YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/3858
KARAR NO : 2011/11402
KARAR TARİHİ : 29.11.2011
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacılar ve davalılar … ve SBN Sigorta AŞ vekilince istenmiş, davacılar vekilince duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 29.11.2011 Salı günü davacılar vekili Avukat …, davalı … vekili Avukat …, davalı … vekili Avukat … ve davalı … geldi. Davalı … ve davalı SBN Sigorta AŞ vekili tarafından gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar vekilleri dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacılar vekili, davalıların maliki sürücüsü ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı oldukları iki aracın çarpıştığını, davalı … idaresinde bulunan araçta yolcu olarak bulunan …’ın bu kazada vefaat ettiğini, davacıların ölenin anne baba, eş ve çocukları olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 2.000 TL. cenaze ve defin gideri her bir davacı için ayrı ayrı 5.000 TL. olmak üzere 25.000 TL. maddi tazmiatın davalılardan tahsiline, her bir davacı için ayrı ayrı 12.000 TL. olmak üzere 60.000 TL. manevi tazminatın sigorta şirketleri dışındaki davalılardan tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesi ile her bir davacı için ayrı ayrı ıslah ederek toplam 169.541,16 TL. maddi tazminatın tahsilini istemiştir.
Davalılar …, … ve Liberty Sigorta A.Ş. ve davalı … ayrı ayrı davanın reddini savunmuştur.
Davalı SBN Sigorta A.Ş. vekili davanın reddini sistenmiş davalı … vekili hatır taşıması ve ölenin müterafik kusuru bulunduğunu, kusur oranını kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davalı …, … ve Liberty Sigorta A.Ş hakkında açılan davanın reddine, davacılar Vesile için 64.280 TL. … için 5.780 TL. … için 113,72 TL. Bünyamin için 34.864,71 TL. … için 30.503,08 TL. maddi tazminat ve 805,20 TL. cenaze ve defin giderinin davalılardan tahsiline, herbir davacı için 8.000 TL. den olmak üzere 40.000 TL. manevi tazminatın davalılar … ve …’den tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili, davalı … vekili ve davalı SBN Sigorta A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin, davalı … vekilinin ve davalı … şirketi vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Davacılar vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 3/2.maddesinde müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunacağı düzenlenmiştir. Davacılar davalılar … ve Liberty Sigorta A.Ş hakkında açılan davanın karar gerekçesine göre red sebebi aynı olduğuna göre reddedilen maddi tazminat yönünden tek vekalet ücreti verilmesi gerekirken her iki davalı yararına ayrı ayrı vekalet ücreti verilmiş olması ve davalılar … ve SBN sigorta A.Ş. yönünden reddedilen maddi tazminat üzerinden tek vekalet ücreti verilmesi gerekirken her iki davalı için ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmiş olması doğru görülmemiştir.
3- Dava trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Haksız fiilden kaynaklanan tazminat borçlarında borcun muaccel olduğu an, zarar verici olayın meydana geldiği andır. Dolayısıyla tazminat borçlarında temerrüt faizi en erken zarar verici olayın meydana geldiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Davalılar … ve … yönünden olay tarihinde temerrüde düştüklerini kabulü ile olay tarihinden itibaren faiz uygulanması gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.
4- Davalı … şirketini temyiz itirazları yönünden; davalı … şirketi aynı olay nedeniyle davacılara murislerinin ölümü nedeniyle sosyal güvenlik kurumunun tarafından ödeme yapıldığını, sosyal güvenlik kurumunun ise davalı … şirketi hakkında rücu davası açtığını savunmuştur. Mahkemece sosyal güvenlik kurumu tarafından davacılara yapılan ödemeye ilişkin belgeler getirilerek ödemenin bu davanın konusu olan taleplere ilişkin olduğunun tespiti halinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 96. maddesi hükmüne göre, zarar görenlerin tazminat alacakları sigorta sözleşmesinde öngörülen sigorta tutarından fazla ise, zarar görenlerden herbirinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, sigorta tutarının, tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tabi tutulur hükmü gereğince davalının bu konudaki delilleri toplanıp garameten paylaşım koşullarının bulunup bulunmadığı saptanarak sonucuna göre her davacı için ayrı ayrı garame hesabı yapılarak karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
5-Mahkemece davacılar murisinin davalı … idaresindeki araçta yolcu olarak bulunduğu belirtilerek hatır taşıması olduğu ve davacılar murisinin davalı sürücünün alkolü olduğunu bilerek araca binmesi nedeniyle müterafik kusuru bulunduğu kabul edilmiş ancak hükmedilen tazminattan %20 oranında indirim yapılmıştır. Borçlar Kanunu’nun “Tazminat miktarının tayini” başlıklı 43. maddesinde; hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş, “Tazminatın tenkisi” başlıklı 44. maddesinde de; zarar gören taraf zarara razı olduğu veya kendisinin eylemi zararın doğmasına ya da zararın artmasına yardım ettiği ve zararı yapan kişinin durum ve mevkiini ağırlaştırdığı takdirde hakimin, zarar ve ziyan tutarını indirebileceği veya zarar ve ziyanı hüküm altına almaktan vazgeçebileceği açıklanmış; eğer zarar kasten veya ağır bir ihmal ya da tedbirsizlikle yapılmamış ve tazmini de borçluyu müzayakaya maruz bırakacak ise hakimin, zarar ve ziyan miktarını hakkaniyete uygun olarak indirebileceği belirtilmiştir.
Açıklanan nedenlerle hükmedilen tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusur nedeniyle ayrı ayrı oranlar belirlenerek indirim yapılması gerekirken,yazılı şekilde belirlenen indirim oranı az olup adalete uygun düşmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir.
6-Davalı … Kastamonu Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda bir yıldan fazla hürriyeti bağlayıcı ceza ile mahkum olduğu anlaşılmakla M.K.nun 407. maddesine göre vesayet altına alınması gerekir. Bu nedenle davalının vesayet altına alınıp alınmadığının araştırılması, alınmış ise tayin olunan vasinin usulüne uygun olarak davetiye ile duruşmaya çağrılması, vesayet altına alınmamış ise vesayet makamına ihbarda bulunularak sonucunun beklenmesi ve vasi tayinine dair karar alınarak vasinin duruşmaya çağrılarak taraf teşkilinin sağlanması gerekirken bu husus gözetilmeden karar verilmiş olması doğru değildir.
SONUÇ; Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 ve 3 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, 4 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı … şirketi vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne 5 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı … vekili ve davalı … şirketi vekilinin temyiz itirazlarının kabulüne, 6 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 825,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davalı …’ya verilmesine, 825,00 TL vekalet ücretinin davalı … ve SBN Sigorta Şirketinden alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacılara verilmesine, duruşmada vekille temsil olunmayan diğer davalılar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılara geri verilmesine, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden … ve BSN Sigorta AŞ’ye geri verilmesine 29.11.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.