YARGITAY KARARI
DAİRE : 14. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/6528
KARAR NO : 2010/7372
KARAR TARİHİ : 28.06.2010

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 08.10.2007 gününde verilen dilekçe ile rödevans bedeli istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın reddine dair verilen 10.03.2010 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, 17.1.1997 tarihli sözleşme uyarınca ödenmeyen rödevans bedeli alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Davalı kiralayan davacının edimlerine yerine getirmediğini, açılan davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece bilirkişi raporuna bağlı kalınarak davalı işletme tarafından sözleşmedeki asgari maden üretimi yükümünü tamamen ve usulüne uygun olarak yerine getirilememesinin tamamen davacı tarafın izlediği tutum ve davranışlardan kaynaklandığından bahisle dava reddedilmiştir.
Hükmü davacı temyiz etmiştir.
Taraflar arasındaki 17.1.1997 günlü sözleşme hasılat kirasının bir türü olan maden hakkı işletmesinin rödevans karşılığı devrine ilişkindir. İşletme sahasının davalıya teslim edildiği, sahanın 10.11.1997 tarihine kadar davalı tarafından işletildiği, bu tarihten sonra saha içerisinde bulunan tapulu taşınmaz maliklerinin dava açarak işletmeyi engellediği, davacı kurumun mevcut engellemeyi kamulaştırma işlemine başvurarak 2004 yılı sonlarında ortadan kaldırdığı, özellikle davacı kurumun 24.11.2004 ve 10.1.2005 tarihli yazıları ile sabittir. Yine dosya arasında yer alan bilgi ve belgelerde ocak sahasına su toplandığı, toplanan sular sebebiyle de sahanın işletilemediği anlaşılmaktadır.
Hasılat kirasında adi kirada olduğu gibi kiralananın teslimi kiralayanın borcunu sona erdirmez. Teslimden sonra kiralayanın borcu sözleşme süresince kiralananı sözleşmedeki amaca uygun olarak kullanmaya ve işletmeye elverişli biçimde bulundurma borcu olarak devam eder. Kiralayan sözleşme süresince bunu temin etmekle yükümlüdür.
Somut olayda, davacı kamulaştırma yapmadan sahaya ruhsat aldığından ve sahanın işletilememesi sebebiyle oluşan su birikintisinden sorumlu olduğundan kiralananı sözleşmedeki amaca uygun olarak kullanmaya ve işletmeye elverişli biçimde bulundurma borcunu yerine getirmemiştir. Kira alacağının (rödevans bedelinin) tahsiline dair davanın reddi açıklanan nedenle doğrudur.
Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davacının tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, 28.06.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi.