YARGITAY KARARI
DAİRE : 17. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/20060
KARAR NO : 2013/18061
KARAR TARİHİ : 19.12.2013
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Davacı vekili, davalının trafik sigortacısı olduğu araç ile müvekkili idaresindeki motosikletin karıştığı trafik kazasında müvekkilinin yaralandığını belirterek sürekli ve geçici çalıma gücü kaybı nedeni ile fazlaya dair haklarını saklı tutarak toplam 1.500,00.-TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir.
Davalı … Sigorta A.Ş. vekili, yetkili mahkemenin olay yeri olan … Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; HMK’nin 6, 16 ve 2918 sayılı KTK’nın 110. maddesi gereğince … Mahkemelerinin uyuşmazlıkta yetkili olmadığı, usulüne uygun olarak yapılan yetki itirazına göre HMK’nin 19. maddesi gereğince davalının seçim hakkını kullandığı Cizre Asliye Hukuk Mahkemesi’nin yetkili olduğu gerekçesi ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava Borçlar Kanunu’nun 6098 sayılı TBK 54 maddelesi gereğince maddi tazminat istemine ilişkindir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 110. maddesi ile … Genel Şartlarının C.7.maddesinde, motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini
yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceği düzenlenmiştir. Somut olayda, kaza … İlçesinde vuku bulmuş, sigorta poliçesi de … İlinde tanzim edilmiştir. Davacı vekilinin davayı, sigortacının bir acenteden daha yetkili organı olan İç Anadolu Bölge Müdürlüğünün bulunduğu …’da açtığı gözetilerek yetki itirazının reddi ile işin esasına girilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine 19.12.2013 gününde Üye …’ın karşı oyu ve oyçokluğuyla karar verildi.
-KARŞI OY-
Dava trafik kazasından kaynaklanan bedensel zarara yönelik maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davalı karşı aracın trafik sigortasıdır.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda yetkisizlik nedeniyle dava dilekçesinin usulden reddine karar verilmiştir.
Hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
T.C. Anayasasının 142 maddesinde “Mahkemelerin kuruluşu, görev ve yetkileri, işleyişi ve yargılama usullerinin kanunla düzenleneceği”,
2918 Sayılı Karayolları Trafik Yasası’nın 110/2 maddesinde “motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların, sigortacının merkez veya Şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceği” belirttilmiştir.
Ayrıca dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 1086 sayılı HUMK.nın 21. Maddesinde de ” haksız bir fiilden mütevellit davanın o fiilin vuku bulduğu mahal mahkemesinde ikame olunabileceği” öngörülmüştür.
Anayasasının 142 maddesine nazaran İdari bir kararla veya şirket şirket işlelyişi gereğince alınan karar ve mahkemelerin yetki ve görevlerinin tayini mümkün olmadığı gibi yargı kararları ile de yasa ile açıkça yetki verilmeyen bir mahkemenin yorum yolu ile yetkili kılınması da mümkün bulunmamaktadır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu, dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 1086 sayılı HUMK. 21.maddesine paralel olarak 110/2 maddesi hükmünü getirmiş olup prensip olarak motorlu araç kazalarından kaynaklanan davalara uygulanır. Dolayısıyla işletene (KTK 85), motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunana (KTK 104) yarış düzenleyicilere (KTK 105) aracı çalan ya da gasp edenlere (KTK 107), sigortacıya (KTK 97) ve işletenle birlikte müteselsil sorumlu olan kişilere (KTK 88) mesela araç sürücüsüne karşı açılacak tüm davalar bu madde kapsamına girmektedir. Şu durum karşısında madde kapsamı dışındaki yerlerden birinde bir dava açıldığı ve yetki yönünden karşı konulduğu takdirde istenilen ve madde kapsamında yer alan mahkemelerden birine dosya gönderilmek üzere yetkisizlik nedeni ile dava dilekçesi red edilmelidir. (Y.4HD. 27.4.1989 gün 1037/4037 sayılı kararı, Karahasan-Tazminat Davaları S.367-369, Nomer, 2918 Sayılı KTK’ya göre motorlu araç işleteninin hukuki sorumluluğu İBD 1992 S.1-3 S.86, Havutçu-Gökyayla, uygulamada 2918 sayılı KTK’ya göre hukuki sorumluluk)
Somut uyuşmazlıkta;
Davalının trafik sigortalısı olduğu araç ile davacının idaresindeki motosikletin karıştığı trafik kazasında davacı yaralanmıştır. Bu nedenle sürekli ve geçici çalışma güç kaybına dayalı maddi tazminat talebinde bulunmuştur.
Davalı …, yetkili mahkemenin olay yeri olan … Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu bildirmiştir.
Yerel mahkemece … Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğundan bahisle usulden davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Dairece yapılan inceleme sonucunda davacının, davayı sigortacının bir acenteden daha yetkili bir organı olan … Bölge Müdürlüğünün bulunduğu …’da açtığı gözetilerek yetki itirazının reddi ile işin esasına girilmesi gerektiğinden bahisle mahkeme hükmünü bozmuştur.
Uyuşmazlık, davalı … şirketinin bölge müdürlüğünün …’da bulunması nedeni ile davanın burada açılmasının mümkün olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Dosya kapsamına göre davacının yerleşim yeri …, olay yerinin … olduğu konusunda uyuşmazlık yoktur.
Davanın açıldığı … Mahkemesi 2918 Sayılı yasanın 110/2 maddesinde işaret edilen şirket merkezi-şube-acente veya kazanın vuku bulduğu yer mahkemelerinden biri değildir.
Mahkemelerin yetkisinin ancak kanunla düzenlenebileceğine ilişkin T.C Anayasasının 142.maddesi açık hükmüne rağmen yargı organının kıyas yolu ile yasada sayılmayan yer mahkemesini yetkili mahkeme olarak tayin ve tesbiti mümkün bulunmamaktadır.
Açıklanan gerekçelerle davanın yetkisiz mahkemede açıldığına ilişkin mahkeme kararının yerinde olduğu ve kararın onanması gerektiği halde sayın çoğunluğun bozma görüşüne katılmıyorum.