YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/14045
KARAR NO : 2007/14389
KARAR TARİHİ : 13.11.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki ORMAN KADASTROSUNUN İPTALİ davasının yapılan yargılaması sonunda kurulan 24/5/2007 günlü hükmün Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi katılan … Yönetimi vekili tarafından istenilmekle, tayin olunan 13/11/2007 günü için yapılan tebligat üzerine, diğer temyiz eden davacı … vekili Avukat … K.BİLİK ile karşı taraftan katılan … YÖNETİMİ vekili Avukat … … geldiler, başka gelen olmadı, açık duruşmaya başlandı. Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, gelenlerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. İş karara bırakıldı. Daha sonra dosya içindeki tüm belgeler incelenip, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı, Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde Kadastro Mahkemesi sıfatıyla açtığı 2003/571 esas sayılı davada,maliki oldukları ve içinde üniversite kampusünde eğitim ve öğretimin yapılan binalarla çevrili alan içinde yer alan ve zaman içinde doğacak ihtiyaç üzerine üniversitenin eğitim imkanlarını geliştirmek amacıyla bu alanın 1/5000 ölçekli … imar planında gelişim alanı olarak nitelendirilen,orman niteliği taşımayan ve orman olarak nitelendirilmeye elverişli olmayan … ilçesi … köyündeki 160 ,162, 166, 167, 168 (ifraz ile 5513 -5774 arası 262 parsele bölünmüş), 169, 170, 171, 172, 173, 174, 175, 176, 178, 179, 180, 182, 186, 187, 188, 189, 193, 194, 318(ifraz ile 6064-6101 arası 38 parsele bölünmüş) sayılı parseller ile,… ilçesi … Köyü 14 , 15, 16, 17, 19, 20 ,21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28 parsel sayılı olmak üzere toplam 38 adet taşınmazın 81 sayılı orman kadastro komisyonunca 1997-1999 yıllarında yapılıp 27/04/2001 tarihinde ilan edilen orman kadastro çalışması ile orman sınırı içine alınmasının doğru olmadığını ileri sürerek taşınmazlar hakkındaki orman sınırlandırmasının iptalini istemiştir.
Davalı … Yönetimi çekişmeli taşınmazların tamamı üzerinde ODTÜ yönetimi ile Ankara Orman Bölge Müdürlüğü arasında 21/9/1971 ve 11/3/1985 tarihinde yapılan protokoller gereğince ve orman kanunu 57. maddesi II. Fıkrası, 59. maddesi I. Fıkrası çerçevesinde ağaçlandırma çalışması yapılarak orman vasfını kazandığı, protokoller dışındaki ağaçlandırmaların da ODTÜ Yönetiminin icazeti dahilinde olduğu ,kesinleşen orman kadastrosunda ODTÜ I-II-III ormanı ismiyle kamu tüzel kişiliğine ait orman olarak sınırlandırılarak kesinleştiğini, bu ormanların Ankara şehir merkezindeki orman varlığının % 90’nını oluşturduğunu, davacı ODTÜ yönetimince, Orman Yönetiminin haberi olmadan, orman vasfını kazanmış olan taşınmazlara 07/02/1984 tarihli imar planı uygulanılarak imar parsellerine ayırıldığı, bu işlemin geçerli olmadığı, nedenleriyle davanın reddini istemiştir.
Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesince Kadastro Mahkemesi sıfatıyla 31/3/2005 gün ve 2003/571-2005/165 EK ile davaya bakmanın genel mahkemelerin görevine girdiği nedeniyle görevsizlik kararı verilerek dosya Asliye Hukuk Mahkemesine aktarılmıştır.
Mahkemece, davacının kabulüne,
a) … ilçesi … köyü 14, 15,16,17,19,20,21,22,23,24,25,26,27, ve 28 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin orman kadastro tutanağının iptaline bu taşınmazların davacı adına tapuya kayıt ve tesciline,
b) … ilçesi … Köyündeki 160, 162, 166, 167, 168, 169, 172, 173, 174, 176, 178, 179, 180, 182, 186, 187, 189 ve 318 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin orman kadastro tutanağının iptaline bu taşınmazların davacı adına tapuya kayıt ve tesciline,
c) … ilçesi … Köyündeki, 29/12/2007 tarihli bilirkişi ek raporundaki krokide, 166a, 170a, 175a, 188a, 193c ve 194c ile gösterilen taşınmazlara ilişkin orman kadastrosunun iptaline ve bu taşınmazların davacı kurum adına özel orman olarak tesciline
d) … İlçesi … Köyündeki, 171 parsel sayılı taşınmaza ilişkin orman kadastrosunun iptaline ve bu taşınmazların davacı kurum adına özel orman olarak tesciline
e) 29/12/2007 tarihli bilirkişi ek raporundaki krokide, 166b, 170b, 175b, 188b, 193 a, 193b, 194a ve 194b ile gösterilen taşınmazlara ilişkin orman kadastrosunun iptaline ve bu taşınmazların yeniden parsel numarası verilerek davacı adına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ODTÜ rektörlüğü vekili ile davalı … YÖNETİMİ vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, 6831 Sayılı Yasanın 11. maddesi uyarınca tapu kaydına dayalı 10 yıllık süre içinde açılan Orman kadastrosunun iptali istemine ilişkindir. Dava konusu taşınmazların bulunduğu yerde 27/4/2001 tarihinde ilan edilen orman kadastrosu bulunmaktadır.
6831 Sayılı Yasanın beşinci faslında, ağaçlandırma ve imar işleri başlıklı bölümde yer alan 57. maddesinde “Orman sahasını artırmak maksadıyla … Devlete ait olup orman yetişme muhiti şartları bakımından elverişli olan yerlerde; köy tüzelkişilikleri ve diğer gerçek ve tüzelkişiler tarafından Orman Genel Müdürlüğünce uygun görülecek planlara göre ağaçlandırma yapılabilir.
Köy, kasaba ve şehirler civarında Devlete veya diğer kamu tüzelkişilerine ait arazilerde de gerekli şartlar bulunduğu ve ilgili kuruluşların talebi olduğu veya muvafakatları alındığı takdirde bu kuruluşlarca tesis edilmek ve bakılmak şartıyla orman idaresince ağaçlandırmalar yapılabilir.
Bu yerler için lüzumlu fidan ile ağaçlandırma planları ve ağaçlandırma ile ilgili yardımlar bedelsiz sağlanabilir. Ağaçlandırılan sahayı orman halinde koruyup idame ettirmeyenlerden izin hakları geri alınır. İmar ihya çalışması yapılacak bozuk koru ve bozuk baltalık ormanlarda da bu fıkra hükümleri uygulanır. Mülkiyeti hazinede kalmak üzere bu
ağaçlandırma sonucu meydana gelecek ormandan faydalanma usulü, bu yasada yer alan hususi ormanlara ait hükümlere göre yürütülür. …. uygulama usul ve esasları … Orman ve Köyişleri Bakanlığınca hazırlanacak yönetmelikte gösterilir.”
Yasanın 59. maddesinin birinci fıkrasında “57’nci maddenin ikinci fıkrasında yazılı yerlerdeki ağaçlandırılmış sahalar, ilgili kamu kuruluşuna teslim edilir ve bunlar hakkında bu yasanın hükmi şahsiyeti haiz amme müesseselerine ait ormanlara ilişkin hükümleri uygulanır.
Kendi arazilerinde ağaçlandırma yapmak isteyen gerçek kişilerle özel hukuk tüzelkişilere, sahipleri tarafından talep edildiği takdirde; plan ve proje yapımında ve bunların uygulamalarında, orman idaresince teknik yardım yapılabilir, plan ve projeleri Orman Genel Müdürlüğünce tasdik edilmiş sahaların fidan ihtiyaçları parasız karşılanır. Bunlar hakkında hususi ormanlara ilişkin hükümler uygulanır.”
Aynı Yasanın 63. maddesinin 3. fıkrasında da “…Ağaçlandırma planları ve ağaçlama bilgisine ait türlü yardımlar, orman idaresince parasız yapılır. Plana göre ve müddeti içinde ağaçlandırılan sahalar ağaçlamaya başlanan yıldan itibaren beş yıl sonunda bu ağaçlamayı yapana parasız temlik olunur.” hükümleri bulunmaktadır.
