YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2006/17840
KARAR NO : 2007/817
KARAR TARİHİ : 30.01.2007
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı, murisinin iş kazası sonucu malüliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,
2-Dava 06.09.2000 tarihinde zararlandırıcı sigorta olayı sonucu ölen sigortalı Ali …’ın hak sahiplerinin maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece Dairemizin 10.05.2005 gün 2931–4809 sayılı bozma ilamına uyularak istemin kısmen kabulüne karar verilmişse de, verilen karar aşağıda açıklanan nedenlerle hatalı olmuştur.
Asgari ücretin ve toplu iş sözleşmelerinin uygulanması Kamu düzeniyle ilgili olduğundan bir talep olmasa dahi resen göz önünde tutulması zorunludur. Öte yandan, Kamu düzeni ile ilgili konularda usuli kazanılmış haktan söz edilemez. Bu nedenle, bozmadan sonra işçi ücretlerinde artma olmuş ise, bu artışlarında hesapta göz önünde tutulması gereklidir. Zira bozmadan sonra meydana gelecek artışları davacı önceden bilme olanağına sahip olmadığından davacının kararı temyiz etmemesi karşı taraf yararına bu açıdan usuli kazanılmış hak doğurmaz. Ancak yapılacak hesapta bir maddi hükmedilecek tazminat miktarı ödemesi gerektiği sonucuna varılırsa, önceki kararı davacı temyiz etmediğinden maddi tazminat miktarı bozmadan önceki kararda hükmolunan miktarı geçemez. Başka bir anlatımla, bozmadan önceki kararla hüküm altına alınan miktar aşılmadıkça davalı yararına kazanılmış hakkın ihlal edildiğinden söz edilemez. Somut olayda yerel mahkemenin ilk bozma kararına konu 11.10.2001 gün 164–154 sayılı ilamı ile davacı … yararına 25.225.953.178.TL (25.225,95 YTL) maddi tazminata hükmedilmesine karar verilmiş ve bu karar davacı tarafça temyiz edilmemiş, davalı temyizi üzerine karar bozulmuştur. Hal böyle olunca davacı tarafça temyiz edilmeyen ve davalı temyizi üzerine bozulan mahkemenin 11.10.2001 gün 164-154 sayılı ilamı ile hüküm altına alınan 25.225.953.178.TL (25.225,95 YTL) nı geçer biçimde davacı … yararına “26.706,27YTL” maddi tazminata karar verilmesi, davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakkın ihlali olup usul ve yasaya aykırıdır.
Yerel mahkemenin 11.10.2001 gün 164-154 sayılı ilamının davalı tarafça temyizi üzerine Dairemizin 10.05.2005 gün 2931-4809 sayılı ilamı ile, manevi tazminata yönelik temyiz itirazları reddolunarak manevi tazminata ilişkin yerel mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir. Bu duruma göre maddi tazminata yönelik bozma üzerine yapılan yargılama sonunda, manevi tazminatla ilgili bir karar da verilmediği göz ardı edilerek, onanarak kesinleşen manevi tazminat miktarlarının harç ve vekalet ücretlerinin tayininde dikkate alınmasıda usul ve yasaya aykırı olmuştur.
Ne var ki, bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının tamamen silinmesine, yerlerine,
“1-25.225,95-YTL maddi tazminatın olay tarihi olan 06.09.2000 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …’a verilmesine,davacı …’ın fazlaya ilişkin talebinin ve davacı Duygu …’ın maddi tazminat talebinin reddine,
2-Manevi tazminatla ilgili harcın kesinleşen kararla birlikte alnmış olmasına göre,hüküm altına alınan maddi tazminat üzerinden alınması gereken 1.362,20-YTL ilam harcından peşin alınan 990,10-YTL ile davalı tarafça yatırılan karar ilam harcından (Kesinleşen manevi tazminata ilişkin harç tutarı 621,00-YTL mahsub edilerek) kalan 672,00-YTL ’nin indirimi ile fazla yatırılan 299,90-YTL ilam harcı karar kesinleştikten sonra talebi halinde davalıya iadesine.
3-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 990.10-YTL harcın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
4-Red edilen ve kabul edilen miktarlar nazara alınarak takdiren 625,00YTL-YTL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlasının davacılar üzerinde bırakılmasına,
5-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre, vekil ile temsil edilen davacı … yararına hüküm altına alınan maddi tazminat miktarı üzerinden 2.498,00-YTL, avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacı …’a verilmesine,
6-Maddi tazminatın reddinin, katsayı değişiklikleri sonucu sigorta tahsisleri peşin sermaye değerindeki artışlardan kaynaklanmasına ve davacıların dava açılırken bu hususu bilebilmesinin mümkün bulunmamasına göre, maddi tazminatın reddi nedeniyle davalı yararına avukatlık ücreti verilmesine yer olmadığına,” rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekli ile ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,30.01.2007 gününde oybirliği ile karar verildi.