YARGITAY KARARI
DAİRE : 20. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/5832
KARAR NO : 2008/9768
KARAR TARİHİ : 03.07.2008
MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasının yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı … Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Kadastro sırasında, … Köyü 153 ada 41 parsel sayılı 419,21 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, belgesizden davalı adına tesbit edilmiştir. Davacı … Yönetimi, çekişmeli taşınmazın orman niteliğinde olduğu iddiasıyla dava açmıştır. Mahkemece, … … aleyhine açılan davanın husumetten reddine, diğer davalılara yönelik davanın reddine ve dava konusu parselin davalılar adlarına tapuya tesciline karar verilmiş, hüküm davacı … Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.
Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 3402 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmüne göre yapılmış, çekişmeli parsel orman alanı dışında bırakılmıştır.
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme hükme yeterli değildir. Şöyle ki; hükme esas alınan uzman bilirkişi kurulu raporlarında çekişmeli taşınmazın eğiminin % 35 olduğu, taşınmazların halen kısmen boş halde kısmen de kendiliğinden yetişen meşe, gürgen ve karaçam ağaçlarının bulunduğu, eğiminin yüksek olması nedeni ile taşınmazların … muhafaza özeliği taşıdığı ve 1959 tarihli memleket haritası ve 1954 tarihli … fotoğrafında da açık alanda kaldığı açıklanarak resmi belgelerde taşınmazın konumu işaretlenmiştir. Ancak, Orman Yönetimi tarafından aynı iddiaları ile çekişmeli taşınmaza komşu olan taşınmazlara dava açıldığı ve ihtilaflı oldukları anlaşılmasına rağmen uzman orman bilirkişi kurulunun çekişmeli taşınmazları ada bazında uygulama yapmadan memleket haritasında her bir davalı parseli tek tek işaretlemek sureti ile gösterdikleri ve işaretledikleri yerlerde 5-10 metre boyunda iğne yapraklı ağaç rumuzların bulunduğu, bilirkişilerce memleket haritasında açık renkli alanda kalan taşınmazların orman sayılmayan yerler olarak nitelendirildiği, resmi belgelerdeki rumuzlar gözönüne alınarak bir değerlendirme yapılmadığı, (açık renkli alanda kalsa dahi ibreli ağaç rumuzunun ormanlık alanı gösterebileceğinin düşünülmediği), taşınmazların genel olarak eğimlerinin yüksek olduğu ve … muhafaza özeliği taşıdıkları anlaşılmıştır. Ayrıca, çekişmeli taşınmaza komşu olan 43 parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak Orman Yönetimi tarafından aynı iddialar ile açılan davada mahkemece davanın reddi yolunda verilen 2006/98-259 sayılı kararın temyiz incelemesi de Dairemizin 2007/449 E sayılı dosyasında, aynı mahkemenin 153 ada 50 parsele ilişkin davanın reddi yolundaki kararın temyiz incelemesi de Dairemizin 2007/3758 E sayılı dosyasında, 153 ada 44 parsele ilişkin davanın reddi yolundaki yerel mahkeme kararının temyiz incelemesi ise Dairemizin 2008/3470 E sayılı dosyasında yapılmış olup, aşağıda belirtildiği şekilde hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece öncelikle Orman Yönetimi tarafından çekişmeli taşınmaza komşu olan 153 ada 49 parselin aynı mahkemenin 2006/306-22 sayılı dosyası (Dairemizin 2008/3464 E sayılı) davalı oldukları anlaşıldığından bu taşınmazlara ve yine komşu 153 ada 50, 47 ve 43, 44 parselleri ilişkin dava dosyalarının aynı gün keşfinin yapılması gerektiği düşünülmeli, evvelce görev almış bilirkişiler dışında yeniden seçilecek üç kişilik orman yüksek mühendisi, ziraat mühendisi ve bir … elemanı huzuruyla yapılacak keşifte, en eski tarihli memleket haritası, amenajman planı ve … fotoğrafı çekişmeli taşınmaz ile çevredeki komşu taşınmazlardaki araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin ada bazında bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 Sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan … kazanma olanağı sağlayan 3402 Sayılı Yasanın 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 Sayılı Yasanın 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; … yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; taşınmaz üzerinde varsa ağaçların cinsleri ,yaşları dağılımları hususunda uzman ziraat bilirkişisinden rapor alınmalı, fenni bilirkişiden ağaçların dağılımlarını gösteren kroki düzenlemesi istenmeli, kesinleşmiş tahdit söz konusu olmadığından, … ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde ada bazında birbiri üzerine ablike edilmek suretiyle, uygulama yapılmalı memleket haritasında bu parsellerin tümünün bulunduğu yer belirlenerek işaret ettirilmeli, memleket haritası üzerindeki rumuzlar ve taşınmazların eylemli durumları değerlendirilmeli, keşfi ve uygulamayı izlemeye ve denetlemeye elverişli birleşik haritalı rapor alınmalıdır.
