YARGITAY KARARI
DAİRE : 15. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/530
KARAR NO : 2009/71
KARAR TARİHİ : 15.01.2009
Mahkemesi :Asliye Hukuk Hakimliği
Davalı Yanında Katılanlar: 1-Bayındırlık ve İskân Bakanlığı 2-İçişleri Bakanlığı
(Emniyet Müdürlüğü) Vek.Av….
Birleşen 2005/169 Esas sayılı davada
Davacılar : 1-Bayındırlık ve İskân Bakanlığı 2-İçişleri Bakanlığı (Emniyet Müdürlüğü)
Vek.Av….
Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı … vekili ile birleşen davanın davacıları Bayındırlık ve İskân Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili avukat … ile davalılar Bayındırlık ve İskân Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı vekili avukat …, davalı …Karaaslan, davalı ……. Davalı … vekili ile diğer davalı … gelmedi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı. Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:
– K A R A R –
Taraflar arasındaki uyuşmazlık 16.11.2000 tarihli inşaat yapım sözleşmesinden kaynaklanmıştır. Asıl davayı açan yüklenici…İnşaat San. ve Tic.A.Ş. davasında davalı … İdaresince, sözleşme eki birim fiyat listesinde fiyatı belli olmadığı için yeni fiyat tutanağı düzenlendiği ve onaylandığı halde 25 cm’lik mini kazık yapımı ve ankraj delgi işçiliği fiyatları konusunda muaraza yaratıldığını ileri sürerek muarazanın men’ini ve davalıya borçlu bulunmadığının tespitini talep ve dava etmiş, birleştirilen davayı açan Bayındırlık Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı yeni fiyat zaptının geçersiz olduğunu ileri sürerek yükleniciye yapılan fazla ödemenin yüklenici ile diğer davalı yetkililer …, …ve M….den tahsilini talep ve dava etmişler, mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davanın husumetten reddine dair verilen karar davalı … ile birleşen davanın davacıları Bayındırlık Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı vekillerince temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre birleşen davanın davacıları Bayındırlık Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı vekillerinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Asıl davanın davalısı …’nin temyiz itirazlarına gelince; 2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 57. maddesi gereğince bu Kanuna tâbi olarak imzalanan sözleşmelerin geçerliliği noterce onaylanmasına bağlı olup sözleşmenin noter onayında İl Özel İdaresi adına Valilikçe onaylandığından sözleşmenin davacı şirket ile davalı … arasında kurulduğunun kabulü gerekmektedir. Yanlar arasındaki uyuşmazlık sözleşme eki birim fiyat listelerinde yer almayan ancak inşaatın başlamasından sonra yapımı zorunlu görülen 25 cm’lik mini kazık imâli ve ankraj delgi işçiliğinin birim fiyatından kaynaklanmış bulunmaktadır. Dava konusu olayda yeni fiyat tutanağı … Vali Yardımcısının onayı ile yürürlüğe konulmuş ve sonradan yapılan denetleme sırasında birim fiyatın usulüne uygun yapılmadığı ileri sürülerek muaraza yaratılmıştır. Yeni fiyat tutanağının sözleşmenin tarafı olan İl Özel İdaresi adına … Vali Yardımcısı tarafından imzalanmasına dair itirazlar yerinde bulunmamakta ise de sözleşmede yer almayan imalâtın yeni fiyatlarının belirlenmesinde sözleşmenin eki bulunan Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin 20. maddesinde belirlenen usullerin dikkate alınarak yapılması zorunludur. Şartnamenin 20. maddesi fiyatı belli olmayan imalâtların hangi usullere göre yapılacağını karara bağladığından yeni fiyat tutanaklarının da bu usule uygun yapılıp yapılmadığının denetlenmesi gereklidir. 20. maddeye uygun biçimde yapılmayan yeni fiyatların ve ödemelerin kesin ödeme niteliğinde bulunmadığı ve yüklenici açısından kazanılmış hak oluşturmayacağı ortadadır. O halde uyuşmazlığın çözümü yeni fiyatın Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesinin 20. maddesine uygun yapılıp yapılmadığının tespitine bağlıdır. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda yeni fiyat tutanağının 20. maddedeki usule uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği hususunda bir açıklamaya yer verilmemiş, onaylandığından sözedilerek sözleşme fiyatı haline geldiği belirtilmiş ve mahkemece de bu gerekçe ile sonuca varılmıştır. Yapılan inceleme ve alınan raporlar hüküm tesisine yeterli bulunmadığından mahkemece yeniden oluşturulacak bilirkişi heyetinden dava konusu 25 cm’lik mini kazık ve ankraj işçiliği bedelinin şartnamenin 20. maddesi hükümleri doğrultusunda değerlendirilip, onaylanan yeni fiyat tutanağının 20. maddeye uygun olup olmadığı, değil ise yeni fiyatın ne olabileceği hakkında açıklama yaptırılıp yeni fiyat ile ilgili düzenlenen hakediş raporlarına itiraz edilip edilmediği de gözetilerek gerektiğinde itirazları karşılayacak ek rapor alınarak asıl dava sonuçlandırılmalıdır. Mahkemece bu hususlar üzerinde durulmadan eksik inceleme ile asıl davanın kabulü doğru olmadığından kararın bozulması uygun görülmüştür.
SONUÇ;Yukarıda 1. bendde yazılı nedenlerle birleşen davanın davacıları Bayındırlık ve İskân Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı vekillerinin temyiz itirazlarının reddine, 2. bent uyarınca asıl davanın davalısının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün İl Özel İdaresi yararına BOZULMASINA, 625,00 TL duruşma vekillik ücretinin karşı davacı Bakanlıklardan alınarak birleşen davanın davalısı yüklenici şirkete verilmesine, asıl davanın davalısı Özel İdare duruşmada vekille temsil edilmediğinden lehine duruşma vekillik ücreti takdirine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcının istek halinde temyiz eden davalı …’ne geri verilmesine, 21.1.1982 Sayılı Kanunla değiştirilen 492 Sayılı Harçlar Kanununun 13. maddesine eklenen (J) bendi gereğince birleşen davanın davacıları Bayındırlık ve İskân Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı’ndan harç alınmasına yer olmadığına 15.01.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.