YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/13842
KARAR NO : 2023/1598
KARAR TARİHİ : 13.03.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki meskeniyet şikayetinden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince meskeniyet ve haczedilmezlik şikayetinin aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Kararın şikayet eden-3.kişi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayet eden-3. kişi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; icra dosyasından borçlu…’in adına kayıtlı olan … İli, … İlçesi, … Ulvi … Mahallesi, 38913 ada, 5 parsel’de kayıtlı bulunan taşınmaza haciz konulduğunu, aile konutu olarak kullanılan evinin borçlunun adına kayıtlı olan ve haciz konulan taşınmaz olduğunu, müvekkilin borçlu eşi, dört çocuğu ve bakmakla yükümlü olduğu kayınvalidesi ile söz konusu taşınmaz da ikamet ettiğini, Anayasa Mahkemesinin emsal kararları uyarınca müvekkilinin şikayete başvuru hakkının bulunduğunu ve İİK’nın 82/12. maddesine göre müvekkilinin eşi borçlunun adına kayıtlı taşınmazın borçlunun haline münasip aile konutu olduğunu belirterek taşınmaz üzerine konulan haczin kaldırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Yargıtay içtihatlarında borçlunun haline münasip evinin değerinin, borçlunun yaşam standartlarına göre daha yüksek bir değer taşıyor ise borçlunun aile üyeleriyle birlikte barınması için zorunlu olan haline münasip meskeni temin etmesi için gerekli bedel bilirkişilere tespit ettirildikten sonra haczedilen yerin kıymeti bundan fazla ise satılmasına karar verileceği ve satış bedelinin nitelikleri belirlenen mesken için gerekli olan miktarın borçluya bırakılacağını, kalanın alacaklıya ödeneceğinin belirtildiğini, ayrıca borçlu adına kayıtlı taşınmazın tapu kaydında arsa vasıflı olup, üzerinde mesken nitelikli bir … olup olmadığının bilinmesinin mümkün olmadığını, davaya konu edilen mesken nitelikli taşınmazın tapu kaydının da olmadığını belirterek davanın reddini, mahkeme aksi kanaatte ise yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; İİK’nın 82/1-12. maddesinde; borçlunun haline münasip evinin haczolunamayacağı düzenlenmiş ve meskeniyet şikayeti, yalnızca takip borçlusuna tanınmış bir hak olup, takipte borçlu sıfatı taşımayan, tapuda lehine aile konutu şerhi verilen 3. kişinin haczin kaldırılmasını istemesi mümkün olmadığı gerekçesiyle meskeniyet ve haczedilmezlik şikayetinin aktif husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayet eden-3. kişi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Şikayete konu evin müvekkili ve ailesinin oturduğu, aile konutu olarak kullanılan ev olduğunu, taşınmaza aile konutu şerhi de tesis edildiğini, müvekkilinin bu ev dışında ikamet edebileceği herhangi bir yeri bulunmadığını, şikayetin esasına girilmeden aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, yerel mahkemenin kararında makul bir gerekçeye yer verilmediğini, AYM’nin emsal kararı gereği meskeniyet şikayetinde bulunma hakkı olduğunu, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini belirterek, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; haczedilmezlik nedeniyle haczin kaldırılması istemi münhasıran hacizli malın maliki olan takip borçlusuna ait olup, AYM’nin bireysel başvuru kararı emsal göstermiş ise de, bu kararın bireysel başvuru talebinde bulunan kişi yönünden sonuç doğuracağı, 3. kişilere herhangi bir etkisi bulunmadığı, şikayetçi …’in takip dosyasında borçlu ve aynı zamanda meskeniyet şikayetine konu taşınmaz maliki sıfatı bulunmadığından yerel mahkeme kararının yerinde olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayet eden vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
İstinaf dilekçesini tekrarla karının bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, şikayet eden-3.kişinin davadışı borçlu eşe ait taşınmazın haline münasip evi olduğundan bahisle haczedilemeyeceğine dair meskeniyet şikayeti olup, haczin kaldırılmasına karar verilmesi istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile İcra İflas Kanunu’nun 82. maddesi (özellikle, İİK m. 82/12 gereğince meskeniyet şikayeti, yalnızca takip borçlusuna tanınmış bir hak olup, takipte borçlu sıfatı taşımayan 3. kişinin bu konuda şikayet hakkı bulunmamaktadır).
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup şikayet eden vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.