciz yoluyla başlattığı takipte borçlu olarak gösterilen İl Milli Eğitim Müdürlüğünün bir tüzel kişiliği bulunmadığından taraf (pasif husumet) ehliyeti olmadığını, taraf ehliyeti ile ilgili olan bu hususun, kamu düzenine ilişkin olup süresiz şikayete tabi olduğu ve mahkemece re'sen nazara alınması gerektiğini, HMK'nın 124/3. maddesi uyarınca maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin kabulü için karşı tarafın rızasının aranmayacağını, aynı maddenin 4. fıkrasında da; "dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir." düzenlemesinin yer aldığını, anılan hükmün icra takiplerinde de uygulanması gerekeceğini, buna göre alacaklı tarafından tüzel kişiliği olmayan İl Milli Eğitim Müdürlüğüne karşı takip yapılması, şikayet edilen tarafından sunulan hata yapıldığına dair belgeler de incelendiğinde maddi hataya ve kabul edilebilir bir yanılgıya dayalı olup, dürüstlük kuralına da aykırı olmadığından alacaklının HMK'nın 124/3-4. maddesi uyarınca taraf değişikliği yapmak suretiyle bu yanlışlığı düzeltmesinin mümkün olduğu ve usul ekonomisine uygun olduğunu, mahkemece alacaklı tarafa, icra dosyasında takibin Milli Eğitim Bakanlığına yöneltilerek devam etmesi yönünde HMK'nın 124/3-4. maddesi uyarınca kesin süre verildiği, alacaklı tarafa icra müdürlüğüne bu yöndeki talebini ileterek taraf değişikliği yaptığından İl Milli Eğitim Müdürlüğünün borçlu olarak gösterildiği ödeme emrinin iptaline (Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2016/24915 Esas 2017/15943 Karar sayılı ilamı) karar vermek gerektiği belirtilerek şikayetin kabulü ile Ankara 12. İcra Dairesinin 2021/17525 Esas sayılı dosyasında İl Milli Eğitim Müdürlüğü adına düzenlenen ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Alacaklı istinaf dilekçesinde; maddi hatanın anlaşılması üzerine Milli Eğitim Bakanlığı adına yeni bir ödeme emri düzenlendiğini, bu durumda konusuz kalan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, şikayetin kabulü ile aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin usulsüz olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile takip talebinde borçlu tarafın yanlış gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığı, alacaklı tarafça da şikayetten sonra icra dosyasına yapılan talep üzerine usulünce taraf değişikliğinin yapıldığı, mahkemece taraf sıfatı bulunmayan Milli Eğitim Müdürlüğüne gönderilen ödeme emrinin iptaline karar verilmesinde usulsüzlük bulunmadığı, bununla birlikte takip yanlış başlatılmakla alacaklı tarafın şikayete sebebiyet verdiği, bu nedenle aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinde de usulsüzlük bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Alacaklı temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürdükleri hususları tekrar etmekle Bölge Adliye Mahkemesi kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, takipte taraf sıfatı olmayan idare hakkında başlatılan icra takibinde ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı HMK md. 124/3,-4

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup alacaklının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.