YARGITAY KARARI
DAİRE : 21. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2008/12916
KARAR NO : 2009/5049
KARAR TARİHİ : 06.04.2009
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davacılar ile davalılardan Sivas Demir Çelik A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
K A R A R
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere ve temyiz edenin sıfatına göre davacı eş … ile davalılardan Sivas Demir Çelik A.Ş.’nin tüm, diğer davacılar baba … ile … …, …, … ve …’ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.
2-Dava, davacıların murislerinin iş kazasında ölümü nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece, istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Davacıların murisi sigortalı …’ın öldüğü iş kazasında sigortalının % 20, davalı işverenin % 80 oranında kusurlu olduğu dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.
Borçlar Kanunu’nun 47. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK 23.6.2004, 13/291-370) Bu ilkeler gözetildiğinde davacılardan baba …için 6.000.00 TL., … …, …, … ve … için ayrı ayrı 2.000.00 TL. manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken davacı baba yararına 3.000.00 TL., kardeşlerin herbiri yararına ayrı ayrı 1.000.00 TL’sına hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.
SONUÇ.Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının tümden silinerek yerine,
“1-Davalılar …, …, …’a yönelik davanın reddine,
2-Davacılardan eş … ile baba …’ın maddi zararları SGK.’ca bağlanan gelirle karşılandığından, davacı … ise hak sahibi olmadıklarından maddi tazminat taleplerinin reddine,
3-Davacılardan … için 8.000.00 TL., … için 6.000.00 TL., … için 2.000.00 TL., … için 2.000.00 TL., … için 2.000.00 TL., … için 2.000.00 TL. manevi tazminatın 03.01.2005 olay tarihinden itibaren yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalı …Ş.’den alınarak bu davacılara verilmesine, fazla manevi tazminat talebinin reddine,
3-Alınması gereken 1.188.00 TL. karar ve ilam harcından peşin alınan 945.00 TL. harcın indirilerek kalan 243.00 TL. harcın davalı …Ş.’den alınarak Hazineye gelir kaydına, davacılar tarafından yatırılan 945.00 TL. peşin nispî harç ile 11.20 TL. başvuru harcı toplamı 956.20 TL. harcın davalı …Ş.’den alınarak davacılara verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı eş yararına 960.00 TL., baba yararına 720.00TL., … Güler yararına 500.00 TL., … yararına 500.00 TL., Hüseyin yararına 500.00 TL.,Çetin yararına 500.00 TL. avukatlık ücretinin davalı …Ş’den alınarak davacılara verilmesine, reddedilen manevi tazminat miktarı üzerinden 500.00 TL. avukatlık ücretinin her davacıdan ayrı ayrı alınarak davalılara verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 515.00 TL. yargılama giderinden red ve kabul oranına göre takdiren 195.70 TL. yargılama giderinin davalı …Ş.’den alınarak davacılara verilmesine, kalanın davacılar üzerinde bırakılmasına “rakam ve sözcüklerinin yazılmasına ve hükmün bu düzeltilmiş şekliyle ONANMASINA, fazla alınan temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edenlerden ilgiliye yükletilmesine, 06.04.2009 gününde oybirliğiyle karar verildi.