YARGITAY KARARI
DAİRE : 19. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2011/5652
KARAR NO : 2011/15649
KARAR TARİHİ : 12.12.2011

Mahkemesi :Sulh Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
– K A R A R –

Davacı vekili, müvekkilinin hamili olup davalının keşideci olduğu 04.01.2009 keşide tarihli 3.000,00 TL bedelli çeke dayalı olarak davalı hakkında girişilen ilamsız icra takibinin itiraz sonucu durduğunu ileri sürerek itirazının iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, dava ve takip konusu çekin muhatap bankaya ibraz edilmediğini, taraflar arasında temel ilişki bulunmadığını, müvekkilinin çek bedelini kısım kısım alışveriş yaptığı ve çeki keşide ettiği dava dışı lehtar …’ya ödediğini belirterek davanın reddine ve icra inkar tazminatına karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece toplanan deliller doğrultusunda, takip dayanağı çekin süresinde muhatap bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle davacının TTK 720. maddesi gereği kambiyo senedine bağlı müracaat haklarını kaybedeceği, bu halde davacının temel ilişkiye dayalı olarak çeki kendisine ciro edene veya TTK 730. maddesi yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken TTK 644 maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak keşideciye müracaat hakkına sahip bulunduğu, çek bedelinin davalı keşideci tarafından dava dışı lehtar …’ya ödendiği, davacı alacaklının icra takibinde kötü niyetli olduğu gerekçeleriyle davanın reddine ve asıl alacağın %40 oranında kötü niyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Uyuşmazlık bankaya süresinde ibraz edilmemiş olan çeke dayalı itirazın iptali istemine ilişkindir Dava konusu çek süresinde muhatap bankaya ibraz edilmediğinden Kambiyo Hukukundan kaynaklanan haklar yitirilmiş ise de çek hamili, arada temel ilişki bulunması halinde bu nitelikteki çeke yazılı delil başlangıcı olarak dayanabilir ve alacağını (tanık dahil) her türlü delille kanıtlayabilir.
Arada temel ilişki bulunmaması halinde ise hamilin keşideciye karşı TTK’ nun 644 maddesi uyarınca sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde alacağını talep etmesi mümkündür. Somut olayda davalı keşideci sebesiz zenginleşmediğini ispatla yükümlüdür. Her ne kadar davalı çek bedelini dava dışı lehtara banka havalesi yoluyla ödediğini belirtmiş, mahkemece bu ödemeler gözönüne alınarak davanın reddine karar verilmiş ise de davalı keşideci tarafından yapılan ödemenin TTK.nun 621. madde hükmü uyarınca çek üzerine işaret edilmesi ve çekin bizzat lehtar elinde bulunduğunu ibrazının talep edilmesi gerekir. Davalı keşideci davaya konu çekin dava dışı lehtarın elinde bulunduğunu ibraz suretiyle talep etmemesi nedeniyle davacı çekin hamiline karşı hamilin çekin bedelsiz kaldığını bile bile kötü niyetli hareket ettiğini ispatlayamaması halinde yapılan ödeme kötü niyetli ödeme sayılır ve davalı hamile karşı ileri sürülemez. Mahkemece bu yönler üzerinde durularak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, peşin harcın istek halinde iadesine, 12.12.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.