YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/14669
KARAR NO : 2008/15601
KARAR TARİHİ : 22.12.2008

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 27.4.2006 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın 1390, 1391 ve 1384 parseller yönünden kabulüne dair verilen 9.7.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar … ve … tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, genel yola çıkışı olmayan 1385 parsel numaralı taşınmazı yararına, davalılara ait 1382, 1384, 1390 ve 1391 parsel numaralı taşınmazlardan geçit hakkı kurulmasını istemiştir.
Davalılar davanın reddini savunmuşlardır.
Mahkemece davacı parseli yararına, 1384, 1390 ve 1391 parsel üzerinden 06.05.2008 tarihli bilirkişi raporunda (6) numaralı güzergah olarak gösterilen 3 metre eninde toplam 104,07 m2’lik kısımdan geçit hakkı tesisine karar verilmiştir.
Hüküm, 1390 ve 1391 parselin iştirakli maliklerinden davalılar … ve … tarafından temyiz edilmiştir.
Türk Medeni Kanunu’nun 747/2. maddesi gereğince geçit isteği, önceki mülkiyet ve yol durumuna göre en uygun komşuya, bu şekilde ihtiyacın karşılanmaması halinde geçit tesisinden en az zarar görecek olana yöneltilmelidir. Zira, geçit hakkı taşınmaz mülkiyetini sınırlayan bir irtifak hakkı olmakla birlikte, özünü komşuluk hukukundan alır. Bunun doğal sonucu olarak yol saptanırken komşuluk hukuku ilkeleri gözetilmelidir. Geçit gereksiniminin nedeni, taşınmazın niteliği ile bu gereksinimin nasıl ve hangi araçlarla karşılanacağı davacının subjektif arzularına göre değil, objektif esaslara uygun belirlenmeli, taşınmaz mülkiyetinin sınırlandırılması konusunda
genel bir ilke olan fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi dikkatten kaçırılmamalıdır.
Somut olayda, davacının geçit ihtiyacı içinde bulunduğu tartışmasızdır. 1385 parsel maliki davacı …’in baba adı …’tir. Bu parselin kuzeyinde bulunan 1384 parselin tapu kaydından da görüldüğü üzere, maliki davalı …’in de baba adı … olup, temyiz dilekçesinde de bu iki parsel malikinin kardeş oldukları belirtilmiştir. Davacı ile 1384 parsel maliki davalı …’in kardeş oldukları ve bu taşınmazların bir bütünden bölündükleri anlaşılması halinde 1385 parsel yararına kurulacak geçit için, “fedakarlığın denkleştirilmesi prensibi” gereği, katlanması gereken kişinin sadece 1384 parsel maliki olduğunu kabul etmek gerekecektir.
Bundan ayrı; bu dava öncesinde davalı … aleyhine açılan Yatağan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2005/406 E. sayılı geçit davası dosyasında davalı …’in 02.09.2005 tarihli cevap dilekçesinde, “1385 parsel maliki davacının 17 yıldır kendine ait 1384 parselden geçmekte olduğuna” dair beyanına göre taşınmazların önceki yol durumlarını araştırıp değerlendirmeden eksik araştırma ile hüküm kurulması doğru olmadığından hükmün bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar … ve …’nun temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 22.12.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi.