YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2007/23930
KARAR NO : 2008/18357
KARAR TARİHİ : 25.11.2008
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Av. Nurhan Koçak
Davacı, Kurumca iptal edilen 21.12.1983-31.12.1986 tarihleri arasındaki … sigortalılığının geçerli olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere,hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,
2-Davacı 21.12.1983-31.12.1986 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi çalışmaları dışında Esnaf … sigortalısı olduğunun tesbitini birleştirilen dava ile de 31.12.1983-31.12.1986 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olmadığının 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğunun tespitini talep etmiştir.
Mahkemece dava kısmen kabul edilerek davacının 01.01.1984 -06.08.1984 tarihleri arasındaki dönemde 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğunun tespitine karar verilmiştir.
1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinde zorunlu … sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 4.5.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş, 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa’nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu … sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu … sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu … sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının 26.01.1979-11.01.2002 tarihleri arasında oda, 25.08.1986 ve devamı şeklinde sicil, 21.01.1979-31.12.1981, 15.07.1983-31.12.1983 ve 26.08.1986-30.10.1993 tarihleri arasında vergi kaydının bulunduğu, vergi kaydına dayalı olarak 15.07.1983 tarihinde davalı Kurum tarafından esnaf … sigortalısı olarak re’sen tescil edildiği 506 sayılı Yasa’ya tabi çalışmaları dolayısıyla 31.12.1983 tarihinde terkin edilip SSK sigortalılığın sona erdiği ve yeniden başlayan vergi kaydı dolayısıyla 11.06.1985 tarihi itibariyle sigortalığı başlatılıp 30.04.1986 tarihi itibariyle terkin edilip 31.12.1986 tarihi itibariyle yeniden başlatıldığı ve bu tarihten itibaren sigortalı sayıldığı 1992 ve 1997 yıllarında çıkarılan yapılandırma yasasından istifade ederek prim borçlarını ödediği, 15.11.1983-15.12.1983, 1.8.1984-10.06.1985, 1.5.1986-30.12.1986 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğu anlaşılmaktadır.
sosyal Güvenlik Sistemimizde çifte sigortalılığa cevaz verilmemiş olup “çakışan sigortalılık” olarak adlandırılan bu sorun zorunlu sigortalılıkların çakışması halinde önceden başlayıp devam eden sigortalılığa değer verilerek çözüme kavuşturulmaktadır.Davacı 15.07.1983-31.12.1983 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olduğundan bu dönemde çakışır şekilde 15.11.1983-15.12.1983 tarihleri arasındaki dönemde 506 sayılı sigortalı olarak kabul edilmesi mümkün değildir.
Mahkemece 15.11.1983-15.12.1983 tarihleri arasındaki 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalılığın iptaline karar verilmesi gerekirken bu hususta bir karar verilmemiş olması ayrıca davacının SSK’na tabi çalışmasının bulunmadığı 01.01.1984 tarihinden itibaren Esnaf … sigortalısı olduğunun kabulü doğru ise de davacı yeniden 01.08.1984 tarihinde 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı olarak çalışmaya başladığından sigortalılığın 31.07.1984 tarihinde sona erdirilmesi gerekirken 06.08.1984 tarihine kadar Esnaf … sigortalısı olduğuna karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne varki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı H.U.M.K.’nun 438/7 maddesi gereği düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün 1.bendinde yer alan “06.08.1984 “tarihinin silinerek yerine “31.07.1984”tarihinin yazılmasına, hükmün 1. bendine ” 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalılıkla çakışan 15.11.1983-15.12.1983 tarihleri arasındaki 506 sayılı Yasa’ya tabi sigortalılığın iptaline ” tarih ve sözcüklerinin yazılmasına, hükmün değiştirilen ve düzeltilen bu şekliyle ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 25.11.2008 gününde oy birliği ile karar verildi..
ı