Ayrıca, 6831 Sayılı Yasanın 17/2. maddesi hükmüne göre: Devlet ormanlarının herhangi bir suretle yanmasından veya açıklıklarından faydalanılarak işgal, açma veya herhangi şekilde olursa olsun kesme, sökme, budama veya boğma yollariyle elde edilecek yerlerle buralarda yapılacak her türlü yapı ve tesisler, şahıslar adına tapuya tescil olunamaz. Buralara doğrudan doğruya orman idaresince el konulur. Yanan yerlerde husule gelen enkaz hiçbir suretle eşhasa satılamaz. Bunlar resmi daire ve müesseseler ihtiyacına tahsis olunur.
Yasa metninden açıkça anlaşıldığı gibi, hangi nedenle olursa olsun orman içi açıklıklarda …, inşaat ve hayvancılık yapmak amacı ile ağıl yapılamaz. Bu tür yerler özel mülk olamaz. Yönetim derhal el koyma hakkına sahiptir. Orman içi açıklıklardan yararlanabilmek için zorunlu olarak orman kullanılacaktır. Bu kullanım nedeniyle … açma, genişletme, yangın oluşması önlenemeyecek ve orman bütünlüğü bozulacaktır.
Ayrıca, bu tür taşınmazların öncesinin orman olma zorunluluğu yoktur. Zira, öncesi orman olan ve ormandan açılan taşınmazlar, 6831 Sayılı Yasanın 1. maddesi ve Yargıtay uygulamaları gereği oluşan kesin içtihatlara göre zaten orman sayılmaktadır. 17. maddede tanımı yapılan olgu, öncesi orman iken açılan yerlerle beraber ayrıca [HANGİ NEDENLE OLURSA OLSUN ORMAN İÇİ AÇIKLIKLARIN KAZANILAMAYACAĞI İLKESİNİ İÇERMEKTEDİR VE AMACI ORMAN BÜTÜNLÜĞÜNÜ KORUMAKTIR].
Yasa koyucu ayrı bir kavram oluşturmuş ve hangi nedenle olursa olsun orman içi açıklıklarda … ve inşaat ile özel mülke dönüşme yolunu kapamıştır. Bu itibarla, dava konusu taşınmazın memleket haritasında açık alanda gözükmesi bu olguyu değiştirmez. Etrafı ormanla çevrili olan taşınmazlar özel mülke dünüşüp, … ve inşaata açıldığında orman bütünlüğünün bozulacağı tartışmasızdır. Dairemizin bu yoldaki kararları Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca benimsenmiş ve yerleşik kararlar halini almıştır. [Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 1997/20 – 830 E., 1997/1034 K. sayılı ve 10.12.1997 tarihli ve yine Hukuk Genel Kurulunun 1997/20 – 808 E., 1997/1039 K. sayılı ve 10.12.1997 tarihli kararları]. Bu tür yerler yasa gereği orman sayıldığı için, orman içi açıklık ve boşlukların zilyetlik yolu ile kazanılmasına yasal olanak yoktur. Dolayısıyla bu yollarla ormandan … kazanımından söz edilemez.
Açıklanan konular gözönünde bulundurularak çekişmeli taşınmazın çevresindeki taşınmazların niteliğine göre, etrafı ormanla çevrili ise mülkiyet belgesi, tapu kaydı olmadığı takdirde bu tür yerlerin 6831 Sayılı Yasanın 17/1-2. maddesine aykırılık teşkil ettiği düşünülmeli, bütün bu konuları kapsayacak, duraksamaya yer vermeyen ortak imzalı rapor ve kroki alınmalı, böylece taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı kesin biçimde saptanmalı ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin eksik araştırma ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Orman Yönetiminin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine 03/07/2008 günü oybirliği ile karar verildi.