Tüm bu yasa hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucu gerek özel mülkiyete ait gerekse kamuya ait taşınmazlarda ağaçlandırma faaliyetinin, yalnızca Orman Yönetimi tarafından yapılması gerekmediği gibi, özel ve tüzel kişilikler tarafından da yasada belirlenmiş koşullar çerçevesinde (11.03.1989 tarih ve 20105 nolu Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Ağaçlandırma Yönetmeliğinde düzenlenen kurallara göre) ağaçlandırma yapılabileceği anlaşılmaktadır.
6831 sayılı ORMAN YASASININ 1. maddesinin G istisna bendinde,orman sınırları dışında olup, yüzölçümü üç hektarı aşmayan sahipli arazideki her nevi ağaç ve ağaççıklarla örtülü yerlerin orman sayılmayacağı belirtilmiş,yine , 15.07.2004 tarihli ve 25523 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6831 Sayılı Orman Kanununa Göre Orman Kadastrosunun Uygulanması Hakkında Yönetmeliğin 23. maddesinde , 6831 Sayılı Kanunun 1 inci maddesinin; (G) Bendi kapsamına giren ağaç ve ağaçcıklarla kaplı yerlerde; sahipli arazi üzerinde bulunan, birbirinin devamı niteliğinde ve gerçek bir bütünlük teşkil eden, yüz ölçümü bir bütün olarak üç hektarı geçen ağaç ve ağaçcık topluluklarının bulunduğu yerlerin özel orman sayıldığı,tapu ile sahipli ve emekle yetiştirilen ormanlarda devamlılığın ve bütünlük unsurunun tapunun kapsadığı sınırlar ile değerlendirileceği,tapunun kapsadığı alan üç hektarı geçiyor ise bu yerlerin özel orman sayılacağı,sahipli arazi üzerinde olup da birbirine bitişik olmayan ve yüzölçümü üç hektardan … olan ağaç ve ağaçcık topluluklarının orman sayılmayacağı, bu durumda her ağaç ve ağaçcık topluluğu ayrı ayrı değerlendirileceği hükme bağlanmıştır.
Bu düzenlemelerdeki amaç, kişi veya kurum adına tapuda kayıtlı olup da bir bütün halinde 3 hektarlık yüzölçümünden daha büyük ağaç ve ağaççık topluluklarının orman rejimine tabi olmasıdır.Yasal düzenlemenin, amaca uygun olarak yorumlanması halinde ise, ağaç ve ağaçcık topluluklarının orman rejimine tabi olmasını sağlayacak 3 hektarlık yüzölçümünden daha büyük olma durumunun, bir parselin yüzölçümü bazında değil, kişi veya kuruma ait birbirine bitişik parsellerin yüzölçümlerinin toplamının 3 hektardan büyük olması şeklinde kabul edilmelidir.
Somut olayda, dosya kapsamı ve uzman bilirkişi raporlarına göre, dava konusu ve davacı kuruma ait taşınmazların, ORTADOĞU I ORMANI içinde kalan bölümlerinin Orman Yasasının 57. maddesinin II. Fıkrası, 59. maddesinin I. Fıkrası çerçevesinde ağaçlandırma çalışması yapılması sonucunda , bir bütün halinde orman niteliğini kazandıkları ve her birinin diğeri ile bitişik ve toplam yüzölçümlerinin 3 hektardan çok fazla olduğunun saptandığı ve bu parsellerin kamu tüzel kişiliği adına tapuda kayıtlı olduğu, bu hali ile mülkiyet ve idare bakımından 6831 Sayılı Yasanın 4. maddesinin (B) fıkrasında belirtilen HÜKMİ ŞAHSİYETİ HAİZ AMME MÜESSESESİ ORMANI niteliğinde olduğu, Orman Yönetiminin her zaman bu parsellerin tapu kayıtlarına bu konuda şerh konulmasını isteyebileceği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu olan ve orman kadastro sınırları içinde kalan taşınmazların tamamının “ HÜKMİ ŞAHSİYETİ HAİZ AMME MÜESSESESİ OLAN ORTADOĞU TEKNİK ÜNİVERSİTESİ ORMANI SAYILAN YER” niteliğinde olduğu gözetilmeksizin, orman kadastro tutanağının iptaline biçimde hüküm kurulması, yine orman sınırları içine alınan parsellerin halen ODTÜ adına tapuda kayıtlı olduğu halde yeniden davacı üniversite adına tapuya tesciline karar verilmesi doğru değil ise de, bu husus hükmün bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ve çoğun içinde azın olacağı düşünülerek hükmün düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.
Yukarıda açıklanan nedenlerle, 24/05/2007 tarihli kararın hüküm fıkrasında yer alan 1. bendin a,b,c,d,e fıkralarıyla birlikte tamamının hükümden çıkarılarak bunun yerine, “1-) Orman Kadastro Haritasında, ORTADOĞU I ORMAN alanı içinde kalan, … ilçesi … köyü 124 000 m2 yüzölçümündeki 14, 24 500 m2 yüzölçümündeki 15, 32 450 m2 yüzölçümündeki 16, 20 500 m2 yüzölçümündeki 17, 15 400 m2 yüzölçümündeki 19, 23 700 m2 yüzölçümündeki 20, 51 800 m2 yüzölçümündeki 21, 64 700 m2 yüzölçümündeki 22, 40 000 m2 yüzölçümündeki 23, 77 900 m2 yüzölçümündeki 24, 40 350 m2 yüzölçümündeki 25, 18 900 m2 yüzölçümündeki 26, 49 600 m2 yüzölçümündeki 27 ve 31 700 m2 yüzölçümündeki 28 sayılı parsellerin tamamının ve yine … Köyü 114200 m2 yüzölçümündeki 160 sayılı parselin 72037 m2 bölümünün, 58 800 m2 yüzölçümündeki 162 sayılı parselin 10778 m2 bölümünün, 78 500 m2 yüzölçümündeki 166 sayılı parselin 65987 m2 bölümünün, 100 200 m2 yüzölçümündeki 167 sayılı parselin 76764 m2 bölümünün, 86 636 m2 yüzölçümündeki 168 (ifraz ile 5513 – 5774 arası 262 parsele bölünmüş) sayılı parselin tamamının, 24600 m2 yüzölçümlü 169 sayılı parselin 24171 m2 bölümünün, 60 900 m2 yüzölçümündeki 170 sayılı parselin 44823 m2 bölümünün, 149 400 m2 yüzölçümündeki 171 sayılı parselin tamamının, 138 800 m2 yüzölçümündeki 172 sayılı parselin 126382 m2 bölümünün, 26 600 m2 173 sayılı parselin 19965 m2 bölümünün, 51 600 m2 174 sayılı parselin 50959 m2 bölümünün, 53 200 m2 yüzölçümündeki 175 sayılı parselin 42444 m2 bölümünün, 16 800 m2 yüzölçümündeki 176 sayılı parselin tamamının, 59 600 m2 yüzölçümündeki 178 sayılı parselin 26708 m2 bölümünün, 36 200 m2 yüzölçümündeki 179 sayılı parselin 12171 m2 bölümünün, 47 400 m2 yüzölçümündeki 180 sayılı parselin 13694 m2 bölümünün, 92 500 m2 yüzölçümündeki 182 sayılı parselin 350 m2 bölümünün, 23 200 m2 186 sayılı parselin 13690 m2 yüzölçümündeki bölümünün, 16 300 m2 yüzölçümündeki 187 sayılı parselin 9573 m2 bölümünün, 38 800 m2 yüzölçümündeki 188 sayılı parselin 22551 m2 bölümünün, 32 00 m2 yüzölçümündeki 189 sayılı parselin 6362 m2 bölümünün, 92 700 m2 yüzölçümündeki 193 sayılı parselin 42957 m2 bölümünün, 76 200 m2 yüzölçümündeki 194 sayılı parselin 42326 m2 bölümünün, 44 805 m2 yüzölçümündeki 318 (ifraz ile 6064-6101 arası 38 parsele bölünmüş) sayılı parselin 37143 m2 bölümünün bir bütün halinde 6831 Sayılı Orman Yasasının 4 ncü maddesinin 1 nci fıkrasının (B) bendi gereğince mülkiyet ve idare bakımından HÜKMİ ŞAHSİYETİ HAİZ OLAN ORTADOĞU TEKNİK ÜNİVERSİTESİ ORMANI olduğu” cümlesinin yazılması suretiyle düzeltilmesine ve hükmün H.Y.U.Y.’nın 438/7. maddesine göre bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenlere ayrı ayrı yükletilmesine 13/11/2007 günü oybirliğiyle karar verildi.