YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2010/11589
KARAR NO : 2011/4102
KARAR TARİHİ : 29.04.2011
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki çeyiz eşyalarının aynen iadesi, olmadığı takdirde bedelinin tahsiline ilişkin davada Sivas Aile ve 2. Asliye Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
– K A R A R –
Dava, çeyiz eşyalarınin iadesi, olmadığı takdirde, bedelinin tahsiline ilişkindir.
Aile Mahkemesince, çeyiz senediyle ilgili alacaktan dolayı genel hükümler çerçevesinde talepte bulunabileceği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
Asliye Hukuk Mahkemesi ise,yeni Türk Medeni Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra 17.06.2002 tarihinde açıldığından, davaya Aile Mahkemesinde bakılması gerektiği gerekçesiyle, görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur.
T.M.Y.’nın 226. maddesinde “her eş, diğer eşte bulunan mallarını geri alır.”
T.M.Y.’nın 227. maddesinde “eşlerden biri diğerine ait bir malın edinilmesine iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık olmaksızın katkıda bulunmuşsa tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olur ve bu alacak o malın tasfiyesi sırasındaki değerine göre hesaplanır; bir değer kaybı söz konusu olduğunda katkının başlangıcındaki değeri esas alınır.”
Türk Medeni Yasasının yürürlüğü ve uygulama şekli hakkındaki 4722 Sayılı Yasanın 10. maddesinde “T.M.Y.’nın yürürlüğe girdiği tarihten önce evlenmiş olan eşler arasında bu tarihe kadar tabi oldukları mal rejimi devam eder. Eşler kanunun yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak bir yıl içinde başka bir mal rejimi seçmedikleri taktirde bu tarihten geçerli olmak üzere yasal mal rejimini seçmiş sayılırlar.” hükümleri yer almaktadır.
4787 Sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yargılama Usullerine Dair Yasaya 5133 Sayılı Yasa ile ekleme yapılan 4/2. maddesinde “22.11.2001 tarihli 4721 Sayılı Türk Medeni Yasasının 3. kısmı hariç olmak üzere 2. kitabı, 03.12.2001 tarihli ve 4722 Sayılı Türk Medeni Yasasının Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Yasaya göre aile hukukundan doğan dava ve işlerin” aile mahkemesi görevinde olduğu açıklanmıştır.
Somut olayda; davanın Türk Medeni Yasasının yürürlük tarihi olan 01.01.2002 tarihinden sonra 17.06.2002 tarihinde açıldığı, uyuşmazlığın çözümünde eşler arasındaki mal rejimini düzenleyen Türk Medeni Yasasının 202 ve devamı maddeleri ile aynı yasanın eşin diğer eşte kalan mallarının geri alınmasına ilişkin 226. maddesi ve değer artış payını düzenleyen 227. maddesinin de tartışılması gerektiği, bu maddelerin de Türk Medeni Yasasının 2. kitabında yer aldığı ve aile mahkemesinin görevi kapsamında olduğu anlaşılmakta, Eşler arasındaki veya boşanmış olan taraflar arasındaki eşya iade davasına bakma görevi Aile Mahkemesine aittir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, HUMK.’nun 25. ve 26. maddeleri gereğince Sivas Aile Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 29.04.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.