YARGITAY KARARI
DAİRE : 12. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/454
KARAR NO : 2023/1689
KARAR TARİHİ : 15.03.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
Taraflar arasındaki itirazın kaldırılması ve tahliye istemi üzerine yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince istemin kabulüne karar verilmiştir.
Kararın borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı borçlu tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Alacaklı İcra Mahkemesine başvurusunda; borçlunun … Caddesi No: 103 A ve B …/ … adresinde bulunan taşınmazda kiracı olduğunu, yazılı kira sözleşmesinin 02.05.2018 tarihinde imzalandığını, sözleşmeye göre kiranın başlangıç tarihinin 01.07.2018 olduğunu ve aylık kira bedelinin net 49.000,00 + KDV olduğunu, kira parasının peşin olarak ödeneceğini, yeni dönem kira paralarının tefe + üfe / 2 şeklinde belirleneceğini, buna göre dönemler halinde artışların yapıldığını, borçlunun 2021 yılı Şubat ayı kira parasını ödemediğini, kira bedelinin tahsili ile tahliye talepli olarak başlatılan takibe itiraz ettiğini, itirazın kaldırılması ile takibin devamına, borçlunun taşınmazdan tahliyesine, takip tutarının % 20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Borçlu, yaşanan Covid 19 pandemisi nedeniyle 20.11.2020 tarihi itibariyle işletmesinin zorunlu olarak kapalı işyeri kapsamında olduğu için kapatıldığını, mücbir sebep ve öngörülemeyen pandemi sebebiyle kira bedelinin düşürülmesi amacıyla öncelikle 04.02.2021 tarihinde zorunlu arabuluculuğa başvurduğunu, arabuluculuk neticesinde herhangi bir anlaşma sağlanamayınca 25.02.2021 tarihinde … 1. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2021/305 E. sayılı dosyasıyla kira bedelinin uyarlanması talepli dava açtıklarını, davanın halen derdest olduğunu, kira uyarlama davasında kira miktarının dava sonuna kadar tedbiren düşürülmesi talebinin yerel mahkeme tarafından reddedildiğini, ara kararla verilen bu red kararına karşı istinaf yoluna gittiklerini, … Bölge Adliye Mahkemesi 6. HD’nin 2021/1097 E. 1000 K. Sayılı 12.05.2021 tarihli istinaf kararı ile istinaf talebinin kabul edildiğini ve yerel mahkemenin ara kararının kaldırıldığını, istinaf mahkemesi kararı gereği kira bedeli için tedbir kararı verildiğinden ayrıca yerel mahkemenin nihai kararıyla da dava konusu kira bedeli düşürüleceğinden alacaklının tahliye talebinin hukuka aykırı olduğunu, bu davada verilecek kararın bekletici mesele yapılması gerektiğini, önceki kira dönemlerinde kiraya veren ile aralarında kira artışına dair herhangi bir mutabakat yapılmadığını, 49.000 TL+KDV üzerinden kira ödemesine devam ettiğini, kiraya verenin de bu konuda herhangi bir ihtarda bulunmadığını ileri sürerek istemin reddi ile alacaklı aleyhine takip tutarının %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
A. Gerekçe ve Sonuç
Takibe konu aylara yönelik yapılan kira ödemeleri gösterecek şekilde … Türk Katılım … A.Ş.’den hesap dökümünün celp edildiği, dosyanın uzman bilirkişiye tevdii edildiği, raporun usul ve yasaya uygun olduğu, İİK’nın 269/c-1 maddesine göre itirazın yasal dayanağının bulunmadığı, takip hukuku yönünden geçerli bir ödeme belgesi sunamayan borçlunun itirazının yerinde olmadığı gerekçesiyle; borçlunun … 3. İcra Müdürlüğü’nün 2021/1888 Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kaldırılması ile takibin devamına, borçlunun temerrüdü sabit olmakla; taraflar arasındaki aktin feshine, borçlunun “… Caddesi No: 103 A / B …/ …” adresindeki taşınmazdan tahliyesine, takibe kötü niyetle itiraz edip takibin durmasına neden olan borçlunun takip konusu asıl alacak olan 64.900,00 TL’nin %20’si oranında (12.980,00 TL) inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Borçlu,
1. Bilirkişi raporundaki kira bedelinin her ayın dördünde ödeneceğine dair tespitin hatalı olduğunu, sözleşmede kira ödeme günü ile ilgili olarak herhangi bir gün belirlenmediğini, ödemelerin ay sonunda yapıldığını ve alacaklının da ödemeleri bu şekilde kabul ettiğini, TBK’nın 314. maddesinin de bu şekilde olduğunu,
2. 2019 ve 2020 Ekim ayı itibariyle yeni kira bedelinin belirlenmediğini, artırım yapılmadan kira bedelinin ödendiğini, alacaklının da ödemeyi aldığını ve herhangi bir ihtar ve bildirimde bulunmadığını,
3. Derdest kira uyarlama davası gereği istemin reddi veya bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, tedbir talebinin reddi kararı istinaf mahkemesince kaldırıldığından kira bedelinin ihtilaflı hale geldiğini,
4. Hükme esas alınan bilirkişi raporundaki yıllık %20 faiz oranının hükümde yer almadığını, bu halde İcra Müdürlüğünce yapılacak olan hesaplamada aylık %5 oranının dikkate alınacağını ve infazda sıkıntı oluşacağını,
5. Kötü niyetle itiraz söz konusu olmadığından %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Bölge Adliye Mahkemesi Kararı
C.1.Gerekçe ve Sonuç
Borçlunun takibe itirazında kira ilişkisinin varlığına, alacaklının kiralayan sıfatına, kira miktarına ve kira sözleşmesinde bulunan imzasına açıkça itiraz etmediği, İİK’nın 269/c-1 maddesi anlamında makbuz veya belge sunmadığı, dar yetkili icra mahkemesinde kira bedelinin uyarlanmasına ilişkin davanın bekletici mesele yapılamayacağı, temerrüt koşullarının oluştuğu, kararda kamu düzenine aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile borçlunun istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde borçlu temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Borçlu,
1. Aylık kira parasına itiraz edilmiş olmasına rağmen bu hususun gözden kaçırıldığını, kira bedellerinin artış yapılmadan ödenmeye devam edildiğini, alacaklının da ödemeyi aldığını ve herhangi bir ihtar çekmediğini,
2. Bilirkişi raporundaki kira bedelinin her ayın dördünde ödeneceğine dair tespitin hatalı olduğunu, sözleşmede kira ödeme günü ile ilgili olarak herhangi bir gün belirlenmediğini, ödemelerin ay sonunda yapıldığını ve alacaklının da ödemeleri bu şekilde kabul ettiğini, TBK’nın 314. maddesinin de bu şekilde olduğunu, bu hususun da istinaf mahkemesince dikkate alınmadığını,
3. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda yıllık faiz oranının %20 olarak belirlendiğini, mahkemece buna göre hüküm tesis edilmiş ise de sadece takibin devamına ibaresinin kullanıldığını, takip sonrası asıl alacağa hangi faiz oranının uygulanacağının belirtilmediğini,
4. Derdest kira uyarlama davası gereği istemin reddi veya bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, tedbir talebinin reddi kararı istinaf mahkemesince kaldırıldığından kira bedelinin ihtilaflı hale geldiğini,
5. Kötü niyetle itiraz söz konusu olmadığından %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu,
6. Aylık kira parası nizalı iken tahliyeye hükmedilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, adi kiraya ve hasılat kiralarına ait takipte itirazın kaldırılması ve tahliye istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
İİK’nın 269/c-1 maddesi.
3. Değerlendirme
Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;
Alacaklı tarafından 64.900,00 TL asıl alacak ve 4.500,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 69.400,00 TL alacağın tahsili için takip başlatılmış olup, mahkemece hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporunda takipte istenebilecek asıl alacak tutarının taleple bağlı kalınarak 64.900,00 TL işlemiş faiz alacağının ise 2.799,59 TL olduğu rapor edildiği halde, İlk Derece Mahkemesince, alacaklının itirazın kaldırılması isteminin faiz alacağı yönünden kısmen kabulü gerektiği gözetilmeksizin tüm alacak kalemleri yönünden itirazın kaldırılması ile takibin devamına karar verilmesi isabetsiz ise de anılan yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını zorunlu kılmadığından, kararın düzeltilerek onanması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1) Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulüne, Bölge Adliye Mahkemesi kararının 311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nin 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nin 373/1. maddeleri uyarınca KALDIRILMASINA,
2) İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm bölümünün (1) numaralı bendinin silinerek karar metninden çıkarılmasına, yerine “… 3. İcra Müdürlüğü’nün 2021/1888 Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kaldırılması isteminin kısmen kabulüne, takibin 64.900,00 TL asıl alacak ve 2.799,59 TL olmak üzere toplam 67.699,59 TL üzerinden devamına” cümlesinin yazılmasına, kararın düzeltilmiş bu şekliyle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK’nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK’nın 370/2. maddesi uyarınca ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın ilk derece mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.03.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.