YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/12686
KARAR NO : 2007/14336
KARAR TARİHİ : 16.11.2007

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı tarafından, davalılar aleyhine 2.12.2004 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 5.6.2007 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı … vekili ve davalı Hazine vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, genel yola bağlantısı bulunmayan 930 parsel sayılı taşınmazı yararına davalılara ait taşınmazlardan geçit hakkı kurulmasını istemiştir.
Mahkemece, 930 sayılı parsel yararına 927, 929 ve 964 sayılı parseller aleyhine geçit hakkı kurulmasına karar verilmiştir.
Hükmü davalı Hazine vekili ve 929 parsel maliki vekili temyiz etmiştir.
Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Ülkemizde arazi düzenlemesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir.
Kurulan geçit hakkının Medeni Kanunun 748/3. maddesi uyarınca Tapu Siciline kaydı gerektiğinden, tapuda kayıtlı taşınmazların yararına ve aleyhine kurulur. Tapuda kayıtlı olmayan bir taşınmaz üzerinde böyle bir hakkın kurulması mümkün değildir.
Somut olayda, davacının maliki olduğu 930 parsel yararına, davalılara ait 927, 929 ve 964 parsel sayılı taşınmazlar aleyhine geçit hakkı kurulmasına karar verilmiştir. Aleyhine geçit kurulan 964 parsel mera sicilinde kayıtlıdır. Meralar kamu malı niteliğinde bulunup, herkesin kullanımında olan yerler olduğu gibi, mera sicilinde kayıtlıdırlar. Tapu sicilinde kayıtlı olmayan 964 parsel sayılı mera aleyhine geçit hakkı kurulması bu nedenle doğru olmamıştır.
Ayrıca, hükme esas alınan 17.03.2005 tarihli fen bilirkişi raporunda üç ayrı seçenek belirlenmiştir. Üç numaralı seçenekte, (G) ile işaretli 925 parsel, (H) ile işaretli 922 parsel, …-… Yolu ve (J) ile işaretli 964 parsel meradan geçerek …-…Yolu’na bağlantı sağlanarak geçit hakkı kurulmuştur. Bu seçenekte (G) ve (H) harfleri ile işaretli kısım, mutlak geçit ihtiyacı içindeki 930 parseli, paftada işaretli …-… Yolu’na bağladığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, 925 ve 922 parsel sayılı taşınmazlar malikleride harçlı dilekçe ile davaya katılımı ya da hakkında ayrı bir dava açılarak HUMK.nun 45.maddesi uyarınca davaları birleştirilerek, davacı parseli için gerekirse geçit yerinin belirtilen parsellerden kurulup kurulamayacağı yönü üzerinde durularak sonucuna göre karar verilmelidir.
Mahkemece değinilen yönler üzerinde durulmadan, eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı Hazine vekili ve davalı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 16.11.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.