YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/14447
KARAR NO : 2011/1155
KARAR TARİHİ : 03.02.2011

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 25.05.2009 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı tesisi istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 05.07.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılardan … tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

K A R A R
Dava, Türk Medeni Kanununun 747.maddesine dayanılarak açılmış geçit irtifakı kurulması istemine ilişkindir.
Davalılardan …, davanın reddini savunmuş, diğer davalılar davaya yanıt vermemiştir.
Mahkemece, davacının maliki bulunduğu 456 sayılı parsel yararına bilirkişi krokisinde (C) harfi ile gösterilen 457 parsel sayılı taşınmaz üzerinden geçit tesis edilmiştir.
Hükmü, davalılardan Ziya temyiz etmiştir.
Dava, 573 ve 574 sayılı parsellerin malikleri hasım gösterilerek ve bu parseller üzerinden geçit tesisi istemiyle açılmıştır. Kısaca, davacının hasmı 573 ve 574 sayılı parseller malikidir. Geçit ise, davacının dava konusu yapmadığı 457 sayılı parsel üzerinden kurulmuş, bu şekilde HUMK’nun 74.maddesinde hükme bağlanan taleple bağlılık kuralına aykırı davranılmıştır.
Her ne kadar, geçit davaları özünü komşuluk hukukundan almakta ve bu tür davalarda dava konusu üzerinde davacının tam bir tasarruf yetkisi bulunmamakta ise de, HUMK’nun 72.maddesi gereğince hakimin iki taraftan birinin talebi olmaksızın kendiliğinden bir davayı inceleme ve hükme bağlama yetkisi yoktur.
Mahkemece yapılması gereken iş, davacıya 457 sayılı parsel için de dava açmak üzere uygun bir süre vermek, açılırsa eldeki dava ile birleştirmek, yöntemince talep sağlandıktan sonra çekişmenin esasını incelemek olmalıdır.
Değinilen yönlerin gözardı edilmesi usul kurallarına esaslı aykırılık teşkil ettiğinden, karar bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, bozma nedenine göre diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 03.02.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.