YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/5882
KARAR NO : 2006/8422
KARAR TARİHİ : 25.05.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki sözleşmenin feshi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
K A R A R
Davacı, davalı … motorlu araçlar A.Ş.’den 2.4.1998 tarihinde düzenlenen sabit fiyat garantili proton otomobil sözleşmesi ile araç satın aldığını, satış bedeli karşılığında 17.5.1998-17.4.2003 tarihleri arasında ödenmek üzere diğer davalı … ürünler Ltd.Şti’nin lehtarı olduğu 228 ‘şer dolar bedelli 60 aylık senetler düzenleyip verdiğini, ödenmemiş 19 adet senet kaldığını, davalının gazete, radyo ve TV reklamlarında, yurt çapında servis ağı kurulacağının ve araçların beş yıl süre veya 1.000.000 km boyunca her türlü yedek parçasının … kapsamı içinde olduğunu vaat ettiğini, ne var ki davalının bu edimini yerine getirmemesi nedeniyle mağdur olduğunu, aracı trafiğe çıkartamadığını, yetkili bir servisin bulunmaması nedeniyle aracın bakımını yaptıramadığını, 2. el piyasası oluşmadığından adacı satamadığını, bu arada yaşanan ekonomik kriz nedeniyle dolardaki fahiş yükselme sonucu senetleri ödeyemez hale geldiğini, sözleşmedeki çıkar dengesinin kendi aleyhine olacak şekilde bozulduğunu ileri sürerek işlem temelinin çökmesi nedeniyle 2.4.1998 tarihli sözleşmenin feshine, 19 adet 228’şer dolarlık senetlerin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Davalılar, cevap vermemişlerdir.
Mahkemece, sözleşmenin geçerli şekilde kurulduğu, davacının satıma konu aracı teslim ve kayden devir aldığı, satıcının 4077 sayılı yasanın 7. maddesine göre edimini yerine getirdiği, davacının işlem temelinin çöktüğü iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
4077 sayılı kanunun Satış Sonrası Hizmetler başlıklı 15. maddesi gereğince “imalatçı veya ithalatçılar, sattıkları, ürettikleri veya ithal ettikleri sanayi malları için o malın Bakanlıkça tespit ve ibraz edilen kullanım ömrü süresince, yeterli teknik personel ve yedek parça stoku bulundurmak suretiyle bakım ve onarım hizmetlerini sunmak zorundadırlar. Yine 13.6.2003 tarih ve 25137 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sanayi Mallarının Satış Sonrası Hizmetleri Hakkındaki Yönetmeliğin Servis İstasyonlarının Kuruluşu başlıklı 5. maddesinde; “İmalatçı-üretici ve/veya ithalatçılar ekli listede yer … her mal grubu için belirtilen kullanım ömrü süresince, satış sonrası hizmetleri sağlamak üzere yine ekli listede tespit edilen yer, sayı ve özellikte servis istasyonu kurmak ve yeterli teknisyen kadrosu bulundurmak zorundadır.” Servis İstasyonlarının Kontrolü başlıklı 15.maddesinde; “Satış sonrası hizmetlerin Kanun ve bu Yönetmelik hükümlerine göre yürütülmesini sağlamak amacıyla imalatçı – üretici ve/veya ithalatçılar servis istasyonlarının çalışmalarını izleyerek kontrol etmekle ve görülen eksiklikleri gidermekle yükümlüdür.” İmalatçı-Üretici ve İthalatçının Sorumluluğu başlıklı 16. maddesinde ise;”Servis istasyonlarının ayrı bir tüzel kişiliği olsa dahi imalatçı-üretici ve/veya ithalatçılar; satış sonrası hizmetlerin sağlanmasından ve yürütülmesinden servis istasyonları ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludurlar.
Kullanım amacı ve yeri itibariyle özellik gösteren mallarla ilgili satış sonrası hizmetler, malın özelliği nedeniyle kullanıldığı yerlerde de sağlanabilir.
Ekli listede belirlenen sayıda servis istasyonu kurmasına rağmen, her coğrafi bölgede servisi bulunmayan imalatçılar-üreticiler ve/veya ithalatçılar; alın kullanım ömrü süresince, servis istasyonu sayıları her coğrafi bölgede en az 1, toplam 7 servis istasyonu sayısına ulaşıncaya kadar malın bakım ve onarımıyla ilgili olarak tüketicilerden nakliye, posta, kargo veya servis elemanlarının ulaşım gideri gibi herhangi bir ilave ücret talep edemezler.”
Ayrıca Satıcının Sorumluluğu başlıklı Madde 17 “- Bu Yönetmeliğe ekli listede sayılan mallardan herhangi birinin satış sonrası hizmetlerinin verilmemesi ya da imalatçı-üretici ve/veya ithalatçının bulunamaması halinde, tüketicilere bu hizmetlerin verilmesinden satıcılar sorumludur.” Hükümleri mevcuttur.
Dosyada mevcut olan broşür ve ilanlardan anlaşıldığı gibi araca ait … süresinin hangisi erken dolarsa, beş yıl veya 1.000.000 km olduğu anlaşılmaktadır. Davacı, satılan aracı teslim ve devir almış ise de yasada öngörülen hizmetlerin verilmemesi nedeniyle satılandan
yeterince yararlanamadığını iddiası ile eldeki davayı açmış olup mahkemece bu iddia hakkında gerekli araştırma yapılmamıştır. Açıklanan yasa hükmü ve davacıdan istenecek … belgesi ve servis kitapçığında belirtilen … yükümlülüğü gözetilerek mahkemece, davalı satıcının yetkili servis ve hizmet ağını kurup kurmadığı, bu hususun ayıplı hizmet sayılıp sayılmayacağı hususu ve davalının yükümlüğünü yerine getirip getirmediği konusundaki davacı delilleri sorulup toplandıktan sonra hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün temyiz eden davacı yararına BOZULMASINApeşin harcın istek halinde iadesine, 25.5.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.