YARGITAY KARARI
DAİRE : 18. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/4679
KARAR NO : 2009/10292
KARAR TARİHİ : 16.11.2009
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde, eğitim ve öğretim giderinden kaynaklanan 8.952,89YTL alacağın 26.07.2001 tarihinden itibaren faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalı tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz istemlerinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1- 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun 112. maddesine 03.07.2003 tarihinde 4917 Sayılı Yasa ile eklenen 5.maddesinde “Türk Silahlı Kuvvetleri’nden her ne şekilde olursa olsun mecburî hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar (Türk Silahlı Kuvvetleri’nde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malûlü olarak Türk Silahlı Kuvvetleri’nden ayrılanlar hariç), her yıl kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından belirlenen; askerî öğrenci, subay ve astsubay naspedildikten sonra kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarını, yükümlülük sürelerinin eksik kalan kısmı ile orantılı olarak kanunî faizi ile birlikte tazminat olarak öderler. Öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarının hangi unsurlardan oluşacağı ve tahsiline ilişkin usul ve esaslar; Millî Savunma, İçişleri ve Maliye Bakanlıkları tarafından müştereken yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenir” denilmektedir. Yasanın uygulanmasını gösteren ve 17.12.2005 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim, Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmelik’in 5. maddesinde ise, Türk Silahlı Kuvvetlerinde görev yapamaz şeklinde sağlık raporu alanlar ile vazife malulü olarak ayrılanlar hariç olmak üzere her ne şekilde olursa olsun mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar ile ilgili maliyet hesabında; Öğrencilik dönemine ait 3 Eylül 1985 tarihli ve 18857 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Askerî Okullara Alınan Öğrenciler ile Silahlı Kuvvetler Hesabına Fakülte ve Yüksek Okullarda Okuyan Öğrenciler İçin Yüklenme Senedi Düzenlenmesine ve Bu Okullardan Çeşitli Sebeplerle Ayrılacak Öğrencilere veya Kefillerine Ödettirilecek Tazminata Dair Yönetmelik hükümleri uygulanarak yapılacak hesaplamada; yiyecek, giyim-kuşam, öğrenci harçlıkları, kitap-kırtasiye, vize-diploma-sınav ve benzeri harçlar, öğretim ve eğitimin gerektirdiği ulaşım giderleri, ilaç-tedavi giderleri, barındırma, askerî liseler hazırlık sınıfları yabancı dil eğitimleri, atış, personel ve amortisman giderleri ile görmüş olduğu kurs masrafları ile kurs merkezlerinde; subay, astsubay olarak eğitim ve yetiştirme masraflarının tespitinde; eğitim-öğretim görevlilerinin kurs süresiyle orantılı maaşları, ek ders ücretleri, yolluk ve yevmiyeler, kırtasiye giderleri, (eğitim yardımcı malzemeleri/askeri öğrenciler için) eğitim ve yetiştirmenin gerektirdiği taşıma ve ulaşım giderleri, ilaç ve tedavi, öğrenim ve eğitim ve öğretimin diğer eğitim kurumlarına ödenen masrafları ve amortismanların da ödeneceği; aynı yönetmeliğin 6. maddesinin (b) fıkrasında masrafların yapıldığı yıl esas alınarak, ayrıldığı ve ilişiğinin kesildiği tarihe kadar kanuni faizi hesaplanarak tazminat hesabı yapılacağı; yine yönetmeliğin geçici 1.maddesinde ise, yönetmeliğin yayınlandığı tarihte henüz ödeme yapmamış, ancak Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiği kesilmiş personele de bu yönetmelik hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.
Somut olayda; davalı 30.8.1989 tarihinde subay naspedilerek Türk Silahlı Kuvvetlerinde göreve başlamış ve 26.7.2001 tarihinde de disiplinsizlik nedeniyle resen emekli edilmiştir.Bu sebeple davalı subay nasbedilmekle öğrenciliği dönemine ilişkin olarak ilgili okul komutanlığına vermiş olduğu yüklenme senedi hükümleri sona ereceğinden borcunun 926 sayılı Yasanın 112.maddesi ve ilgili Yönetmelik hükümlerine göre tayini gerekir. Bu durumda; mahkemece davalının, yukarda belirtilen yasa ve ilgili yönetmelik hükümleri uyarınca; öğrencilik dönemine ilişkin olarak adına yapılan masraflarla kurs nedeniyle yapılan masrafların tamamından sorumlu tutulması gerekirken, yurt içi kursların görev icabı yapılması gerekçesiyle %50 oranında indirim yapılması,
2- Dosya içersinde bulunan ve davalıya askeri lise döneminde yapılan gerçek masraflar TL olarak bildirildiği halde, bilirkişi tarafından YTL olarak değerlendirilmesi ve ayrıca harp okulu eğitimi dönemince yapılan masrafların tamamı 4,79 YTL olarak bildirildiği halde yine bilirkişi tarafından bu masrafın bir günlük iaşe masrafı gibi düşünülerek toplam iaşe günleriyle çarpılarak borcun yüksek tespit edilmiş olması,
3- 926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Yasasının 112. maddesi; …Türk Silahlı Kuvvetlerden her ne şekilde olursa olsun mecburi hizmet yükümlülüğünü tamamlamadan ayrılan veya ilişiği kesilen subay ve astsubaylar …kendilerine yapılan öğrenim, eğitim ve yetiştirme masraflarını, yükümlülük süresinin eksik kalan kısmı ile orantılı olarak kanuni faizi ile birlikte tazminat olarak öderler hükmünü içermektedir. Sözü edilen yasa çerçevesinde Milli savunma Bakanlığınca hazırlanan ve 17.12.2005 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Silahlı Kuvvetleri Personelinin Öğrenim,Eğitim ve Yetiştirme Masraflarının Tespitine Dair Yönetmeliğin tazminatın hesaplanma şeklini gösteren 6.maddesinin (a) bendinde, masrafın hesabında mecburi hizmet süresinin eksik kalan kısmı dikkate alınarak belirleneceği, hizmetten sayılmayan firar, izin tecavüzü, açıkta, tutuklulukta, hapiste geçen sürelerin dikkate alınmayacağı belirtilmiştir. Dosya içersindeki bilgi ve belgelerden, davalının açıkta geçen 241 günün mecburi hizmet süresine dahil edilemeyeceğinin dikkate alınmadan yapılan mecburi hizmet süresinin fazla tespit edilmesi,
4- Hükme esas bilirkişi raporunda davalıya yapılan masrafların kalan mecburi hizmetine karşılık gelen kısmının ilişik kesme tarihine kadar faizi hesaplanmasına karşın mahkemece, belirlenen borcun ne kadarının asıl borç olduğu tespit ettirilip, bu asıl borç için ilişik kesme tarihinden itibaren tahsile kadar geçecek süre için faize hükmedilmesi gerekirken borcun tamamı için dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi,
5- Hüküm altına alınan 4.265,84 YTL alacak içersinde asıl borçla beraber bu borcun ilişik kesme tarihine kadar işlemiş faizi de mevcut olup, bu alacağın tamamı için dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi suretiyle Borçlar Kanunu’nun 104/son maddesine aykırı olarak faize faiz yürütecek şekilde hüküm kurulması,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edenlerden davalı tarafa iadesine, 16.11.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.