YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/11058
KARAR NO : 2012/4096
KARAR TARİHİ : 04.04.2012
MAHKEMESİ : Gaziosmanpaşa Asliye 1. Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı … tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacı vekili, davalı borçlu … aleyhine icra takibi yaptıklarını, borcu karşılayacak malı bulunmadığını ileri sürerek davalı borçlu Hicabi’nin üzerine kayıtlı taşınmazını mal kaçırma amaçlı davalı …’a, Leyla’nın da …’e sattığını belirterek tasarrufun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı …, … ve …’e usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara gelmemiş ve davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece dinlenen tanık beyanlarına göre, dava konusu taşınmazın davalı … ve Türkan’a satışından sonra davalı borçlu Hicabi tarafından kullanılmaya devam edildiği, borçlunun alacaklının takibini sonuçsuz bırakmak amacıyla muvazaalı olarak satış yapıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı … tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, dava konusu taşınmazın davalı 3. kişi Leyla’ya satışı yönünden davalı …’ya yapılan satışta edimler arasında aşırı fark bulunmasına, İİK’nın 278/III-2. maddesinde edimler arasındaki aşırı farkın bağışlama hükmünde sayılıp yapılan tasarrufun iptale tabi olduğunun öngörülmesine, 3. kişiler tarafından taşınmazın tasarruf tarihindeki bilirkişilerce belirlenen gerçek değerinin ödendiğinin yasal ve inandırıcı delillerle kanıtlanamamasına, edimler arasında fahiş farkın bulunduğu hallerde 3. kişinin iyi niyet iddiasının dinlenemeyeceğine, bunun yanında tanık beyanlarından da anlaşıldığı üzere davalı borçlunun dava konusu taşınmazı davalı …’ya ve Leyla tarafından da Türkan’a satılmış olmasından sonra kullanmaya devam etmesinin olağan hayat tecrübelerine uygun düşmemesine, bu durumu haklı kılan her hangi bir hukuki ilişkinin varlığının iddia ve ispat edilmemesine, bu bakımdan davalı … ve Türkan’ın borçlu Hicabi’nin alacaklılarından mal kaçırmak ya da alacaklılarını ızrar kastı ile hareket ettiğini bilebilecek kişilerden olması nedeniyle tasarrufun iptali gerekeceğine (İİK. 280/II) ve kararda yazılı diğer gerekçelere göre davalı …’ın sair temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava İİK.nun 277 ve devamı maddeleri uyarınca açılan tasarrufun iptali isteğine ilişkindir.
Bu tür davalarda iptal kararı verilebilmesi için kural olarak borcun tasarruf tarihinden önce doğmuş olması gerekir. Alacaklının, borçlanmanın gerçekleştiği tarihteki borçlunun malvarlığına güvenerek işlem yapması gözönüne alınarak borcun doğumundan önceki tasarruflar iptal davasına konu edilemez. Bu nedenle borcun hangi tarihte doğduğu ve borcun doğumuna ilişkin hukuksal nedenin kaynağının araştırılması gerekir. Borcun doğumu haksız bir eylemden doğmuş ise haksız eylem tarihinin, hukuki bir işlem ise hukuki işlemin gerçekleştiği tarihin borcun doğum tarihi olarak kabulü gerekir. Somut olayda, davacının takip konusu yaptığı alacak bonoya dayalı olup senet örneğine göre tanzim tarihi 28.5.2009, iptale konu edilen taşınmaz satışı ise 13.02.2009 tarihlidir. Bu hali ile tasarruf tarihinin borcun doğumu tarihinden önce olduğu görülmekte ise de, icra takip dosyasının ve senet aslının celp edilerek senet aslından tanzim tarihinin belirlenmesi ve davacı ile davalı borçlu arasında bononun düzenlenme tarihinden önce her hangi bir ticari veya hukuki ilişki olup olmadığı konusunda davacının delillerinin toplanması ve değerlendirilmesi sonucunda borcun doğumunun tasarruf tarihinden sonra olduğunun belirlenmesi halinde davanın reddine karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucu yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru bulunmamıştır.
SONUÇ : Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı …’ın sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile usul ve yasaya aykırı bulunan hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı …’a geri verilmesine 04.04.2012 tarihinde oybirliği ile karar verildi.