YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/12629
KARAR NO : 2008/16955
KARAR TARİHİ : 01.12.2008
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki orman kadastrosuna itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Davacı 25.05.1991 tarih 2 numarada kayıtlı tapu kaydına dayanarak … Çiftliği Köyü, Saraç mevkiinde bulunan taşınmazın orman sınırları içine alındığını taşınmazın ormanla ilgisinin bulunmadığını, orman sınırları içinde bırakılan yerin tespitinin iptali adına tescili talebi ile dava açmıştır. Mahkemece davanın reddine, dava konusu taşınmazın orman vasfı ile hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, orman kadastrosuna itiraz niteliğindedir.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hüküm kurmaya yeterli değildir.Şöyle ki: Davacı dava dilekçesinde … Çiftliği Köyü 28.02.1991 tarih 2 numaralı tapu kaydına dayanmakta olup bu tapu kaydı mahallinde uygulanmadığı gibi mahallinde yapılan keşif sonuçu bilirkişiler tarafından düzenlenen 13.12.2007 tarihli bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmazın Sarıkavak köyünde bulunduğu, bu köyde arazi kadastrosu çalışmalarının yapıldığı ancak dava konusu taşınmazın kadastro tespitine konu edilmediği bildirilmiştir.Sarıkavak Köyünde 31.02.2006 tarihinde ilan edilen orman kadastrosu ve 2/B madde uygulaması bulunduğu anlaşılmaktadır.Buna göre dava 6 aylık yasal süre içinde açılan orman kadastrosuna itiraz davası niteliğindedir. Mahkemece Sarıkavak Köyünde yapıldığı anlaşılan genel arazi kadastrosuna ilişkin belgeler ve kadastro paftası getirtilmemiş, taşınmazın parsel numarası alıp almadığı ve çekişmeli taşınmazın bulunduğu yere ilişkin kadastro tutanağı düzenlenmemiş ise 3402 Sayılı Yasanın 22/son maddesi gereğince orman kadastro tutanaklarının olduğu gibi tapu kütüğüne aktarılıp aktarılmadığı araştırılmamıştır.
Mahkemece öncelikle çekişmeli taşınmazın hangi köy sınırları içinde kaldığı araştırılarak dayanılan tapu kaydında yazılı … Çiftliği köyü sınırları içinde kaldığı tespit edilirse; bu köy de genel arazi kadastrosu ve orman kadastrosu yapılıp yapılmadığı araştırılmalı, yapılmış ise genel arazi kadastrosu sonucu oluşan kadastro paftası ile orman kadastrosuna ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği getirtilmeli, çekişmeli taşınmazın genel arazi kadastrosu sırasında parsel numarası alıp almadığı ve davanın yasal süre içinde açılıp açılmadığı araştırılmalıdır. Eğer dava 6831 Sayılı Yasanın 11. maddesinde belirlenen altı aylık veya davacı tapu kaydına dayandığından 10 yıllık yasal süre içinde açılmış ise:
Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasa hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 Sayılı Yasa ile sadece devlet ormanları belirlenmiştir. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar devletleştirilmiş, devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 Sayılı Yasa ile iadeye tabi tutulmuştur. İadenin koşulları yasada gösterilmiştir.
-2-
2008/12629-16955
Mahkemece, eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orman kadastrosu kesinleşmediğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, davacının dayandığı tapu kaydı mahalli bilirkişiler eliyle mahallinde uygulanmalı, çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadığı belirlenmeli ,çekişmeli taşınmazı kapsadığı anlaşılır ise dayanak tapu kaydı değişebilir sınırları içerdiğinden, yöntemince zemine uygulanıp, 3402 Sayılı Yasanın 20/C ve 32/3 maddeleri gereğince yüzölçümüne değer verilerek kapsamı belirlenmeli; asıl taşınmazın kapsamı, orman veya ormandan açma değilse, miktar fazlasının sınırda bulunan eylemli ormandan açma yapılarak kazanıldığı kabul edilmeli; çekişmeli taşınmaz yönünden 6831 sayılı yasanın 17/2 maddesindeki şartların oluşup oluşmadığı değerlendirilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.
… Çiftliği Köyünde genel arazi kadastrosu ve orman kadastrosu yapılmadığı tespit edilirse : Çekişmeli taşınmaza yönelik kadastro tespit tutanağı düzenlenmediğinden ve orman kadastrosu yapılmamış olduğundan 6831 Sayılı Yasanın 11. ve 3402 Sayılı Yasanın 26. maddeleri gereğince mahkemenin görevsiz olduğu düşünülmelidir.
Çekişmeli taşınmazın Sarıkavak Köyü sınırları içinde kaldığı tespit edilirse; Sarıkavak Köyünde köyün de 31.02.2006 tarihinde ilan edilen orman kadastrosu ve 2/B madde uygulaması bulunduğu anlaşıldığından, dava altı aylık yasal süre içinde açılan orman kadastrosuna itiraz davası niteliğindedir. Bu durumda mahkemece eski tarihli memleket haritası, … fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen … ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman yüksek orman mühendisleri arasından seçilecek bir mühendis ve bir … elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte … araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; orman kadastrosu kesinleşmediğine göre, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu
-3-
2008/12629-16955
gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu … parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı, davacının dayandığı tapu kaydı mahalli bilirkişiler eliyle mahallinde uygulanmalı, çekişmeli taşınmazı kapsayıp kapsamadığı belirlenmeli ,çekişmeli taşınmazı kapsadığı anlaşılır ise dayanak tapu kaydı değişebilir sınırları içerdiğinden, yöntemince zemine uygulanıp, 3402 Sayılı Yasanın 20/C ve 32/3 maddeleri gereğince yüzölçümüne değer verilerek kapsamı belirlenmeli; asıl taşınmazın kapsamı, orman veya ormandan açma değilse, miktar fazlasının sınırda bulunan eylemli ormandan açma yapılarak kazanıldığı kabul edilmeli; çekişmeli taşınmaz yönünden 6831 sayılı yasanın 17/2 maddesindeki şartların oluşup oluşmadığı değerlendirilmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.
Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde yatırana iadesine 01/12/2008 günü oybirliği ile karar verildi.