YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/9692
KARAR NO : 2007/11327
KARAR TARİHİ : 03.10.2007
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 12.12.2005 gününde verilen dilekçe ile geçit … tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 6.10.2006 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, Türk Medeni Kanununun 747.maddesine dayalı geçit … tesisi istemiyle açılmıştır.
Mahkemece dava reddedilmiş, hükmü davacı temyiz etmiştir.
Davacı maliki olduğu 1706 parselin mutlak geçit ihtiyacı içinde olduğu, geçit tesis istenen 1707 parseldeki geçit alternatifinin uygun olmadığı mahkemece saptanmıştır.
Geçit … taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak … olsa da özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak da geçit güzergahı saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Geçit davalarından hiçbir zaman davacının subjektif arzusunun önemi yoktur. Geçit objektif esaslara göre davayı çözecek hakim tarafından belirlenir. Bunun için denebilir ki, geçit davalarında dava konusu hak üzerinde tarafların mutlak tasarruf yetkileri yoktur. Geçit yeri genel bir ilke olan komşuluk hukukunun fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi doğrultusunda hakim tarafından belirleneceğinden davanın açılmasından sonra geçit istenen taşınmazın uygun olmadığı saptanırsa yeni ve uygun alternatif durumuna göre o taşınmaz maliklerinin harçlı dilekçe ile davaya katılmaları sağlanabileceği gibi haklarında ayrı bir dava açılarak HUMK.nun 45.maddesi uyarınca davaların birleştirilerek görülmesi de olanaklıdır. Usul hukukunda egemen olan davanın en az masrafla ve en çabuk çözülmesi kuralı da bunu gerektirir.
O halde mahkemece, davacı vekiline talebi doğrultusunda işlem yapmak üzere süre verilmeli, geçit ihtiyacı içinde olan davacı parseli için başka alternatifler düşünülüp sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır. Davanın özelliği göz ardı edilerek istemin yazılı olduğu şekilde reddi doğru olmadığından karar bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana iadesine, 3.10.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi.