YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/11524
KARAR NO : 2007/15519
KARAR TARİHİ : 29.11.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki 2/B şerhinin silinmesi davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
1977 yılında yapılan arazi kadastrosu sırasında İnkılap Mahallesi 1840 ada 8 parsel sayılı 13.997 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, Haziran 1947 tarih 3 sıra nolu tapu kaydı uygulanarak … … … ve … … … adlarına yapılan tesbite Hazine tarafından yapılan itiraz kadastro komisyonunca reddedilmesi üzerine Hazinenin açtığı dava, Üsküdar 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararı ile “çekişmeli taşınmazın da içinde bulunduğu … Devlet Ormanının 1940 yılında yapılıp kesinleşen tahdit içinde olduğu, ancak 19 nolu kadastro komisyonunca 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile orman rejimi dışına çıkarıldığı ve bu işlemin kesinleştiği, 2. madde ile çıkan yerlerin tapu sahiplerine döneceği, çekişmeli taşınmazın hiçbir zaman orman olmadığı, itiraz edilmediğinden orman sınırları içinde kaldığı, kaldı ki, Hazinenin orman iddia ve davalarında taraf olamayacağı, dava ehliyeti bulunmadığı” gerekçeleri ile Hazine tarafından açılan davanın reddine, kadastro komisyon kararının onanmasına dair verilen karar Yargıtay denetiminden geçerek 11.1.1979 tarihinde kesinleşmiştir. Ne varki; bu kararda kadastro tespit tarihinden sonra Orman Bakanlığının 8.5.1978 günlü oluru ile 19 nolu orman kadastro komisyonunca 1744 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan 2. madde çalışmaları iptal edildiğinden, iptal işleminin dikkate alınmamıştır. Bundan sonra 1840 ada 8 parsel, 1840 ada 65 ve dava dışı parsellere ayrılmıştır. Davacı …, Üsküdar 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı ve Üsküdar 5.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/225 esas sayılı dava dosyalarına dayanarak satın aldığı ve adına kayıtlı olan 1840 ada 65 parsel sayılı 294 m2 yüzölçümündeki taşınmazın beyanlar hanesine konulan 2/B şerhinin silinmesi istemiyle dava açmıştır. Mahkemece, “çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu … Devlet Ormanının 1940 yılında orman tahdidi içine alındığı, kişiler tarafından açılan Üsküdar 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1944/925 esas sayılı dosyasında Hazine aleyhine açılan el atmanın önlenmesi davasının kabul edilmişse de, yine Üsküdar Asliye Hukuk Mahkemesinin 1945/50-589 sayılı dosyasında … İzzettin mirasçıları tarafından Orman Yönetimi aleyhine açılan el atmanın önlenmesi davası kabul edilip kesinleşmişse de bu kararlardan sonra yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasa uyarınca … Devlet Ormanının devletleştirilerek Aralık 1947 tarih 59 numarada Hazine adına tapuya tescil edildiği, Bakanlar kurulunun 28.12.1955 tarihli kararı ile muhafaza ormanı rejimine alındığı, 26.12.1975 yılında 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarılmışsa da, Orman Bakanlığının 8.5.1978 günlü oluru ile 1744 Sayılı Yasaya göre yapılan çalışmaların iptal edildiği, daha sonra muhafaza ormanları daraltılarak 25.02.1981 tarihinde ilan edilen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile yeniden orman sınırları dışına çıkarıldığı, ancak muhafaza ormanlarında 2. madde uygulamasının yapılamayacağı, kaldı ki kişinin tutunduğu tapu kaydının 4785 Sayılı Yasa uyarınca devletleştirildiği, 5658 Sayılı Yasa uyarınca iade hükümlerine tabi olmadığı, davacının 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısında geçerliliğini koruyan tapu kaydı bulunmadığından Devletleştirilen ormanların 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi uyarınca orman rejimi dışına çıkartılması halinde dahi tapunun sahibi adına çıkartılamayacağı” gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, tapu kaydının beyanlar hanesine konulan 2/B şerhinin silinmesine ilişkindir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 1940 yılında 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan orman kadastrosu, 4785 Sayılı Yasa hükümlerine göre devletleştirme işlemi ve 25.02.1981 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması vardır.
Dosya içinde bulunan bilgi ve belgelere göre,
1) Çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu … Çiftliğinin 1940 yılında 3116 Sayılı Yasa hükümlerine göre yapılan çalışmada orman tahdidi içine alındığı,
2) Diğer taraftan … Çiftliğinin 431 Sayılı Yasa uyarınca Hazineye intikal ettiğinin Maliye Bakanlığının 20.10.1943 gün 3211 /18516 sayılı yazısı ile tapu sicil müdürlüğüne bildirilmesi üzerine Aralık 943 tarih 2 numarada Hazine adına tescil edildiği,
3) … hissedarlarından … … tarafından Hazine aleyhine açılan davanın Üsküdar Asliye Hukuk Mahkemesinin 1944/925-280 sayılı kararıyla kabulüne, Hazine adına yapılan tescilin iptaline ve hazinenin el atmasının önlenmesine karar verildiği, bu kararın Yargıtay 1. Hukuk Dairesince onanarak 04.05.1945 tarihinde kesinleştiği ve bu karar uyarınca Aralık 1945 tarih 1 numarada yeniden … … ve diğer paydaşları adlarına tescil edildiği,
4) Yine … Çiftliği hissedarlarından … ve Tazende tarafından Orman Yönetimi aleyhine açılan davanın Üsküdar Asliye Hukuk Mahkemesinin 1945/50-589 sayılı kararıyla, “… Çiftliğinin özel orman olduğu ve Üsküdar Asliye Hukuk Mahkemesinin 1944/925 -280 sayılı dosyasında … Çiftliğinin aynının davacılar ile dava dışı kişilere ait olduğunun belirlendiği” gerekçesi ile Orman Yönetiminin el atmasının önlenmesine karar verildiği, ancak bu kararın kesinleşip kesinleşmediğinin belirlenemediği ,
5) 4785 Sayılı Yasanın 13/07/1945 tarihinde yürürlüğe girmesiyle … Çiftliğinin orman olan kısımlarının 1945 yılında 4785 Sayılı Yasa uyarınca devletleştirildiğinden Uzuntarla, … ve … Ormanlarının 1940 yılındaki tahdit haritasına göre Aralık 1947 tarih 59 numarada Hazine adına tescil edildiği,
6) Çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu … Devlet Ormanının Bakanlar Kurulunun 28.12.1955 gün 4/6403 sayılı kararı ile muhafaza ormanı rejimine alındığı, bu işlem aleyhine … Çiftliği hissedarları tarafından Danıştayda açılan davanın 1957/289 numara ile reddedildiği,
7) Tapu kayıtlarına orman sınırı içinde kaldığı ve Devletleştirildiği şerhi konması fidan ve … sahipleri adına kayıtlı Aralık 1945 tarih 1 nolu tapu kaydına Aralık 1947 tarih 59 numarada Hazine adına kayıtlı tapuya gitti işareti konulmadığından Aralık 1945 tarih 1 nolu tapu malikleri tarafından paylaşım davaçı açıldığı ve Üsküdar Sulh Hukuk Mahkemesinin 01.07.1946 gün 1946/503-240 sayılı kararı ile … Çiftliğinin taksim edildiği ve çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu yerin Haziran 1947 tarih 7 numarada paydaşlardan … … adına tescil edildiği, 1977 yılında yapılan genel arazi kadastro çalışmaları sırasında … … mirasçıları arasında yapılan paylaşım sonucu bir bölümünün 1840 ada 8 parsel numarası ile … … … ve … … … adlarına tesbit edildiği,
8) Hazinenin , … … … ve … … … aleyhine açtığı kadastro tesbtine itiraz davasının , Üsküdar 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararı ile reddedildiği ve Yargıtay denetiminden geçerek 11.1.1979 tarihinde kesinleştiği,
9) 19 nolu orman kadastro komisyonunca 15.10.1976 tarihinde ilan edilen 1744 sayılı yasanın 2. madde uygulaması ile çekişmeli taşınmazında içinde bulunduğu alanın orman sınırları dışına çıkarıldığı,
10) Orman Bakanlığının 8.5.1978 gün 25 sayılı oluru ile 1744 sayılı yasanın 2.madde uygulamasının iptal edildiği , … Şekerkaya tarafından iptal işleminin iptali istemiyle açılan davanın Danıştay 8.Dairenin 1978/2025esas -1979/3144 sayılı kararı ile reddedildiği,
11) Muhafaza ormanı sınırlarının 22.12.1980 tarihinde daraltıldığı,
12)Bundan sonra, 25.2.1981 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulaması ile çekişmeli taşınmazın içinde bulunduğu alanın PIII poligon numarası ile orman rejimi dışına çıkarıldığı anlaşılmaktadır.
İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye ve 1840 ada 8 sayılı kadastro parselinden ifrazen oluşan çekişmeli 1840 ada 65 sayılı parselin de içinde bulunduğu … Ormanlarının 1940 yılında yapılan orman tahdidinde orman sınırları içine alındığı, kişilerin itirazı üzerine 1945 yılında Orman Yönetiminin elatmasının önlenmesine karar verilmişse de, 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasa gereğince devletleştirilerek, Aralık 1947 tarih 59 numara da Devlet Ormanı niteliği ile Hazine adına tapuya kayıt edildiği, taşınmazın da içinde bulunduğu … Ormanlarının Bakanlar Kurulunun 28.12.1955 tarihli ve 4/6403 sayılı kararı ile muhafaza ormanı rejimine alındığı, 26.12.1975 tarihinde 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi uygulaması ile orman sınırları dışına çıkartılmış ise de, muhafaza ormanlarında 2. madde uygulaması işlemi yapılamayacağından, Orman Bakanlığının 08.05.1978 günlü oluru ile 1744 Sayılı Yasaya göre yapılan çalışmaların Orman Bakanlığının 08/05/1978 gün 25 sayılı oluru ile iptal edildiği bu işleme karşı tapu maliklerinden, … Şekerkaya tarafından açılan davanın Danıştay Sekizinci Dairesinin 25.10.1979 tarih, 1978/2025-3144 sayılı kararı ile reddedildiği, muhafaza ormanları sınırının daraltılmasından sonra 25.02.1981 tarihinde ilan edilen 1744 Sayılı Yasanın 2. maddesi ile Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı, 1840 ada 8 parsel hakkında Hazine tarafından açılan kadastro tespitine itiraz davasının reddine ilişkin olan ve 14. Hukuk Dairesinin onama kararı ile kesinleşen Asliye Hukuk Mahkemesinin 1978/99-233 sayılı kararından 08/05/1978 günlü ve 25 sayılı Bakanlık oluru ile iptal edilen ve Danıştay 8. Dairesince de iptal kararı yerinde bulunan 1976 yılında yapılan 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulamasına değer verilemeyeceği, esasen 1744 Sayılı Yasa uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarılan yerler bakımından, gerçek kişilerin dava açmakta hukuki yararının kabul edilebilmesi için, dayanılan tapu kayıtları kapsamlarının öncesinin orman olmaması ve tahditin itirazsız kesinleşmiş olması ve 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısında geçerliliğini koruyan tapu kaydına dayanılması gerekeceğine ve davacıların tutunduğu tapu kaydının 4785 Sayılı Yasa ile devletleştirildiğine ve 5658 Sayılı Yasaya göre de, iade hükümlerine tabi olmadığına göre, hukuki değerini yitiren tapu kaydının, 1744 Sayılı Yasanın 2. madde uygulamasında kişiler yararına herhangi bir hukuki sonuç doğurmayacağına, çekişmeli taşınmazın, sınırlaması itirazsız kesinleşmiş bir tapulu arazi de olmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine 29/11/2007 günü oybirliği ile karar verildi.