YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/4975
KARAR NO : 2006/5069
KARAR TARİHİ : 12.06.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 1984 yılı itibariyle kıymet takdir komisyonu 500 TL/m2, bilirkişi kurulu ise 85.800.000 TL/m2 değer biçmiştir. Bu iki değer arasında önemli bir oransızlık (Yargıtay uygulamalarına göre bir mislini aşan farklılık) bulunmaktadır. Saptanan bu durum karşısında mahkemece, Kamulaştırma Yasasının 15. maddesinin onbirinci fıkrası uyarınca aynı usullerle yeni bilirkişi kurulu oluşturularak taşınmazın yerinde yeniden inceleme yaptırılıp değerinin belirlenmesi ve oluşacak sonuca göre hüküm kurulması gerekirken, anılan yasa hükmü gözardı edilip tek rapora dayanılarak hüküm kurulması,
2-Bilirkişi kurulunca, 2942 Sayılı Yasanın 11. maddesinin üçüncü fıkrasının (g) bendi uyarınca kamulaştırma (değerlendirme) gününden önceki “özel amacı olmayan” arsa satışlarına göre dava konusu taşınmazın değerinin belirlenmesi, bunun için taraflarca bildirilmiş olan ve/veya mahkemece tespit edilen emsal taşınmazlardan herbiri ile dava konusu taşınmazın ayrı ayrı karşılaştırılıp birbirine nazaran eksik ve üstün yönlerinin tek tek belirtilmesi, bu bağlamda taşınmazla ona somut emsal alınan taşınmazın emlak vergisine esas değerlerinin ve bedelin tespitinde etkili olabilecek diğer tüm objektif ölçülerin gözönünde bulundurulması suretiyle gerekçeli bir değerlendirme raporuna dayalı olarak kamulaştırma bedelinin saptanması gerekir.
Yasal düzenleme ve Yargıtay uygulaması böyle iken, hükme esas alınan bilirkişi kurulu ek raporunda; taraflarca sunulacak ve mahkemece getirtilip dosyaya konulacak emsal arsa satışlarına ilişkin kayıtlar incelenip -yukarıda açıklandığı gibi- değerlendirilmeden, başka bir kamulaştırma kapsamında kalan başka bir taşınmaza (994 Ada 18 Parsele) ilişkin bedel artırım davasında belirlenen (20.000.000 TL/m2) değerin değerlendirme tarihine endekslenmesi suretiyle dava konusu taşınmaza kamulaştırma bedeli tespit edilmiştir.
Kamulaştırılan taşınmazın bir yada birkaç paydaşı tarafından açılmış olan bedel artırım davasında saptanıp kesinleşmiş bulunan m2 değeri, aynı taşınmazla ilgili olarak diğer paydaşların açtığı bedel artırım davasında … delil sayılabilir ise de; farklı adadaki başka bir taşınmazın kamulaştırma bedelinin, görülmekte olan davaya konu taşınmaz yönünden bağlayıcı etkisi olduğundan ve dolayısıyla … delil niteliği taşıdığından söz edilemez. Bu durumda 2942 Sayılı Yasanın 11. maddesinde öngörülen kurallara uygun düşmeyen, özellikle “özel amacı olmayan” (serbest) arsa satışı niteliği taşımayan, bu nedenlerle de emsal özelliği bulunmayan 994 ada 18 nolu parselin kamulaştırma bedelini esas alıp bunun üzerinden dava konusu taşınmazın bedelini belirleyen bilirkişi kurulu ek raporuna itibar edilmesi,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece, yukarıda sözü edilen 2 numaralı bozma doğrultusunda tarafların bildireceği veya resen bulunacak emsal taşınmazlara ait tapu kayıtları dosya içerisine getirtildikten sonra bilirkişi kurulundan ek rapor alınmalı ve ayrıca 1 numaralı bozma doğrultusunda da oluşturulacak yeni bilirkişi kurulundan da rapor alınmalı ve hasıl olacak sonuç doğrultusunda karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 12.6.2006 gününde oybirliğiyle karar verildi.