YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/2312
KARAR NO : 2006/6723
KARAR TARİHİ : 18.07.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tesbite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine ilişkin verilen hüküm davalı Hazine ve davalı … Kasabası Cami Yaptırma ve Yaşatma Derneği Başkanı tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacı tapu kaydına ve kadastro öncesi sebebe dayanarak genel kadastro sonucu davalılar adına oluşan tapu kaydının iptali ve tesçili isteği ile dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı Hazine ve davalı … Kasabası Cami Yaptırma ve Yaşatma Derneği Başkanı tarafından temyiz edilmiştir.
Davalılardan … kasabası Cami Yaptırma ve Yaşatma Derneğinin temyizi 163 ada 25 nolu parsele, Hazinenin temyizi ise aynı ada 26 nolu parsel ile kadastro paftasında yol olarak gösterilen ve teknik bilirkişilerin 19.4.2005 günlü 2 numaralı krokide (Y) harfi ile işaretli 31.25 metrekarelik taşınmazla ilgili hükme yönelik bulunmaktadır.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır. Davacı … İdaresi davaya konu edilen 163 ada 25, 26, 27 numaralı parsellerin adlarına kayıtlı tapu kaydı kapsamında kaldığını ileri sürerek iptal ve tesçil isteği ile dava açmış, davalılar ise davanın reddini savunmuşlardır. Kadastro sırasında 25 nolu parsel belgesiz zilyetliğe dayalı olarak davalılardan … Kasabası Cami Yaptırma ve Yaşatma Derneği, 26 nolu parsel tapu kaydına dayalı olarak davalı Hazine, temyiz konusu olmayan 27 nolu parsel miras yoluyla geçen kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeni ile davalılardan … adına tesbit edilmiştir. Teknik bilirkişilerin krokisinde (Y) harfi ile gösterilen taşınmaz ise kadastro paftasında yol olarak bırakılmıştır. Davacı tarafın dayandığı 23.7.1984 tarih 2 sıra numaralı tapu kaydı Hazineninde tarafı bulunduğu Niğde 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1968/947-1972/258 sayılı tesçil ilamına dayalı olarak oluşturulmuştur. 26 nolu parsele revizyon gören 23.7.1984 tarih 1 sıra numaralı tapu kaydı da aynı ilama dayalı olarak oluşturulmakla beraber 8800 metrekarelik taşınmaz bölümünün Hazine adına tesçiline dair olan hüküm (hükmün 1. fıkrası) Yargıtayca bozulmuştur. Bozmaya rağmen 1 sıra numarası ile Hazine adına tapu tesis edilmiştir. Hal böyle olunca davacı idareye ait tapu kaydının gereği gibi yerine uygulanması, tescil ilamında hazine de taraf olup kendisini bağlıyacağından 26 numaralı parselde uyuşmazlığın kesin hüküm kuralı uyarınca 25 numaralı parselde ise davacı idareye ait tapu kapsamında kalan taşınmaz bölümüyle ilgili olarak tesçil ilamında davalı cami yaptırma ve yaşatma derneği taraf olmayıp kendisini bağlamıyacağından uyuşmazlığın zilyetlik hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. Vakıflar İdaresinin dayanağı tapu kaydının 25.5.1972 tarihli fen memuru …tarafından düzenlenen tescil ilamının dayanağı olan krokide (B) ve tesçil talebinin reddedildiği (A) harfi ile işaretli bölümlerle ilgili harita ölçekli olduğundan uygulama kabiliyetinden yoksun olduğu söylenemez. 3402 sayılı Kadastro Yasasının 20/A maddesinde kayıt ve belgelerin kapsamlarının harita, plan ve krokideki sınırlarına değer verilerek belirleneceği öngörülmüştür. Hal böyle iken mahkemece açıklandığı biçimde bir uygulama yaptırılıp kayıt kapsamının belirlenmesine çalışılmadığı gibi davacı idarenin tesçil isteği reddedilen (A) harfi ile işaretli bölümle ilgili haritanın uygulaması da yapılmamıştır.
Eksik inceleme ile hüküm verilemez. O halde, öncelikle taraflardan taşınmazları ve öncesini iyi bilen yaşlı tanık göstermeleri istenmeli, dava konusu taşınmazlara komşu 164 ada 1 parsel ile 1 nolu parselinde komşusu olan parsellerin kadastro tutanak örnekleri ve dayanakları kayıt ve belgeler ve bu taşınmazları bir arada gösterir birleşik kadastro pafta örneği mercilerinden getirtilmeli, daha sonra önceki keşifte dinlenen yerel bilirkişi ile taraflarca gösterilecek tanıklar ve tüm tesbit bilirkişileri eşliğinde yerinde yeniden keşif yapılarak dava konusu taşınmazlara ait kadastro paftası ile tesçil ilamının dayanağı haritanın ölçekleri birbirine eşitlendikten sonra haritasında davacı adına tapuya tesçil edilen (B), tesçil isteği reddedilen (A) harfi ile işaretli bölümlere birlikte uygulanmalı, uygulamada doğuda …arsası ve evinin yeri ile onun batısındaki yolun ve de haritada sınırlarda belirtilen …, …l, … ev ve arsalarının yerleri ve bu yerlerin kadastroca hangi parsellerle tesbit gördükleri belirlenerek bu sınırlardan da yararlanılarak davacı tapu kaydı ve haritasının kapsamı belirlenmeli, kayıt kapsamının tescil ilamının tarafı olan hazineyi bağlıyacağı düşünülmeli, diğer davalı cami yaptırma ve yaşatma derneği adına tesbit gören 25 nolu parselin davacı tapu kaydı kapsamında kalan bölümünün öncesinin ne olduğu vakıf malı olup olmadığı, davacı yada davalı tarafından hangisinin zilyet ettiği, zilyetliklerinin başlangıç tarihi, süresi ve sürdürülüş biçimi maddi olaylara dayalı olarak bilirkişi ve tanıklardan ayrı ayrı sorulup saptanmalı, bilirkişi ve tanık sözleri arasında aykırılık doğduğunda yöntemine uygun biçimde giderilmeli, davacı tapu kaydının dayanağı tesçil imanının tarafı olmayan cami yaptırma ve yaşatma derneğini bağlayıcı olmamakla beraber davacı yönünden güçlü delil oluşturacağı delillerin değerlendirilmesinde nazara alınmalı, fen bilirkişisine yapılan keşif ve uygulamayı, davacı tapu kaydının dayanağı harita kapsamını belirtir geniş kapsamlı raporlu kroki düzenlettirilmeli, ondan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Mahkemece bu yönlerin gözetilmemiş olması doğru olmadığı gibi dava konusu olmayan teknik bilirkişilerin 2 numaralı krokisinde (Y) harfi ile işaretli ve kadastro paftasında yol olarak bırakılan 31.25 metrekarelik taşınmaz bölümüyle ilgili olarak hüküm kurulmuş olması da doğru değildir.
Davalılardan Hazine ile … Kasabası Cami yaptırma ve Yaşatma Derneğinin temyiz itirazları yerindedir. Kabulüyle 25 ve 26 nolu parseller ile teknik bilirkişilerin 2 numaralı krokisinde (Y) harfi ile işaretli 31.25 metrekarelik yola ait taşınmaz bölümüyle sınırlı olmak üzere hükmün açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı derneğe geri verilmesine 18.7.2006 tarihinde oybirliğiyle karar verild