YARGITAY KARARI
DAİRE : 13. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/1981
KARAR NO : 2010/11540
KARAR TARİHİ : 15.09.2010
MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi
Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın asıl davanın kabulüne birleşen davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, … Koop 23 nolu konutunun su aboneliğinin tesisi için davalıya müracaatta bulunduğunu, 1288917 numarası ile su aboneliği yaptırdığını, bu işlemin yapılması için kanal katılım ve şebeke hissesi adı altında 2,262,45 TL talep edildiğini, istenen bu bedelin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin 07/05/2009 tarihinde abonelik için bu tutarı ödediğini, haksız alınan paranın ödeme tarihi 07/05/2009 tarihinden itibaren hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan tahsilini,birleşen davası ile de, mekanik sayaç istediği halde elektronik sayaç takıldığını, sayaç ve montaj bedeli olarak 300 TL tahsil edildiğini, kartlı sayaç yerine mekanik sayaç takılarak ödenen 300 TL nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile iadesine karar verilmesini istemiştir.
Davalı,davanın reddini dilemiştir.
Mahkemece,asıl davanın kabulüne,birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı tarafından temyiz edilmiştir.
1-Uyuşmazlık, davacının satın aldığı konuta su abonesi olmak için kanal katılım payı ödemekle yükümlü olup olmadığı ve kartlı sayaç taktırma zorunluluğu bulunup bulunmadığı konusundadır.2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanununun Kanalizasyon Harcamalarına Katılma Payı başlığı altında 87.maddesi “Belediyelerce ve belediyelere bağlı müesseselerce, aşağıdaki şekilde kanalizasyon tesisi yapılması halinde, bunlardan faydalanan gayrimenkullerin sahiplerinden, kanalizasyon harcamalarına katılma payı alınır:
a)Kanalizasyon tesisi yapılması,
b)Mevcut tesislerin sıhhi ve fenni şartlara göre ıslah edilmesi iki ve daha fazla yol kenarında bulunan gayrimenkuller hangi yoldaki kanalizasyona bağlanmış ise, payın hesabında yola ait kanalizasyon giderleri nazara alınır.” düzenlemesi getirmiştir. Aynı yasanın 88.maddesi su tesisleri için 87.maddeye paralel bir düzenleme öngörmüştür.
Aski Tarifeler Yönetmeliğinin 39.maddesi “2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunun 87. ve 88.maddeleri gereği bir programa göre yapılacak yani; içme, kullanma, endüstri suyu ve kanalizasyon yatırımları ile mevcutların genişletilmesi (tevsii), iyileştirilmesi 2010/1981-11540
(ıslahı) amacıyla yapılan harcamalar ve istek üzerine ASKİ Genel Müdürlüğünce yapılacak işlerin toplam yatırım giderleri tesislerin hizmet edeceği saha dahilindeki gayrimenkullerin sahiplerinden su ve kanalizasyon tesisleri harcamalarına katılma payı alınır.
Su ve Kanalizasyon şebekelerine katılma paylarının binasız arsanın vergi değeri payına isabet eden kısmı, inşaat ruhsatının alınması aşamasında avans olarak tahsil edilir.
Bina tamamlandıktan sonra bağımsız bölümlere veya binanın tamamına tek su aboneliği verilmesi sırasında arsa değeri üzerinden alınan avans düşülerek, yapı değerinin … vergi beyanı üzerinden ayrıca %2 oranından fazla olmamak üzere katılım payı tahsil edilir” düzenlemesini getirmiştir.
Yukarıda belirtilen yasa ve tarifeler yönetmeliği hükümleri birlikte değerlendirildiğinde davalı tarafça yeni kanalizasyon ve içme suyu tesisleri yapılmış veya mevcutların iyileştirilmesi yapıldığı taktirde, tesislerin hizmet edeceği saha dahilindeki gayrimenkul sahiplerinden yönetmelikte belirlenen ilkelere göre su ve kanalizasyon tesisleri katılım payı talebe hakkı vardır. Ancak bu katılım payı davalı tarafça hizmet götürülmesi koşuluna bağlı olarak alınır. Bu durumda hizmet götürüldüğünün davalı tarafça kanıtlanması halinde davacı katılım payının yüklenici veya kendisi tarafından ödendiğini kanıtlamakla yükümlüdür. Hal böyle olunca, bu konuda tarafların delilleri toplanıp gerektiğinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
2-ASKİ tarifeler yönetmeliğinin 12. maddesinde yeni abonelikler için mekanik ve kartlı sayaç kullanımı hususunda idareye takdir hakkı tanınmış ise de idarenin bu takdir hakkını kullanırken objektif iyiniyet kurallarına uygun davranması zorunludur. Elektrik, doğalgaz, su termal enerji gibi mal ve hizmetlerin kullanım bedellerinin belirlemeye yönelik ölçülmesinde gelişen teknolojinin kullanılması ve adaptasyonun gerekeceği hususunda duraksama olmamalıdır. Ne var ki, somut olayda mekanik sayaç yerine kartlı sayaç kullanım zorunluluğu getirilirken bunun taraflar açısından getirdiği nimet ve külfetler bir başka anlatım ile menfaatler dengesine uygunluğu üzerinde durularak bu konuda yeterli araştırma yapılmamıştır. Hal böyle olunca mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler çerçevesinde konusunda uzman bilirkişilerden rapor alınarak sonucuna uygun karar verilmesi gerekir iken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
SONUÇ: Yukarıda 1 ve 2 nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı lehine BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, 15.9.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.