YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/6163
KARAR NO : 2006/8332
KARAR TARİHİ : 31.10.2006
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde 27.378,50 YTL. eğitim ve öğretim alacağının sarf tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı …’ın askeri okulda okurken 14.06.2004 tarihinde okuldan ayrıldığını, okula başlarken verilmiş olan taahhütnameyi ihlal ettiğini, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması kaydıyla 27.378,50 YTL asıl borç ile sarf tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istenilmiştir. Yargılama aşamasında davalının sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi için mahkemece alınan bilirkişi raporlarında, askeri lise dönemi için yüklenme senedinde gösterilmeyen personel ve amortisman giderlerinden davalının sorumlu olmayacağı, bu kaleme ait masrafların belirlenen harcamalardan düşülmesi ve buna göre değerlendirmenin yapılması gerektiği ileri sürülerek bu kalemlere ait masraflar düşüldükten sonra hesaplama yapılmış; Harp Okulu dönemi için Altındağ ….Noterliğince düzenlenen 02.10.2003 tarih 20500 yevmiye nolu yüklenme senedinde gösterilen personel ve amortisman giderlerinden de sorumlu olduğu açıklanarak davalının asıl borç ve işlemiş faiz tutarı toplamı 34.419,17 YTL borcu olduğu belirtilmiş, mahkemece de bu rapor esas alınarak hüküm kurulmuş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisinde bulunan ve Askeri Liseye girerken verilip Altındağ ….Noterliğince 20.08.1999 tarihinde 22229
yevmiye ile düzenlenen, davalı öğrencinin velisi tarafından da imzalanan yüklenme senedinde “Silâhlı Kuvvetler adına öğrenci olarak okulun giriş şartlarına uygun şekilde kayıt ve kabulüm yapıldığı takdirde Subay çıkıncaya kadar, yürürlükte bulunan kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve sair mevzuat hükümlerini kabul ettiğimi, …” şeklinde taahhüt verilmiştir.
5401 sayılı Askeri Öğrencilerden Başarı Göstermeyenler Hakkındaki Yasanın 3.maddesine göre; “sağlık sebepleri dışında okullarla yüksek öğrenim kurumlarından çıkarılan öğrencilere Devlet tarafından yapılan bilumum masraflar faizi ile birlikte mukavelesi gereğince ödettirilir.” Askeri Okullara Alınan Öğrenciler İle Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte Ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler İçin Yüklenme Senedi Düzenlenmesine Ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere Veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik’e 13.02.1992 tarih 21141 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak eklenen değişiklik gereğince askeri okullardan başarısızlık nedeniyle ilişiği kesilen öğrencilerin sorumlu oldukları masraflar belirtilmiş, bu durumdaki öğrencilerin sorumlu olduğu masraf kalemleri arasında personel ve amortisman giderleri de sayılmıştır.
Somut olayda; davalı adına velisi tarafından askeri liseye giriş esnasında verilen … Noterliğince düzenlenen 20.08.1999 tarih 22229 yevmiye nolu yüklenme senedinin düzenlendiği tarihte yukarıda sözü edilen yasa ve yönetmelik hükümleri yürürlüktedir ve bunlar bilinerek yüklenme senedi düzenlenip imzalanmıştır. Yüklenme senedi içeriğinde ise yasa ve yönetmelik hükümleri kabul edildiğine göre, davalının sorumlu olacağı masraflar arasına personel ve amortisman giderlerinin de dahil edilmesi gerekirken, yerinde olmayan bilirkişi raporları doğrultusunda hüküm kurulması,
2-Davalı borçlu-kefil … asıl borçlu …’ın askeri liseye girişi sırasında vermiş olduğu kefalet senedinde “Askeri öğrenci olarak kayıt-kabul olunan İlhami oğlu Mustafa Çağrı tarafından verilen yukarıda yazılı yüklenme senedindeki taahhütlerine aykırı hareket etmesi sebebi ile okulla ilişiğinin kesilmesi halinde bu öğrenci adına tahakkuk edecek kanuni faizin 8.314.829.000 lirayı geçmemek üzere müteselsil kefil ve müşterek borçlu sıfatı ile ödeyeceğimi…taahhüt ederim” şeklinde kefil olduğuna göre, davalı asıl borçlu yönünden askeri lise dönemi için yapılan masrafların sarf tarihinden itibaren işleyecek faizin ancak 8.314.829.000 TL’lik kısmından müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulması gerekirken, mahkemece askeri lise dönemi için yapılan asıl masraflar ve işlemiş faizin tamamından sorumlu tutulması,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece, yukarıda belirtilen husus doğrultusunda davalı asılın askeri lise dönemi içinde atış, personel ve amortisman giderleri ile bunların sarf tarihinden itibaren işlemiş faizinden de sorumlu olacağı dikkate alınarak ve davalı kefilin askeri lise dönemi için yapılan masrafların sadece faizinden sorumlu olacağı da gözetilerek bu konuda yeniden bilirkişiden ek rapor alınıp denetlendikten sonra rapor doğrultusunda bir karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 31.10.2006 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
K A R Ş I O Y Y A Z I S I
Askeri Öğrencilerden Başarı Gösteremeyenler Hakkındaki 5401 sayılı Yasanın 3.maddesi hükmü uyarınca, sağlık nedenleri dışında okullarla yüksek öğrenim kurumlarından çıkarılan öğrencilere Devlet tarafından yapılan tüm harcamalar faizi ile birlikte mukavelesi gereğince ödettirilir. Bu yasa hükmüne göre, bir askeri öğrencinin okuldan çıkarılması durumunda, ödemesi gereken tazminatın belirlenmesinde o öğrencinin okul yönetimi ile yaptığı mukavelenin, daha açık bir anlatımla -doğrudan veya yasal temsilcisi aracılığıyla- okul yönetimine verdiği “yüklenme senedi”nin esas alınması gerekir.
Yüklenme senedinde, öğrencinin uymayı taahhüt ettiği yasa, tüzük, yönetmelik ve yönerge hükümleri, askeri okula kaydının yapıldığı günden subay çıkıncaya kadar yönetim, eğitim ve öğretim konularında öğrencinin uyması gereken kuralları içeren düzenlemelerdir. Öğrencinin, bu mevzuat hükümlerine aykırı davranması, derslerde başarı gösterememesi, okul yönetmelik ve yönergelerine aykırı eylemde bulunması vb. nedenlerle okuldan çıkarılması durumunda, Milli Savunma Bakanlığınca zimmetine tahakkuk ettirilecek tazminatın içereceği giderler (harcama kalemleri) yüklenme senedinde birer birer sayılıp sıralanmıştır. Davalı-yükümlü, tazminat olarak salt bu senette açıkça belirtilen giderleri -yasal faiziyle birlikte- ödeme yükümlülüğü altına girmiş olup; burada yer almayan giderlerden sorumlu tutulamaz.
Askeri okullardan çeşitli nedenlerle ayrılmak zorunda kalan öğrenciler için hesaplanacak tazminatla ilgili bu yükümlülük, yüklenme senedinde sayılan harcama kalemleri ile sınırlıdır ve “Askeri Okullara Alınan Öğrenciler ile Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler için Yüklenme Senedi Düzenlenmesine ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik”te yapılan (13.02.1992 tarih ve 21141 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan) değişiklikle “personel ve amortisman” giderlerinin hesaplanacak tazminatın içereceği giderler arasında sayılmış olması, -yüklenme senedinde açıkça yer almadıkça (RG-14.02.2006-26080)- ilgilinin bu giderlerden de sorumlu tutulmasını gerektirmez.
Somut olayda davanın dayanağını oluşturan ve askeri liseye giriş sırasında davalı borçlu … velisi tarafından imzalanan ve Altındağ 5. Noterliğince 20.08.1999 gün 22229 yevmiye sayısı ile düzenlenen yüklenme senedinde, öğrencinin okulla ilişiğinin kesilmesi durumunda tazminat olarak ödenmesi gereken harcama kalemleri arasında, personel ve amortisman giderleri yer almadığına göre, askeri lise dönemi için bunların hesaplamaya dahil edilmemesi yolundaki mahkeme kararı yerinde olduğundan, bir numaralı bozma konusunda çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.