YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/2093
KARAR NO : 2007/7257
KARAR TARİHİ : 09.07.2007

Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki karşılıklı alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın reddine ve karşı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı karşı davalı … … vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

– K A R A R –
Davacılar vekili, müvekkili şirketin diğer davacıdan aldığı … plakalı aracı kendisini … ve dayısı … diye tanıtan iki kişiye 40.000 DM’ye satma hususunda anlaştıklarını, sahte kimlikli … tarafından 4.000 DM ödendiğini, kalanın ise 11.12.2001 ve 25.12.2001 tarihlerinde ödenmek üzere protokol yapıldığını, ancak vadelerinde ödeme yapılmadığını, yaptıkları araştırma sonucu aracın … Otom. Ltd.Şti’ne satıldığını öğrendiklerini, aracın satışının ise davacı … … adına sahte vekaletname düzenlenerek … tarafından yapıldığını, bu kişi hakkında suç duyurusunda bulunduklarını belirterek öncelikle aracın aynen iadesine mümkün olmadığı takdirde 36.000 DM’nin karşılığı 23.538.240.000.TL.’nın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Kadıköy 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/140 sayılı dosyasında aynı davacılar vekili asıl davadaki iddialarını tekrar ederek asıl davanın yargılaması sırasında aracın davalı …’a satıldığını, bu nedenle dava açtıklarını belirterek aracın aynen iadesine mümkün olmadığı takdirde 36.000 DM’nin karşılığı 23.538.240.000 TL’nin davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Birleşen Zeytinburnu 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/88 sayılı dosyasında davacı … vekili, … plakalı aracın maliki olduğunu, araca emniyet tarafından el konulduğunu, araç üzerindeki hak çekişmesi nedeniyle aracın mülkiyetinin müvekkiline ait olduğunun tespitine ve müvekkiline iadesine, aksi takdirde 20.000.000.000.TL davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Asıl davada davalı … Otom. Ltd.Şti. vekili, davacılardan …. ya da yetkilisi olduğu şirketin araçta ayni yada şahsi hakkı olmadığını, satış işlemlerinin KTK’nin 20.maddesinde gösterilen şekil şartına uygun olarak yapıldığını, müvekkilinin aracı zilyetinden iyiniyetli ve kusursuz olarak satın aldığını, olayın davacıların kusurundan ve basiretsizliğinden kaynaklandığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Kadıköy 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin birleşen 2002/140 sayılı dosyasında davalı … vekili, satışın KTK’nun 20. maddesine uygun olarak yapıldığını, sahte kimlik düzenleyen kişilerin aracı Kanunun aradığı şekil şartlarına uygun olarak … Otom. Ltd.Şti.ne sattığını, adı geçen şirketten de müvekkilinin yasanın öngördüğü şekil şartlarına uygun biçimde satın aldığını bildirerek davanın reddini istemiştir.
Zeytinburnu 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin birleşen 2002/88 sayılı dosyasında davalılar A.Ş. yetkilisi, … ve … … vekili, müvekkillerinin dolandırıldığını, satışın sahte vekaletname ile yapıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere göre, dava konusu aracın sahte kimlik düzenleyen kişilerce davalı … Ltd.Şti.ne satıldığı, KTK.’nun 20 ve TMK’nun 988 maddesine göre, … …Ltd.Şti.nin ediminin ve zilyetliğinin geçerli olduğu, davacılar …A.Ş. ile … ’ın zararlarını dolandırma eylemini işleyen kişilerle noter yetkililerinden isteyebilecekleri, aracı … …Ltd.Şti.nden satın alan …’ın da iyiniyetli olup adı geçene yapılan satışın geçerli olduğu, bu kişinin kötüniyetinin kanıtlanamadığı TMK’nun 763,887 ile İİK’nun 86 ve 97 maddeleri gereğince davalı ….istihkak talebinin kabulü gerektiği gerekçeleriyle asıl davanın ve birleşen Kadıköy Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/140 sayılı dosyasındaki davanın reddine, birleşen Zeytinburnu Asliye Hukuk Mahkemesinin 2002/88 sayılı dosyasındaki davanın kabulüne, araç mülkiyetinin …’da olduğunun tespitine karar verilmiş, hüküm asıl davanın davacısı birleşen davanın davalısı … vekilince temyiz edilmiştir.
Davacılardan … davaya konu aracın önceki kayıt malikidir. Dava, mülkiyet hakkına dayalı istihkak davasıdır. TMK.’nun 989/1.maddesi uyarınca taşınırı çalınan, kaybolan yada iradesi dışında başka herhangi bir şekilde elinden çıkan zilyet o şeyi elinde bulunduran herkese karşı beş yıl içinde taşınır davası açabilir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Yasasının 20/d. Maddesinde “trafikte kayıtlı araçların noter dışında yapılan satış ve devirlerinin geçersiz olduğu” hükme bağlanmıştır. Buna göre dava konusu aracın mülkiyetinin davalılara geçtiğinin kabulü, aracın devri konusunda tasarruf yetkisi bulunan malik ya da vekili tarafından veya emin sıfatıyla zilyetinden noter huzurunda yapılacak geçerli bir satışın bulunması ile mümkündür.
Somut olayda, aracın kayıt maliki … … adına sahte nüfus cüzdanı ve bu nüfus cüzdanına dayanılarak sahte vekaletname düzenlenmek suretiyle sahte vekil aracılığıyla önce davalı … Otomotiv Ltd.Şti.ne satıldığı, daha sonra da anılan davalı şirket tarafından yine noterde diğer davalı …’a Satılmış olduğu toplanan delillerden anlaşılmıştır.
Hal böyle olunca davalı … Otomotiv Ltd.Şti.ne aracı satanın ve vekalet verenin aracın gerçek maliki … olmayıp sahte kimlikle bu kişi adına vekalet veren ve aracı elinde bulunduran, bu haliyle emin sıfatıyla zilyet olmayan kişi olduğu açıktır. Bu durumda anılan davalının aracı, kayıt malikinden veya yetkili ve yahut Türk Medeni Kanununun 988. maddesinde öngörülen emin sıfatıyla zilyedinden satın aldığı kabul edilemez.
Öte yandan davalı bu aracı aleni bir müzayededen veya pazardan veya ona mümasil eşya satan bir tacirden de satın almamıştır. O halde olayda TMK 989/2 maddesinde öngörülen koşullar gerçekleşmediği için belirtilen davalının aracın mülkiyetini iktisap ettiğinden de söz edilemez. Bunun sonucu olarak kendisine mülkiyet geçmeyen bu davalının diğer davalıya yaptığı satışın da geçerli olmadığının kabulü gerekir. (Bakınız; Yargıtay 13.HD 2.5.1999 tarih E, 3459 K, 4557 sayılı emsal kararı, …, Türk Medeni Kanunu “ Eşya Hukuku” Cilt 4 (15) S.4505-4506)
Mahkemece, bu hususlar üzerinde durulup tartışılmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün temyiz eden davacı … … yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 9.7.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.