YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/5147
KARAR NO : 2006/7892
KARAR TARİHİ : 17.10.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde eğitim ve öğretim gideri olarak davalıya fazla ödenen 8.719,07 YTL.’nin ödeme tarihlerinden itibaren işlemiş faizi ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılardan …’ın Heybeliada Deniz Lisesi öğrencisi iken 05.09.2000 tarihinde veli isteğiyle okuldan ayrıldığını, bunun üzerine davalı idare tarafından anapara ve işlemiş faiziyle beraber toplam 19.717.784.653 TL. borçlarının olduğunu ve borcun ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, bugüne kadar toplam 12.717.790.000 TL. ödemede bulunduklarını; ancak, kendilerinden güncelleştirilmiş giderleri ve yüklenme senedinde yer almayan personel ve amortisman giderinin istendiğini, bu nedenle fazla ödedikleri 7.842.954.748 TL.’nin ödeme tarihlerinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalı taraftan tahsilini istemiş, 01.03.2006 tarihli ıslah dilekçesiyle de 8.719,07 YTL.’nin davalıdan tahsilini istemiştir. Yargılama aşamasında davacıların sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi için alınan bilirkişi raporunda, yüklenme senedinde gösterilmeyen personel ve amortisman giderinden davacıların sorumlu olmayacağı, bu kalemlere ait masrafların belirlenen harcamalardan düşülmesi ve buna göre değerlendirmenin yapılması gerektiği ileri sürülerek, bu kalemlere ait masraflar düşüldükten sonra hesaplama yapılmış ve ödeme tarihleri dikkate alınarak yapılan hesap sonucunda davacıların davalıya 6.854,05 YTL. fazla ödemede bulunduğu, yapılan bu fazla ödemenin ödeme tarihlerinden itibaren işlemiş faizinin ise 1.865,02 YTL. olduğu belirtilmiş, mahkemece de bu rapor esas alınarak davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisinde bulunan ve Beyoğlu 32. Noterliğince 08.08.1997 tarihinde 26170 yevmiye ile düzenlenen, davacı yükümlü …’ın velisi … tarafından da imzalanan yüklenme senedinde “Silahlı Kuvvetler adına öğrenci olarak okulun giriş şartlarına uygun şekilde kayıt ve kabulüm yapıldığı taktirde subay çıkıncaya kadar yürürlükte bulunan veya öğrenim süresi içerisinde çıkacak kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve sair mevzuat hükümlerini kabul ettiğimi, bunlara aynen uyacağımı ….” şeklinde taahhüt verilmiştir.
5401 Sayılı Askeri Öğrencilerden Başarı Göstermeyenler Hakkındaki Yasanın 3.maddesine göre; “sağlık sebepleri dışında okullarla yükseköğrenim kurumlarından çıkarılan öğrencilere Devlet tarafından yapılan bilumum masraflar faizi ile birlikte mukavelesi gereğince ödettirilir.” Askeri Okullara Alınan Öğrenciler ile Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler için Yüklenme Senedi Düzenlenmesine ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik’e 13.02.1992 tarih 21141 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak eklenen değişiklik gereğince askeri okullardan başarısızlık, disiplinsizlik ve benzeri diğer nedenlerle ilişiği kesilen öğrencilerin sorumlu oldukları masraflar belirtilmiş bu durumdaki öğrencilerin sorumlu olduğu masraf kalemleri arasında personel ve amortisman giderleri de sayılmıştır.
Somut olayda; askeri okullara giriş sırasında davacı ve kefil tarafından verilen yüklenme ve kefalet senetlerinin düzenlendiği tarihte yukarıda sözü edilen yasa ve yönetmelik hükümleri yürürlüktedir ve bunlar bilinerek yüklenme senedi imzalanmıştır. Yüklenme senedinin içeriğinde ise yasa ve yönetmelik hükümlerine uyulacağı taahhüt edildiğine göre, davacıların sorumlu olacağı masraflar arasında personel ve amortisman giderlerinin de dahil edilmesi gerekirken yerinde olmayan bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm kurulması,
Kabule göre de,
2-Mahkemece hüküm altına alınan 8.719,07 YTL.’lik miktar içerisinde davalıya yapılan fazla ödemenin, ödeme tarihinden dava tarihine kadar hesaplanmış 1.865,02 YTL. faizi de mevcut olup, Borçlar Yasasının 104/son maddesine aykırı bir biçimde faize faiz yürütülmesi sonucunu doğuracak şekilde bu miktar içinde dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi,
3-Dava açılmadan önce dava konusu alacağın geri verilmesi konusunda davalı idareye yöntemince tebligat yapılıp temerrüde düşürülmediği, davalının bu durumu dava dilekçesinin kendisine tebliği ile öğrendiği gözetilerek hüküm altına alınan alacak için faize dava dilekçesinin tebliği tarihinden itibaren hükmetmek gerekirken, davacı tarafça yapılan fazla ödemenin ödeme tarihlerinden itibaren hesap edilen faizinin de hüküm altına alınması,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece, yukarıda l numaralı bozmada belirtilen bozma sebepleri gözönünde tutularak davacıların personel ve amortisman giderinden de sorumlu olduklarını gösteren ek rapor alınmalı, alınan bu raporun bozmaya uygunluğu da denetlendikten sonra 2 ve 3 numaralı bozma sebebi de dikkate alınarak hasıl olacak sonuç doğrultusunda karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 17.10.2006 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
K A R Ş I O Y Y A Z I S I
Askeri Öğrencilerden Başarı Gösteremeyenler Hakkındaki 5401 sayılı Yasanın 3.maddesi hükmü uyarınca, sağlık nedenleri dışında okullarla yüksek öğrenim kurumlarından çıkarılan öğrencilere Devlet tarafından yapılan tüm harcamalar faizi ile birlikte mukavelesi gereğince ödettirilir. Bu yasa hükmüne göre, bir askeri öğrencinin okuldan çıkarılması durumunda, ödemesi gereken tazminatın belirlenmesinde o öğrencinin okul yönetimi ile yaptığı mukavelenin, daha açık bir anlatımla -doğrudan veya yasal temsilcisi aracılığıyla- okul yönetimine verdiği “yüklenme senedi”nin esas alınması gerekir.
Yüklenme senedinde, öğrencinin uymayı taahhüt ettiği yasa, tüzük, yönetmelik ve yönerge hükümleri, askeri okula kaydının yapıldığı günden subay çıkıncaya dek yönetim, eğitim ve öğretim konularında öğrencinin uyması gereken kuralları içeren düzenlemelerdir. Öğrencinin, bu mevzuat hükümlerine aykırı davranması, derslerde başarı gösterememesi, okul yönetmelik ve yönergelerine aykırı eylemde bulunması vb. nedenlerle okuldan çıkarılması durumunda, Milli Savunma Bakanlığınca zimmetine tahakkuk ettirilecek tazminatın içereceği giderler (harcama kalemleri) yüklenme senedinde birer birer sayılıp sıralanmıştır. Davalı-yükümlü, tazminat olarak salt bu senette açıkça belirtilen giderleri -yasal faiziyle birlikte- ödeme yükümlülüğü altına girmiş olup; burada yer almayan giderlerden sorumlu tutulamaz.
Askeri okullardan çeşitli nedenlerle ayrılmak zorunda kalan öğrenciler için hesaplanacak tazminatla ilgili bu yükümlülük, yüklenme senedinde sayılan harcama kalemleri ile sınırlıdır ve “Askeri Okullara Alınan Öğrenciler ile Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler için Yüklenme Senedi Düzenlenmesine ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik”te yapılan (13.02.1992 tarih ve 21141 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan) değişiklikle “personel ve amortisman” giderlerinin hesaplanacak tazminatın içereceği giderler arasında sayılmış olması, -yüklenme senedinde açıkça yer almadıkça (RG-14.02.2006-26080)- ilgilinin bu giderlerden de sorumlu tutulmasını gerektirmez.
Somut olayda davanın dayanağını oluşturan ve Beyoğlu …. Noterliğince düzenlenmiş bulunan 08.08.1997 gün 26170 yevmiye sayılı yüklenme senedinde, öğrencinin okulla ilişiğinin kesilmesi durumunda tazminat olarak ödenmesi gereken harcama kalemleri arasında personel ve amortisman giderleri yer almadığına göre, bunların hesaplamaya dahil edilmemesi yolundaki mahkeme kararı yerinde olduğundan bir numaralı bozma konusunda çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.